نمایش مبدأ برای محمود آقا ظهیر الدینی

ظهیرالدینی، محمود آقا. (1317ق/1899م- 1314ش)، طراح صحنه و بازیگر. 

تحصیلات دوره ابتدایی را در «مدرسه اتحادیه» [[استان تهران|تهران]] گذراند. در 20 سالگی از «مدرسه صنایع» دیپلم گرفت. در 1299ش، با [[میرزاده عشقی]] برای ساختن دکورهای نمایش «خرابه‌های مدائن» برای کمال الملک غفاری از مدیران مدرسه صنایع مستظرفه همکاری کرد. نخستین حضور نمایشی «ظهیرالدینی»، بازی در نمایش روحوضی، اقتباس از «طبیب اجباری»، اثر مولیر در یک مجلس عروسی بود.

ظهیرالدینی در 1300ش با معرفی کمال‌الملک به گروه نمایشی «کمدی ایران» و هنرمندان همراه پیوست<ref>'''''آناهیتا''''': زیر نظر ماهنامه فردوسی، شماره 4، 1341 صص 51 و 52.</ref>. در کنار گروهی از جمله منشی باشی بهرامی، [[عنایت الله شیبانی]]، محمدعلی ملکی، کمال الوزاره محمودی، [[مهدی نامدار]]، فضل‌الله بایگان قرار گرفت<ref>ملک‌پور، جمشید: '''''ادبیات نمایشی در ایران'''''، تهران، انتشارات توس، زمستان 1363، جلد دوم، ص 47.</ref>.

پس از ایفای نقش کوچکی در نمایش «[[نادرشاه افشار|نادرشاه]]» در گروه کمدی الهی و نشان دادن مهارت‌های هنری خود، نقش‌های اول به او واگذار شد و در نمایش‌هایی چند و بیشتر از مولیر، در نقش اول ظاهر شد، مانند «حقه‌های (حیله‌های) اسکاپن»، نوشته‌ی مولیر که در آن نقش اسکاپن را بازی کرد<ref name=":0">'''''آناهیتا''''': زیر نظر ماهنامه فردوسی، شماره 4، 1341 ص 51.</ref><ref>آرین‌پور، یحیی'''''. از صبا تا نیما'''''، شرکت سهامی کتابهای جیبی، چاپ چهارم 2535 (1355)، جلد دوم، ص 292.</ref>. 

پس از آن به گروه نمایشی «کمدی اخوان»، که خود به سرپرستی گروهی از هنرمندان تشکیل داده بود پیوست<ref>جنتی عطایی، ابوالقاسم، '''''بنیاد نمایش در ایران'''''، تهران: ابن سینا، ص 68.</ref>. بعد از آنجا به «تئاتر مرکزی»، که ارباب شاهرخ افلاطون مؤسس آن و حسین خیرخواه مدیر آن، بود، رفت<ref name=":0" />. برخی از نمایش‌هایی که او در آن‌ها ایفای نقش کرده عبارت است از:

«استرومردوخای»، «راسپوتین»، «داماد هشتاد ساله»، «وکیل زبردست»، خانم کجا است، من همینم<ref>اسکویی، مصطفی: '''''سیری در تاریخ تئاتر ایران'''''، تهران، نشر آناهیتا- اسکویی، چاپ اول 1378، صص 261 و 262.</ref>. 

محمود ظهیرالدینی در روز 27 تیرماه 1314 در اثر بیماری سل درگذشت<ref>هنر پیشگان: شماره 2، فروردین 1325، ص 13.</ref>.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[استان تهران]]
* [[میرزاده عشقی]]
* [[مهدی نامدار]]
* [[عنایت الله شیبانی]]
* [[نادرشاه افشار]]

== ''مآخذ'' ==
<references />

== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

== نویسنده مقاله ==
محمود عزیزی
[[رده:هنر]]
[[رده:تئاتر]]