نمایش مبدأ برای خوان الإِخوان

خوان الإِخْوان، كتابي به زبان فارسي، در اخلاق، پند و اندرز از حكيم ناصرخسرو قبادياني<sup>*</sup> (د 481ق) شاعر.

نويسنده در اين اثر، عقايد اسماعيلي را با ديدگاه فلسفي تأويل مي‌كند. در آن ضمن شرح چگونگي پيدايي آسمان‌ها، عناصر، كان‌ها، جانوران، ‌گياهان و انسان‌ها از درجات دعوت باطني چون مستجيب، ‌مأذون، ‌داعي، ‌حجّت، ‌امام، اساس و ناطق سخن به ميان مي‌آورد. وي تا آنجا پيش مي‌رود كه معجزه، ‌كرامات، ‌ملايكه و قيامت را نيز تأويل مي‌كند.<sup>1</sup> ''خوان الاخوان'' در صد صف (فصل) فراهم آمده كه صف نخست به «سخن اندر راه پذيرفتن علم» و صف صدم آن به «سخن اندر عقل كه او مبدع است و مبدع نيست» اختصاص دارد.<sup>2</sup> نسخه‌اي از ''خوان الاخوان'' به شمارة 1778 در كتابخانة اياصوفيه نگهداري مي‌شود.<sup>3</sup> اين كتاب را يحيي‌الخشاب در 1359ق / 1940م در قاهره چاپ كرده است.<sup>4</sup> چاپ ديگري از آن نيز با مقدمه و حواشي علي قويم در 1338ش در تهران انجام گرفته است. 

'''مآخذ:'''

# '''''دانشنامة ادب فارسي (1)، آسياي مركزي'''.'' ‌تهران: مؤسسه فرهنگي و انتشاراتي دانشنامه، ج 1، ‌چ 1، 1375، ص 374.
# ناصرخسرو. '''''خوان الاخوان'''''. با مقدمه و حواشي علي قويم، تهران: باران، 1338.
# خانلري (كيا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبيات فارسي دري'''''. تهران: بنياد فرهنگ ايران، ‌1348، ‌ص 201.
# صفا، ذبيح‌الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج 2، ص 897.

ابوالقاسم رادفر