نمایش مبدأ برای آب دوات كُن

[[پرونده:آب دوات كُن.jpg|بندانگشتی|آب دوات كُن ، قابل بازیابی از<nowiki/>https://wikijoo.ir/index.php/%D8%A2%D8%A8_%D8%AF%D9%88%D8%A7%D8%AA_%DA%A9%D9%86]]
این مفهوم به یکی از ابزارهای کاتبان اطلاق می‌شده و آن کَفچه یا قاشق‌ مانندی کوچک و ظریف بوده که دُمی باریک و کشیده داشته و با آن آب در دوات می‌کرده و صوف و لیقه دوات را هم می‌زده‌اند. به همین اعتبار، آن را در [[فارسی]] دوات آشور، دوات شور، یا دَویت شور نیز می‌نامیده‌اند که معادل [[عربی]] آن مِحراک و مِلواق بوده است<ref>قلقشندی، احمدبن علی. '''''صبح‌الاعشی'''''. قاهره: دارالکتب‌السلطانیه، 1963م.  1383ق. 1341، ج 2، ص 478.</ref><ref>شاد، محمد پادشاه‌بن غلام محیی‌الدین. '''''فرهنگ جامع فارسی [آنندراج]'''''. ذیل "محراک".</ref><ref>مایل هروی، غلامرضا. '''''لغات و اصطلاحات فن کتاب‌سازی همراه با اصطلاحات جلدسازی، تذهیب و نقاشی'''''. تهران: [https://www.ihcs.ac.ir/ بنیاد فرهنگ ایران]، 1353، ص46.</ref>.

درازیِ آب دوات‌کن به اندازه‌ای بوده است که در قلمدان جای می‌گرفته و عموماً آن را از آبنوس، صدف، فلز، و گاه از چوب می‌ساخته‌اند. قَلقَشندی بر آبنوسی بودن "مِلواق" تأکید دارد <ref>قلقشندی، احمدبن علی. '''''صبح‌الاعشی'''''. قاهره: دارالکتب‌السلطانیه، 1963م. = 1383ق. = 1341، ج 2، ص 478.</ref>، زیرا این نوع آب دوات کُن، تأثیری بر رنگ مرکّب و سیاهی نمی‌گذاشته است؛ با این همه، نوع چوبین و فلزی آن نیز رواج داشته است<ref>مایل هروی، غلامرضا. '''''لغات و اصطلاحات فن کتاب‌سازی همراه با اصطلاحات جلدسازی، تذهیب و نقاشی'''''. تهران: [https://www.ihcs.ac.ir/ بنیاد فرهنگ ایران]، 1353، ص46.</ref><ref>برهان، محمدحسین بن خلف. '''''برهان قاطع'''''. ذیل "دویت آشور".</ref>.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[کاغذ]]

== مآخذ ==
<references />
== منبع اصلی ==
آب دوات کُن (1381). دایره المعارف کتابداری و اطلاع رسانی ایران. جلد اول، تهران: [https://www.nlai.ir/publishers انتشارات سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران].

== نویسنده مقاله ==
نجیب مایل‌هروی
[[رده:ارتباطات]]