نمایش مبدأ برای سید علی خان نصر

[[پرونده:156967240.jpg|بندانگشتی|سید علی خان نصر، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83674658/%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B5%D8%B1-%D9%BE%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A6%D8%A7%D8%AA%D8%B1-%D9%88-%D8%A8%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%BE%DB%8C%D8%B4%DA%AF%DB%8C]]
نصر، سیدعلی خان‌ (1311ق/ 1893م- 1340ش)، نویسنده، نمایشنامه‌نویس، مترجم.

او فرزند نصرالاطبا، از سادات [[کاشان]] بود و در [[استان تهران|تهران]] متولد شد. ابتدا نزد برادر بزرگ خود؛ ولی‌الله خان نصر به فراگیری دانش پرداخت، سپس در مدارس شرف، علمیه و آلیانس [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87 فرانسه] تحصیل کرد. پس از پایان دوره آلیانس در همان مدرسه به تدریس ادبیات پرداخت. 

در مدارس نظامی، علوم سیاسی و اقدسیه، زبان فرانسه و علوم ریاضی و طبیعیات تدریس می‌کرد. در آغاز [[نهضت مشروطه|مشروطیت]] به کار نمایش روی آورد و [[تئاتر شهر|تئاتر ملی]]<sup>*</sup> را تأسیس کرد. بعد به اروپا رفت و به آموزش فن تئاتر پرداخت. پس از بازگشت از اروپا کمدی ایران را به شیوه اروپایی بنیاد نهاد<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. '''''بنیاد نمایش در ایران'''''. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 231.
</ref><ref>نوایی، عبدالحسین.1380. '''''اثر آفرینان'''''. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، جلد ششم، ص 41.</ref>.

پس از تأسیس سازمان پرورش افکار در 1318ش، نصر ریاست کمیسیون نمایش آنرا به عهده گرفت. آنگاه هنرستان هنرپیشگی را برای آشنایی و پرورشی علاقه‌مندان با تکنیک هنر نمایش بنیان نهاد و سال‌ها همراه اداره هنرستان به تدریس تاریخ تئاتر در آنجا مشغول بود<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم (1333). '''''بنیاد نمایش در ایران'''''. تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 232.</ref><ref>'''''چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران''''' .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>. نصر را پدر تئاتر [[ایران]] می‌دانند. با توجه به شکل‌گیری و رشد مدارس به شیوه غربی در [[ایران]]، سیدعلی خان مبادرت به تألیف کتاب‌های علمی در این زمینه کرد و حاصل آن تألیف و ترجمه 19 جلد کتاب است<ref>'''''چهره‌هایی از پیشروان هنر و ادبیات ایران''''' .1357. تهران: فرهنگ‌سرای نیاوران، ص 164.</ref>.

32 نمایشنامه نیز تصنیف کرده که مهم‌ترین آن‌ها عبارت است از: 

«سیروس»، «اشتباه لپی»، «نتیجه تعدد زوجات»، «حاج قمارخان»، «نتایج بی علمی نسوان»، «عروسی آحسین آقا»، «تا اینجوریم همینیم»، «زن بی‌وفا»، «خسروخان اوقاتش تلخ است<ref>جنتی عطائی، ابوالقاسم .1333. '''''بنیاد نمایش در ایران.''''' تهران: [https://www.pressebnesina.com/ ابن سینا]، ص 232 و 333.</ref>».

== نیز نگاه کنید به ==

* [[تئاتر تهران]]
* [[تئاتر شهر]]
* [[نهضت مشروطه]]

== مآخذ ==
<references />

== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

== نویسنده مقاله ==
محمود عزیزی
[[رده:هنر]]
[[رده:تئاتر]]