نمایش مبدأ برای نشاط اصفهانی

'''نشاط اصفهانی''' (1175 ـ 1244ق/ 1761 ـ 1828م)، میرزا عبدالوهاب ملقب به معتمدالدوله و متخلص به نشاط، شاعر، خوشنویس.

نشاط فرزند میرزا محمد رحیم از سادات موسوی بود<ref>'''''اثر آفرینان'''''. ‌زیر نظر عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، چ 1، 1380، ج 6، ص 39.</ref> و اجدادش که گویا از حجاز به [[استان فارس|فارس]] کوچیدند و در جهرم ساکن شدند، اغلب از بزرگان، ‌علما و پزشکان دوران خود بودند<ref>دیوان بیگی شیرازی، ‌احمد. '''''حدیقه الشعر'''ا''. با تصحیح، ‌تکمیل و تحشیه عبدالحسین نوایی، تهران: زرین، 1366، ج 3، ص 1871.</ref>. وی در [[اصفهان]] به دنیا آمد. افزون بر [[فارسی]]، [[عربی]] و [[ترکی]] نیز آموخت. با شعر و ادب [[فارسی]] و [[عربی]] و دانش‌های رایج روزگار خود نظیر دین، ریاضی، حکمت الهی و منطق آشنایی یافت و درخوشنویسی نیز به مهارت رسید. سپس به جرگه هواخواهان مکتب ادبی بازگشت که مرکز آن در [[اصفهان]] بود، پیوست<ref>آرین‌پور، یحیی. '''''از صبا تا نیما'''''. تهران: جیبی، فرانکلین، 1350، ج 1، ص 29.</ref>. پس از آن خانه‌اش به محفل عرفا، شعرا و فضلا تبدیل شد. در 1218ق / 1803م به دارالخلافه تهران احضار گردید و [[فتحعلی شاه قاجار]] (حک 1212 ـ 1250ق/ 1797 ـ 1834م) او را به القاب معتمدالدوله و منشی الممالک مفتخر کرد<ref>معصوم علیشاه شیرازی، محمد معصوم. '''''طرائق الحقائق'''''. با تصحیح محمد جعفر محجوب، تهران: سنایی، 1382، ج 3، ص 274.</ref>. به دنبال کسب مقام سرپرستی دیوان رسائل، ‌نامه‌ها و فرامین پادشاه را با انشاء و خط خود می‌نگاشت و تا پایان حیات در این سمت باقی ماند<ref>نشاط اصفهانی،‌ عبدالوهاب. '''''گنجینه، دیوان نشاط اصفهانی'''''. به کوشش حسین نخعی،‌ تهران: شرق، 1337، ص 9 (پیشگفتار مصحح).</ref>. از جمله مأموریت‌های مهم دولتی وی، سفر به [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%B3 پاریس] و دیدار با ناپلئون کبیر بود. سرانجام بر اثر بیماری سل دنیا را وداع گفت<ref name=":0">ریپکا، یان و دیگران. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. ترجمه ابوالقاسم سرّی، ‌تهران: سخن،  1383، ج 1، ص 580.</ref>.

از آثارش می‌توان ''گنجینه معتمد/ گنجینه نشاط'' را نام برد که پس از مرگ وی تدوین شد و دوبار به چاپ رسید. او همچنین رساله‌ای به شیوه گلستان [[سعدی]] و دیباچه‌ای بر ''دیوان'' خاقان ([[فتحعلی شاه قاجار|فتحعلی شاه]]) نوشت که اولی تنها در ''گنجینه معتمد'' و دومی هم در این اثر و هم در مقدمه ''دیوان خاقان'' چاپ شده است<ref>بهار (ملک الشعرا)، محمدتقی. '''''سبک شناسی'''''. تهران: کتاب‌های پرستو، 2535 (1355)، ‌ج 3، ص 332.</ref>. اشعار نشاط دارای تعابیر و اصطلاح‌های عرفانی و [[صوفیه|صوفیانه]] و نشانگر گرایش سراینده به طریق عرفان و سیر و سلوک است<ref>نشاط اصفهانی،‌عبدالوهاب. '''''گنجینه، دیوان نشاط اصفهانی'''''. به کوشش حسین نخعی،‌ تهران: شرق، 1337، ص 12 (پیشگفتار مصحح).</ref>. نشاط در نثر از رهروان شیوه استادان کلاسیک متأخر بود. در قصیده از صبای کاشانی<sup>*</sup> (د 1238ق/ 1822م) و در غزل از [[حافظ شیرازی]]<sup>*</sup> پیروی می‌کرد<ref name=":0" />. اگرچه سروده‌هایش ترکیب‌های نامأنوس و صنایع متکلفانه دارد، اما در عین حال ساده و روان است<ref>زرین‌کوب ،‌عبدالحسین'''. ''سیری در شعر فارسی'''''. تهران: نوین، 1363، ج.1، ص 179.</ref>. 

== نیز نگاه کنید به ==
[[حافظ شیرازی]] 

== مآخذ ==
<references />

== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
[[رده:ادبیات]]