https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4_%D9%88_%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B4_%D8%AF%D8%B1_%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86آموزش و پرورش در دوره افشاریان - تاریخچهٔ نسخهها2026-09-18T08:32:30Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.1https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4_%D9%88_%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B4_%D8%AF%D8%B1_%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86&diff=13841&oldid=prevSamei در ۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۱۲2026-02-18T21:12:20Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۱۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[نادرشاه افشار|نادر]] بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به [[کشور ایران|ایران]] بازگشت. متأسفانه [[نادرشاه افشار|نادر]] در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. [[نادرشاه افشار|نادر شاه]] در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی [[کشور ایران|ایران]] و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[نادرشاه افشار|نادر]] بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به [[کشور ایران|ایران]] بازگشت. متأسفانه [[نادرشاه افشار|نادر]] در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. [[نادرشاه افشار|نادر شاه]] در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی [[کشور ایران|ایران]] و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== آموزش و پرورش در دوره افشاریان و زندیه ===</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت جنگی [[نادرشاه افشار|نادر شاه]] و نیز فرمانروایی [[کریم خان زند]] نتوانست به هرج و مرج طولانی بعد از انقراض [[صفویان|صفویه]] پایان دهد و ایران بیش از نیم قرن در ناامنی و پریشانی غوطه خورد. در نتیجه این ناامنی، علما و دانش پژوهان عصر غالباً در گوشهای از خانه خویش به مطالعه روشها و اسلوب علمای پیشین میپرداختند. [[نادرشاه افشار|نادر شاه افشار]] با قبول سلطنت و برای حفظ تاج و تخت و یکپارچگی [[کشور ایران|ایران]] سیاست نزدیکی با عثمانی را برگزید و برای موفقیت در این کار پیشنهادهایی کرد که سبب تضعیف قدرت و نفوذ روحانیون شیعه شد. [[نادرشاه افشار|نادر]] و جانشینانش با در دست گرفتن در آمد.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موقوفات، رونق بسیاری از مدارس و مکتب خانهها را کاستند. به سبب نابسامانیهای اواخر دوره افشاریه و کم بودن محدوده نفوذ و قدرت [[زندیه]]، [[کریم خان زند|کریم خان]] نتوانست تحولی در [[کشور ایران|ایران]]، از جمله در آموزش و پرورش، ایجاد کند. شرایط کشور و ذهنیت حاکمان آن موجب شد تحولات علمی و صنعتی که از مدتی قبل در اروپا آغاز شده بود در [[کشور ایران|ایران]] بازتاب پیدا نکند و آموزش جدید اروپایی سالها بعد؛ یعنی در اواسط [[قاجاریه|حکومت قاجار]] به [[کشور ایران|ایران]] راه یابد. </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l18">خط ۱۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسن ملک</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسن ملک</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:تعلیم و تربیت]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>[[رده:تعلیم و تربیت]]</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4_%D9%88_%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B4_%D8%AF%D8%B1_%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86&diff=13839&oldid=prevSamei در ۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۰۵2026-02-18T21:05:34Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۰۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ق'''سمت بیست </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پنجم افشاریان''' </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای تصرف باقیمانده ایران از [[اصفهان]] به طرف [[یزد]] و [[بختیاری]] پیش میرفتند، [[نادرشاه افشار|نادر]] در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در [[نیشابور]] و بعد در سه محل، دامغان، مورچه خورت و [[تخت جمشید]] شکست داد. آنگاه عثمانیها را از غرب [[کشور ایران|ایران]] بیرون کرد. در سال ۱۱۴۸ قمری، علما و بزرگان و رجال مهم مملکت در دشت مغان [[نادرشاه افشار|نادر]] را به سلطنت انتخاب کردند.</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نیشابور و بعد در سه محل، دامغان، مورچه خورت و تخت جمشید شکست داد. آنگاه عثمانیها را از غرب ایران بیرون کرد. در سال ۱۱۴۸ قمری، علما و بزرگان و رجال مهم مملکت در دشت مغان نادر را به سلطنت انتخاب کردند. </del>نادر بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به ایران بازگشت. متأسفانه نادر در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. نادر شاه در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی ایران و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نادرشاه افشار|</ins>نادر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کشور ایران|</ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بازگشت. متأسفانه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نادرشاه افشار|</ins>نادر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نادرشاه افشار|</ins>نادر شاه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کشور ایران|</ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[تعلیم و تربیت در نخستین حکومتهای مستقل ایرانی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[آموزش و پرورش در دوره سلجوقیان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[حمله مغول به ایران]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[آموزش و پرورش در دوره ایلخانان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سلسلههای حاکم بر ایران از دوره ایلخانان تا حمله تیمور]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[آموزش و پرورش در دوره تیموریان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[آموزش و پرورش در دوره زندیان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسمت بیست </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ششم زندیان </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ملک، حسن (1387). کتاب ایران: تاریخ آموزش </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرورش در ایران. ویراستاری مرضیه مرآت نیا. تهران: [https://alhoda.ir موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی].</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پس از قتل نادر شاه برای مدتی در ایران هرج و مرج حکم فرما شد. سرانجام کریم خان زند که از سران اردوی نادر در هندوستان بود، در سال ۱۱۷۹ ق بعد از پانزده سال جنگ با داعیان سلطنتی، تمام ایران، به جز خراسان را تحت سلطه در آورد. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسن ملک</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">او شیراز را پایتخت خود قرار داد. کریم خان زند تا سال ۱۱۹۲ قمری که درگذشت با نام وکیل الرعایا حکومت کرد. او بناهای زیادی در شیراز ساخت و به آبادانی شهرها توجه کرد. از جمله بناهای او در شیراز میتوان مسجد و بازار وکیل و آرامگاه سعدی را نام برد. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آموزش و پرورش در دوره افشاریان و زندیه </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت جنگی نادر شاه و نیز فرمانروایی کریم خان زند نتوانست به هرج و مرج طولانی بعد از انقراض صفویه پایان دهد و ایران بیش از نیم قرن در ناامنی و پریشانی غوطه خورد. در نتیجه این ناامنی، علما و دانش پژوهان عصر غالباً در گوشهای از خانه خویش به مطالعه روشها و اسلوب علمای پیشین میپرداختند. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نادر شاه افشار با قبول سلطنت </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای حفظ تاج و تخت و یکپارچگی ایران سیاست نزدیکی با عثمانی را برگزید و برای موفقیت در این کار پیشنهادهایی کرد که سبب تضعیف قدرت و نفوذ روحانیون شیعه شد. نادر و جانشینانش با در دست گرفتن در آمد. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> [[رده:تعلیم </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تربیت]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۴۴ </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاریخ آموزش و پرورش در ایران </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موقوفات، رونق بسیاری از مدارس و مکتب خانهها را کاستند. به سبب نابسامانیهای اواخر دوره افشاریه و کم بودن محدوده نفوذ و قدرت زندیه، کریم خان نتوانست تحولی در ایران، از جمله در آموزش و پرورش، ایجاد کند. شرایط کشور و ذهنیت حاکمان آن موجب شد تحولات علمی و صنعتی که از مدتی قبل در اروپا آغاز شده بود در ایران بازتاب پیدا نکند و آموزش جدید اروپایی سالها بعد؛ یعنی در اواسط حکومت قاجار به ایران راه یابد. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چنانچه گفته شد، سیاست نادرشاه مبنی بر خورداری از تأیید تشیع به عنوان دین رسمی کشور سبب شد که او برخلاف شاهان صفوی از حمایت روحانیان شیعه و مدارس دینی آنان برخوردار نشود. این سیاست در دوران کریم خان زند با جدیت ادامه یافت که به کاهش فعالیت این گونه مراکز آموزشی منجر شد.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4_%D9%88_%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%B4_%D8%AF%D8%B1_%D8%AF%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%86&diff=11087&oldid=prevSamei: صفحهای تازه حاوی «ق'''سمت بیست و پنجم افشاریان''' در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نی...» ایجاد کرد2025-09-04T20:54:35Z<p>صفحهای تازه حاوی «ق'''سمت بیست و پنجم افشاریان''' در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نی...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>ق'''سمت بیست و پنجم افشاریان''' <br />
<br />
در حالی که افغانها از بیکفایتی سلطان حسین صفوی استفاده میکردند و برای تصرف باقیمانده ایران از اصفهان به طرف یزد و بختیاری پیش میرفتند، نادر در خراسان امور را به دست گرفت و در سال ۱۱۴۰ قمری افغانها را در نیشابور و بعد در سه محل، دامغان، مورچه خورت و تخت جمشید شکست داد. آنگاه عثمانیها را از غرب ایران بیرون کرد. در سال ۱۱۴۸ قمری، علما و بزرگان و رجال مهم مملکت در دشت مغان نادر را به سلطنت انتخاب کردند. نادر بعد از تاجگذاری برای سرکوبی طوایفی که در سرحدات شرقی دست به آشوب میزدند، به هندوستان لشکر کشید و با غنایم زیادی به ایران بازگشت. متأسفانه نادر در آخر عمر نسبت به اطرافیانش دچار بدبینی شد و در نتیجه همین رفتار به قتل رسید. نادر شاه در تمام دوره سلطنت کوتاه خود سعی کرد اختلافات مذهبی ایران و عثمانی را برطرف کند. او دشنام دادن به سه خلیفه اول راشدین را ممنوع کرد. <br />
<br />
<br />
<br />
قسمت بیست و ششم زندیان <br />
<br />
پس از قتل نادر شاه برای مدتی در ایران هرج و مرج حکم فرما شد. سرانجام کریم خان زند که از سران اردوی نادر در هندوستان بود، در سال ۱۱۷۹ ق بعد از پانزده سال جنگ با داعیان سلطنتی، تمام ایران، به جز خراسان را تحت سلطه در آورد. <br />
<br />
او شیراز را پایتخت خود قرار داد. کریم خان زند تا سال ۱۱۹۲ قمری که درگذشت با نام وکیل الرعایا حکومت کرد. او بناهای زیادی در شیراز ساخت و به آبادانی شهرها توجه کرد. از جمله بناهای او در شیراز میتوان مسجد و بازار وکیل و آرامگاه سعدی را نام برد. <br />
<br />
آموزش و پرورش در دوره افشاریان و زندیه <br />
<br />
حکومت جنگی نادر شاه و نیز فرمانروایی کریم خان زند نتوانست به هرج و مرج طولانی بعد از انقراض صفویه پایان دهد و ایران بیش از نیم قرن در ناامنی و پریشانی غوطه خورد. در نتیجه این ناامنی، علما و دانش پژوهان عصر غالباً در گوشهای از خانه خویش به مطالعه روشها و اسلوب علمای پیشین میپرداختند. <br />
<br />
نادر شاه افشار با قبول سلطنت و برای حفظ تاج و تخت و یکپارچگی ایران سیاست نزدیکی با عثمانی را برگزید و برای موفقیت در این کار پیشنهادهایی کرد که سبب تضعیف قدرت و نفوذ روحانیون شیعه شد. نادر و جانشینانش با در دست گرفتن در آمد. <br />
<br />
<br />
<br />
۱۴۴ <br />
<br />
تاریخ آموزش و پرورش در ایران <br />
<br />
موقوفات، رونق بسیاری از مدارس و مکتب خانهها را کاستند. به سبب نابسامانیهای اواخر دوره افشاریه و کم بودن محدوده نفوذ و قدرت زندیه، کریم خان نتوانست تحولی در ایران، از جمله در آموزش و پرورش، ایجاد کند. شرایط کشور و ذهنیت حاکمان آن موجب شد تحولات علمی و صنعتی که از مدتی قبل در اروپا آغاز شده بود در ایران بازتاب پیدا نکند و آموزش جدید اروپایی سالها بعد؛ یعنی در اواسط حکومت قاجار به ایران راه یابد. <br />
<br />
چنانچه گفته شد، سیاست نادرشاه مبنی بر خورداری از تأیید تشیع به عنوان دین رسمی کشور سبب شد که او برخلاف شاهان صفوی از حمایت روحانیان شیعه و مدارس دینی آنان برخوردار نشود. این سیاست در دوران کریم خان زند با جدیت ادامه یافت که به کاهش فعالیت این گونه مراکز آموزشی منجر شد.</div>Samei