https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AFاستان یزد - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-16T03:32:00Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.1https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6972&oldid=prevSamei در ۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۱2025-05-07T21:21:39Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14">خط ۱۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>استان یزد به طور کامل در حوضه آبریز مرکزی [[ایران]] و در قسمتهایی از پنج زیرحوضه آن به نامهای سیاهکوه، درانجیر، گاوخونی، سیرجان و کویرلوت واقع شده است. جریانهای سطحی آب در استان یزد، غالباً به سوی مناطق پست زیر حوضههای مذکور یعنی به کویر ابرکوه در جنوب غرب، کویر درانجیر در مرکز، کویر سیاه کوه در شمال غرب، با تلاق گاوخونی در غرب، کویر لوت درشمال شرقی و برخی دیگر از مناطق کویری استان، روان هستند<ref>سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح. '''''فرهنگ جغرافیایی رودهای كشور (حوضه آبریز ایران مركزی)'''''. چ1. تهران: سازمان جغرافیایی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، 1383، صص 278- 255 (نقشههای ضمیمه) </ref>. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>استان یزد به طور کامل در حوضه آبریز مرکزی [[ایران]] و در قسمتهایی از پنج زیرحوضه آن به نامهای سیاهکوه، درانجیر، گاوخونی، سیرجان و کویرلوت واقع شده است. جریانهای سطحی آب در استان یزد، غالباً به سوی مناطق پست زیر حوضههای مذکور یعنی به کویر ابرکوه در جنوب غرب، کویر درانجیر در مرکز، کویر سیاه کوه در شمال غرب، با تلاق گاوخونی در غرب، کویر لوت درشمال شرقی و برخی دیگر از مناطق کویری استان، روان هستند<ref>سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح. '''''فرهنگ جغرافیایی رودهای كشور (حوضه آبریز ایران مركزی)'''''. چ1. تهران: سازمان جغرافیایی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، 1383، صص 278- 255 (نقشههای ضمیمه) </ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در استان یزد رودخانه پرآب و دائمی به سبب بارندگی کم، گرما و تبخیر، اصولاً وجود ندارد. رودهای اعظم (درهرات) و بَوانات (در مَرْوَست)، واقع در جنوب غربی و رودهای سَردر، کُویت و دره بید (در طبس)، واقع در شمال شرقی استان تنها جریانهای آبی مهمی هستند که برخی از مناطق استان را آبیاری میکنند. منابع آب زیرزمینی، اصلیترین منابع برای تامین آب آشامیدنی و کشاورزی و صنعت استان هستند، به گونهای که از مجموع 30988 رشته قنات موجود در کشور، بیش از 2746 رشته آن در استان یزد قرار دارند، گرچه در سالهای اخیر باحفر چاههای عمیق و نیمه عمیق، تعدادی از این قناتها خشک شدهاند<ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منبع 4</del>. ص 33.</ref>. یکی از راههای تأمین آب شهرهای <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یزد، </del>اردکان و میبد انتقال آب از رودخانه [[زاینده رود]] در [[استان اصفهان]]، به استان یزد<ref>سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی. '''''جغرافیای استان یزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهای درسی ایران، 1382، ص 36.</ref> بوده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در استان یزد رودخانه پرآب و دائمی به سبب بارندگی کم، گرما و تبخیر، اصولاً وجود ندارد. رودهای اعظم (درهرات) و بَوانات (در مَرْوَست)، واقع در جنوب غربی و رودهای سَردر، کُویت و دره بید (در طبس)، واقع در شمال شرقی استان تنها جریانهای آبی مهمی هستند که برخی از مناطق استان را آبیاری میکنند. منابع آب زیرزمینی، اصلیترین منابع برای تامین آب آشامیدنی و کشاورزی و صنعت استان هستند، به گونهای که از مجموع 30988 رشته قنات موجود در کشور، بیش از 2746 رشته آن در استان یزد قرار دارند، گرچه در سالهای اخیر باحفر چاههای عمیق و نیمه عمیق، تعدادی از این قناتها خشک شدهاند<ref><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''جغرافیای استان یزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهای درسی ایران، 1382، </ins>ص 33.</ref>. یکی از راههای تأمین آب شهرهای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[یزد]]، </ins>اردکان و میبد انتقال آب از رودخانه [[زاینده رود]] در [[استان اصفهان]]، به استان یزد<ref>سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی. '''''جغرافیای استان یزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهای درسی ایران، 1382، ص 36.</ref> بوده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از گذشتههای دور سرزمینی که امروز از آن با نام [[یزد]] یاد میشود، همواره مسکون و یکی از مناطق باستانی و تاریخی سرزمین ایران به شمار آمده است. پس از [[اسلام]] نیز این منطقه با مدنیت و فرهنگ اسلامی وحتی فرهنگ زرتشتی ساکنان خود حیات تاریخی مهمی در ایران داشته است. لسترینج مینویسد: <blockquote>«[[یزد]] در زمان قدیم «کَثَه» نام داشت و چون نام [[یزد]] به شهر گذارده شده، نام کثه را بر ولایت [[یزد]] اطلاق کردند و به آن حومه یا جومه یزد گفتند.»<ref name=":0">لسترینج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمینهای خلافت شرقی'''''. چ. تهران: شركت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص306.</ref> </blockquote>وی سپس مینویسد که <blockquote>«سه شهر میبد و عقدا و نائین در شمال باختری یزد، به ترتیب یکی بعد از دیگری در حاشیه کویر جای داشتند و معمولاً از توابع یزد شمرده میشدند ... .»<ref name=":0" /></blockquote>در تقسیمات مغولی، «تومان یزد» یکی از تومانهای نهگانه و شامل شهرهای یزد، نایین و میبد بود و در عصر زندیه، «دارالعباد یزد» نامیده میشد که یکی از ایالتهای ایران به شمار میآمد. در عصر مشروطیت نیز یکی از دوازده ولایت ایالتهای چهارگانه ایران محسوب میشد. در 1348 شمسی، فرمانداری کل یزد به مرکزیت شهر یزد شامل شهرستانهای یزد، اردکان، بافق و تفت تاسیس گردید. در 1352 فرمانداری کل یزد به استان یزد تبدیل شد<ref>امیر احمدیان، بهرام. '''''تقسیمات كشوری'''''. مجموعه از ایران چه میدانم؟ شماره 47، تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1383، 60،77، 82، 99- 100.</ref><ref>مركز آمار ایران. '''''سالنامه آماری كشور (سال 1383)'''''. تهران: مركز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی كشور). 1384.ص 86.</ref> و سپس با ارتقای برخی از بخشها به شهرستان و نیز انتزاع شهرستان طبس از استان خراسان والحاق آن به استان یزد، تعداد شهرستانهای استان یزد به 10 شهرستان افزایش یافت و بدین ترتیب جمعیت استان همراه با رشد طبیعی جمعیت و ورود مهاجران از 401،810 تن درسال 1375<ref>مركز آمار ایران. '''''سالنامه آماری كشور (سال 1385)'''''. تهران: مركز آمار ایران (معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی- ریاست جمهور)،1386، ص 103.</ref> به 818،990 تن در سال 1385 رسید<ref>سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی. '''''جغرافیای استان یزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهای درسی ایران، 1382، ص 17.</ref>. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از گذشتههای دور سرزمینی که امروز از آن با نام [[یزد]] یاد میشود، همواره مسکون و یکی از مناطق باستانی و تاریخی سرزمین ایران به شمار آمده است. پس از [[اسلام]] نیز این منطقه با مدنیت و فرهنگ اسلامی وحتی فرهنگ زرتشتی ساکنان خود حیات تاریخی مهمی در ایران داشته است. لسترینج مینویسد: <blockquote>«[[یزد]] در زمان قدیم «کَثَه» نام داشت و چون نام [[یزد]] به شهر گذارده شده، نام کثه را بر ولایت [[یزد]] اطلاق کردند و به آن حومه یا جومه یزد گفتند.»<ref name=":0">لسترینج، گای. '''''جغرافیای تاریخی سرزمینهای خلافت شرقی'''''. چ. تهران: شركت انتشارات علمی و فرهنگی، 1383، ص306.</ref> </blockquote>وی سپس مینویسد که <blockquote>«سه شهر میبد و عقدا و نائین در شمال باختری یزد، به ترتیب یکی بعد از دیگری در حاشیه کویر جای داشتند و معمولاً از توابع یزد شمرده میشدند ... .»<ref name=":0" /></blockquote>در تقسیمات مغولی، «تومان یزد» یکی از تومانهای نهگانه و شامل شهرهای یزد، نایین و میبد بود و در عصر زندیه، «دارالعباد یزد» نامیده میشد که یکی از ایالتهای ایران به شمار میآمد. در عصر مشروطیت نیز یکی از دوازده ولایت ایالتهای چهارگانه ایران محسوب میشد. در 1348 شمسی، فرمانداری کل یزد به مرکزیت شهر یزد شامل شهرستانهای یزد، اردکان، بافق و تفت تاسیس گردید. در 1352 فرمانداری کل یزد به استان یزد تبدیل شد<ref>امیر احمدیان، بهرام. '''''تقسیمات كشوری'''''. مجموعه از ایران چه میدانم؟ شماره 47، تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1383، 60،77، 82، 99- 100.</ref><ref>مركز آمار ایران. '''''سالنامه آماری كشور (سال 1383)'''''. تهران: مركز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی كشور). 1384.ص 86.</ref> و سپس با ارتقای برخی از بخشها به شهرستان و نیز انتزاع شهرستان طبس از استان خراسان والحاق آن به استان یزد، تعداد شهرستانهای استان یزد به 10 شهرستان افزایش یافت و بدین ترتیب جمعیت استان همراه با رشد طبیعی جمعیت و ورود مهاجران از 401،810 تن درسال 1375<ref>مركز آمار ایران. '''''سالنامه آماری كشور (سال 1385)'''''. تهران: مركز آمار ایران (معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی- ریاست جمهور)،1386، ص 103.</ref> به 818،990 تن در سال 1385 رسید<ref>سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی. '''''جغرافیای استان یزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهای درسی ایران، 1382، ص 17.</ref>. </div></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6971&oldid=prevSamei در ۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۰2025-05-07T21:20:36Z<p></p>
<a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6971&oldid=6056">نمایش تغییرات</a>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6056&oldid=prevMaedeh در ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۴2025-05-05T08:04:45Z<p></p>
<a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6056&oldid=6049">نمایش تغییرات</a>Maedehhttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6049&oldid=prevMaedeh در ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۷2025-05-05T07:57:06Z<p></p>
<a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=6049&oldid=970">نمایش تغییرات</a>Maedehhttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%DB%8C%D8%B2%D8%AF&diff=970&oldid=prevSamei: صفحهای تازه حاوی «'''يزد،''' نام استاني است در مركز جغرافيايي ايران، به مركزيت شهري به همين نام ( يزد). استان يزد از شمال با استان سمنان، از غرب و شمال غرب با استان اصفهان، از شرق با استانهاي خراسان رضوي و خراسان جنوبي، از جنوب شرق با استان كرمان و از جن...» ایجاد کرد2024-08-14T18:01:16Z<p>صفحهای تازه حاوی «'''يزد،''' نام استاني است در مركز جغرافيايي ايران، به مركزيت شهري به همين نام ( يزد). استان يزد از شمال با استان سمنان، از غرب و شمال غرب با استان اصفهان، از شرق با استانهاي خراسان رضوي و خراسان جنوبي، از جنوب شرق با استان كرمان و از جن...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''يزد،''' نام استاني است در مركز جغرافيايي ايران، به مركزيت شهري به همين نام ( يزد). <br />
<br />
استان يزد از شمال با استان سمنان، از غرب و شمال غرب با استان اصفهان، از شرق با استانهاي خراسان رضوي و خراسان جنوبي، از جنوب شرق با استان كرمان و از جنوب غرب با استان فارس همسايه است.<sup>1</sup> <br />
<br />
استان يزد با مختصات جغرافيايي َ36 ْ29 تا َ22 ْ33 عرض شمالي و َ48 ْ52 تا َ36 ْ56 طول شرقي و با 128811 كم وسعت، 9/7 درصد از مساحت كشور را تشكيل ميدهد.<sup>2</sup><br />
<br />
اين استان براساس آخرين تغييرات در تقسيمات كشوري، داراي 10 شهرستان، 20 بخش، 51 دهستان و 23 شهر است. نامهاي شهرستانهاي استان عبارتند از: ابركوه، اردكان، بافق، تفت، خاتم، صدوق، طبس، مهريز، مِيْبُد و يزد. به جز شهرستانهاي خاتم به مركزيت هرات و صدوق به مركزيت اَشْكِذَر، بقيه شهرستانهاي استان، داراي مركزهايي همنام با شهرستان خود هستند.<sup>3</sup> <br />
<br />
يزد سرزميني كويري و با دو پهنة بزرگ كويري ايران، يعني كوير لوت در جنوب شرقي، و دشت كوير در شمال، همسايه است. اين استان به لحاظ ناهمواريها و اختلاف ارتفاع در مناطق مختلف، داراي ناهمگوني و تنوع بسياري است؛ به گونهاي كه بلندترين نقطة آن شيركوه با ارتفاع 4075 م و پستترين نقطة آن شهر طبس با ارتفاع 690 م با هم حدود 3375 م اختلاف دارند.<sup>4</sup> <br />
<br />
با توجه به نقشة طبيعي- سياسي استان يزد، قسمتهاي غربي و جنوب غربي استان، كوهستاني، نيمة شمال شرقي آن شامل شهرستانهاي اردكان، بافْق، به ويژه طبس، عموماً كويري است و بقيه نقاط را به جز ارتفاعات نايبند، ساغند وبرخي كوههاي كم ارتفاع ديگر، مناطق پست و كم ارتفاع تشكيل ميدهند.<sup>5</sup> به همين سبب، ميزان بارندگي و درجة حرارت در اين سرزمين تابعي از پستي و بلنديهاي استان است. مثلاً، در حالي كه در مناطق غربي و جنوب غربي استان، ميزان بارندگي بين 201 تا 300 م م است، در شمال شرقي استان اين مقدار به كمتر از 50 م م ميرسد. به طور كلي آب و هواي استان يزد، متأثر از عوامل: تودههاي هواي مديترانهاي، سوداني و سيبري؛ موقعيت جغرافيايي استان، يعني واقع شدن در مركز ايران و دوري از درياهاي شمال و جنوب؛مجاورت با دشتهاي كوير و لوت، و جهت و امتداد كوههاي البرز و زاگرس است.<sup>6</sup> <br />
<br />
استان يزد به طور كامل در حوضة آبريز مركزي ايران و در قسمتهايي از پنج زيرحوضة آن به نامهاي سياهكوه، درانجير، گاوخوني، سيرجان و كويرلوت واقع شده است. جريانهاي سطحي آب در استان يزد، غالباً به سوي مناطق پست زير حوضههاي مذكور يعني به كوير ابركوه در جنوب غرب، كوير درانجير در مركز، كوير سياه كوه در شمال غرب، با تلاق گاوخوني در غرب، كوير لوت درشمال شرقي و برخي ديگر از مناطق كويري استان، روان هستند.<sup>7</sup> <br />
<br />
در استان يزد رودخانة پرآب و دائمي به سبب بارندگي كم، گرما و تبخير، اصولاً وجود ندارد. رودهاي اعظم (درهرات) و بَوانات (در مَرْوَست)، واقع در جنوب غربي و رودهاي سَردر، كُويت و دره بيد (در طبس)، واقع در شمال شرقي استان تنها جريانهاي آبي مهمي هستند كه برخي از مناطق استان را آبياري ميكنند. منابع آب زيرزميني، اصليترين منابع براي تامين آب آشاميدني و كشاورزي و صنعت استان هستند، به گونهاي كه از مجموع 30988 رشته قنات موجود در كشور، بيش از 2746 رشته آن در استان يزد قرار دارند، گرچه در سالهاي اخير باحفر چاههاي عميق و نيمه عميق، تعدادي از اين قناتها خشك شدهاند.<sup>8</sup> يكي از راههاي تأمين آب شهرهاي يزد، اردكان و ميبد انتقال آب از رودخانة زاينده رود در استان اصفهان، به استان يزد<sup>9</sup> بوده است.<br />
<br />
از گذشتههاي دور سرزميني كه امروز از آن با نام يزد ياد ميشود، همواره مسكون و يكي از مناطق باستاني و تاريخي سرزمين ايران به شمار آمده است. پس از اسلام نيز اين منطقه با مدنيت و فرهنگ اسلامي وحتي فرهنگ زرتشتي ساكنان خود حيات تاريخي مهمي در ايران داشته است. لسترينج مينويسد: «يزد در زمان قديم «كَثَه» نام داشت و چون نام يزد به شهر گذارده شده، نام كثه را بر ولايت يزد اطلاق كردند و به آن حومه يا جومة يزد گفتند.»<sup>10</sup> وي سپس مينويسد كه «سه شهر ميبد و عقدا و نائين در شمال باختري يزد، به ترتيب يكي بعد از ديگري در حاشيه كوير جاي داشتند و معمولاً از توابع يزد شمرده ميشدند ... .»<sup>11</sup> <br />
<br />
در تقسيمات مغولي، «تومان يزد» يكي از تومانهاي نهگانه و شامل شهرهاي يزد، نايين و ميبد بود و در عصر زنديه، «دارالعباد يزد» ناميده ميشد كه يكي از ايالتهاي ايران به شمار ميآمد. در عصر مشروطيت نيز يكي از دوازده ولايت ايالتهاي چهارگانة ايران محسوب ميشد. در 1348 شمسي، فرمانداري كل يزد به مركزيت شهر يزد شامل شهرستانهاي يزد، اردكان، بافق و تفت تاسيس گرديد. در 1352 فرمانداري كل يزد به استان يزد تبديل شد<sup>12</sup> و سپس با ارتقاي برخي از بخشها به شهرستان و نيز انتزاع شهرستان طبس از استان خراسان والحاق آن به استان يزد، تعداد شهرستانهاي استان يزد به 10 شهرستان افزايش يافت و بدين ترتيب جمعيت استان همراه با رشد طبيعي جمعيت و ورود مهاجران از 401،810 تن درسال 1375 <sup>13</sup> به 818،990 تن در سال 1385 رسيد.<sup>14</sup> <br />
<br />
استان يزد به سبب كويري بودن نيمي از مساحت آن و نيز كمبود ميزان بارندگي و جريانهاي سطحي آب، شاغلان بخش كشاورزي آن اندك است. اما تعداد شاغلان در بخش خدمات و صنعت، بيش از هشتاد درصد از جمع شاغلان استان را در سال 1375، تشكيل ميداده است.<sup>15</sup> در 1384، استان يزد از نظر تعداد كارگاههاي صنعتي داراي ده نفر كار كن و تعداد افراد شاغل در آنها در مقايسه با ساير استانها، در رديف دهم قرار داشته است.<sup>16</sup> <br />
<br />
اين استان به سبب موقعيتي كه در مركز جغرافياي سياسي ايران دارد، محل تلاقي راههاي ارتباطي شرق به غرب و شمال به جنوب ايران از طريق راهآهن و راههاي آسفالت شدة درجة به شمار ميآيد.<sup>17</sup> <br />
<br />
همچنين به سبب برخورداري از جاذبههاي متنوع طبيعي، تاريخي، فرهنگي و نيز توليد و عرضه صنايع دستي، يكي از مقاصد پرجاذبه براي گردشگران داخلي و بويژه خارجي بوده است.<sup>18</sup> <br />
<br />
'''''مآخذ:''''' <br />
<br />
1- سازمان نقشهبرداري كشور. '''''اطلس نقشه و اطلاعات مكاني (استان يزد)'''''. چ1، تهران: سازمان نقشهبرداري كشور (سازمان مديريت و برنامهريزي كشور)، 1384، ص 1.<br />
<br />
2- سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح. '''''اطلس راهنماي استانهاي ايران'''''. چ2. تهران: سازمان جغرافيايي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، 1384، ص 67.<br />
<br />
3- دفتر تقسيمات كشوري. '''''نقشه و جدول تقسيمات كشوري'''''. تهران: دفتر تقسيمات كشوري (وزارت كشور)، 1384.<br />
<br />
4- سازمان پژوهش و برنامهريزي آموزشي. '''''جغرافياي استان يزد'''''. چ4. تهران: شركت چاپ و نشر كتابهاي درسي ايران، 1382، ص 3. <br />
<br />
5- سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح. فرهنگ '''''جغرافيايي كوههاي كشور'''''. ج3. چ2. تهران: سازمان جغرافيايي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، 1385، ص 265 (نقشه طبيعي- سياسي استان يزد).<br />
<br />
6- منبع 4. صص 10 و 11.<br />
<br />
7- سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح. '''''فرهنگ جغرافيايي رودهاي كشور (حوضه آبريز ايران مركزي)'''''. چ1. تهران: سازمان جغرافيايي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، 1383، صص 278- 255 (نقشههاي ضميمه) <br />
<br />
8- منبع 4. ص 33.<br />
<br />
9- همان. ص 36.<br />
<br />
10- لسترينج، گاي. '''''جغرافياي تاريخي سرزمينهاي خلافت شرقي'''''. چ. تهران: شركت انتشارات علمي و فرهنگي، 1383، ص306.<br />
<br />
11- همان. همانجا.<br />
<br />
12- امير احمديان، بهرام. '''''تقسيمات كشوري'''''. مجموعة از ايران چه ميدانم؟ شماره 47، تهران: دفتر پژوهشهاي فرهنگي، 1383، 60،77، 82، 99- 100؛ نيز مركز آمار ايران. '''''سالنامه آماري كشور (سال 1383)'''''. تهران: مركز آمار ايران (سازمان مديريت و برنامهريزي كشور). 1384.ص 86.<br />
<br />
13- مركز آمار ايران. '''''سالنامه آماري كشور (سال 1385)'''''. تهران: مركز آمار ايران (معاونت برنامهريزي و نظارت راهبردي- رياست جمهور)،1386، ص 103.<br />
<br />
14- منبع 4. ص 17.<br />
<br />
15- منبع 13. صص 291 و 294.<br />
<br />
16- سازمان نقشهبرداري كشور. '''''نقشه راههاي ايران'''''. تهران: سازمان نقشهبرداري كشور (سازمان مديريت و برنامهريزي كشور) 1384.<br />
<br />
17- الف: منبع 4. صص 68- 64.<br />
<br />
ب: شهام، دكتر افشين و مهندس هيلدا دادفر. '''''جغرافياي جهانگردي ايران'''''. چ2. تهران: طراوت،1384، صص 188- 183. <br />
<br />
<br />
غلامحسین تکمیل همایون</div>Samei