https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 2026-06-21T09:56:32Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=13339&oldid=prev 2026-02-11T17:35:38Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناهمواریهای ایران را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ناهمواری های ایران|</ins>ناهمواریهای ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱-</del>رشته‌کوه البرز<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">: </del>این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب دریای‌خزر این رشته کوه انحنایی به سمت داخل کشور پیدا کرده است که ناشی از فشار هسته مقاوم سیبری است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>رشته‌کوه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>البرز<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] ===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[دریاچه خزر|</ins>دریای‌خزر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>این رشته کوه انحنایی به سمت داخل کشور پیدا کرده است که ناشی از فشار هسته مقاوم سیبری است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. عرض تقریبی آن ۱۰۰ کیلومتر است و دارای ارتفاعات و گردنه‌های بلند و دره‌های تنگ و عمیق می‌باشد. ارتفاع متوسط این رشته کوه ۳۰۰۰ تا ۳۵۰۰ متر و مهمترین ارتفاع آن قله [[دماوند]] است. این رشته کوه‌ها که در جهت شمال می‌باشند - بویژه در منطقه [[استان گیلان|گیلان]] - قطع گردیده و اغلب راه‌های طبیعی و گذرگاه‌هایی که دشت [[استان تهران|تهران]] و [[استان قزوین|قزوین]] را به [[استان گیلان|گیلان]] متصل می‌سازند از آنها عبور می‌کنند</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عرض <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقریبی </del>آن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۰۰ </del>کیلومتر است <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و دارای ارتفاعات و گردنه‌های بلند و دره‌های تنگ و عمیق می‌باشد</del>. ارتفاع متوسط <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این </del>رشته کوه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۳۰۰۰ تا </del>۳۵۰۰ متر و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهمترین ارتفاع </del>آن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قله دماوند است. این رشته کوه‌ها که در جهت شمال می‌باشند - بویژه در منطقه گیلان - قطع گردیده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اغلب راه‌های طبیعی و گذرگاه‌هایی که دشت تهران و قزوین را به گیلان متصل می‌سازند از آنها عبور می‌کنند</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== رشته کوه [[زاگرس]] ===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این رشته کوه، دارای جهت شمال‌غربی - جنوب‌شرقی است و تا تنگه هرمز امتداد دارد. طول آن در حدود ۱۲۰۰ کیلومتر و </ins>عرض آن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا ۶۰۰ </ins>کیلومتر است. ارتفاع متوسط رشته کوه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[زاگرس]] در حدود </ins>۳۵۰۰ متر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگترین قله </ins>آن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دنا </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درحدود ۵۰۰۰ متر ارتفاع دارد</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲-رشته کوه زاگرس: </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رشته کوه، دارای جهت شمال‌غربی - </del>جنوب‌شرقی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا تنگه هرمز امتداد دارد. </del>طول <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن در حدود ۱۲۰۰ </del>کیلومتر و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عرض آن تا ۶۰۰ کیلومتر است. ارتفاع متوسط رشته کوه زاگرس </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدود ۳۵۰۰ متر است </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگترین قله آن دنا </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درحدود ۵۰۰۰ متر ارتفاع </del>دارد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== کوهستانهای شرق ایران ===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوهستانها در امتداد شمال‌شرقی به </ins>جنوب‌شرقی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کشیده شده‌اند </ins>و طول <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آنها درحدود ۲۸۰۰ </ins>کیلومتر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌باشد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از دره رود جام </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شمال خراسان شروع </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا فلات سرحد، جنوب‌شرقی [[استان سیستان </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوچستان|بلوچستان]] امتداد </ins>دارد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و شامل کوه‌های جام، رشته کوه‌های جبال، تون و پلنگان است</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۳-کوهستانهای شرق </del>ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">: </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوهستانها در امتداد شمال‌شرقی </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جنوب‌شرقی کشیده شده‌اند و طول آنها درحدود ۲۸۰۰ کیلومتر می‌باشد و </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دره رود جام در شمال خراسان شروع </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا فلات سرحد، جنوب‌شرقی بلوچستان </del>امتداد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دارد و شامل کوه‌های جام، رشته </del>کوه‌های <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جبال، تون و پلنگان است</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== میان کوه‌های [[کشور </ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|ایران]] ===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از شمال [[تنگه هرمز]] به کوه‌های جنوبی [[زاگرس]] متصل می‌شوند. همچنین </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوه‌ها </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوه‌های شرقی ایران </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناحیه بلوچستان متصل گشته </ins>و امتداد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن به </ins>کوه‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پاکستان می‌رسد</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۴-میان کوه‌های ایران: از شمال تنگه هرمز به کوه‌های جنوبی زاگرس متصل می‌شوند. همچنین </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوه‌ها به کوه‌های شرقی ایران از ناحیه بلوچستان متصل گشته </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امتداد آن به کوه‌های پاکستان می‌رسد</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== حوضه‌های فرو رفته داخلی ===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقه شامل کویر لوت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دشت نمک و حوضه‌های مسدود و دریاچه‌ها و باتلاقها است</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۵-حوضه‌های فرو رفته داخلی: این منطقه شامل کویر لوت و دشت نمک و حوضه‌های مسدود و دریاچه‌ها و باتلاقها است.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>جلگه‌ها و دشتها <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شامل جلگه‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[مغان]]، [[استان گیلان|گیلان]]، [[استان مازندران|مازندران]]، [[</ins>گرگان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در کرانه‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[دریاچه خزر|</ins>دریای خزر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و جلگه وسیع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[استان خوزستان|</ins>خوزستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در کنار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>خلیج فارس<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>&lt;ref&gt;۱- جغرافیای ناحیه‌ای ایران، دکتر لطف‌الله یزدانی، تهران، ۱۳۶۴.&lt;/ref&gt; و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل، چالدران و ... می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۶- </del>جلگه‌ها و دشتها<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">: </del>شامل جلگه‌های <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مغان، گیلان، مازندران، </del>گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس&lt;ref&gt;۱- جغرافیای ناحیه‌ای ایران، دکتر لطف‌الله یزدانی، تهران، ۱۳۶۴.&lt;/ref&gt; و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل، چالدران و ... می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید: ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید: ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l29">خط ۲۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کیانی هفت لنگ، کیانوش (1379). کتاب ایران: گذری بر جغرافیای ایران. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کیانی هفت لنگ، کیانوش (1379). کتاب ایران: گذری بر جغرافیای ایران. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://alhoda.ir </ins>موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کیانوش کیانی هفت لنگ</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کیانوش کیانی هفت لنگ</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیا]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جغرافیا]]</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=12744&oldid=prev 2026-01-01T17:30:39Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۳۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== اشکال ناهمواریهای ایران ===</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناهمواریهای ایران را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناهمواریهای ایران را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Mahdi https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=11603&oldid=prev 2025-11-14T07:08:52Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۴ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۰۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l16">خط ۱۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۶- جلگه‌ها و دشتها: شامل جلگه‌های مغان، گیلان، مازندران، گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس&lt;ref&gt;۱- جغرافیای ناحیه‌ای ایران، دکتر لطف‌الله یزدانی، تهران، ۱۳۶۴.&lt;/ref&gt; و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل، چالدران و ... می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۶- جلگه‌ها و دشتها: شامل جلگه‌های مغان، گیلان، مازندران، گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس&lt;ref&gt;۱- جغرافیای ناحیه‌ای ایران، دکتر لطف‌الله یزدانی، تهران، ۱۳۶۴.&lt;/ref&gt; و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل، چالدران و ... می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید: ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[موقعیت جغرافیایی ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سابقه تاریخی نام ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[ایران در خاورمیانه]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[زمین شناسی و معادن ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[دوران زمین شناسی سرزمین ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[معادن ایران]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== مآخذ ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کیانی هفت لنگ، کیانوش (1379). کتاب ایران: گذری بر جغرافیای ایران. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کیانوش کیانی هفت لنگ</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:جغرافیا]]</ins></div></td></tr> </table>

Mahdi https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=11602&oldid=prev 2025-11-14T07:07:46Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۴ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۰۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l5">خط ۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۱-رشته‌کوه البرز: این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب دریای‌خزر این رشته کوه انحنایی به سمت داخل کشور پیدا کرده است که ناشی از فشار هسته مقاوم سیبری است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۱-رشته‌کوه البرز: این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب دریای‌خزر این رشته کوه انحنایی به سمت داخل کشور پیدا کرده است که ناشی از فشار هسته مقاوم سیبری است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عرض تقریبی آن ۱۰۰ کیلومتر است و دارای ارتفاعات و گردنه‌های بلند و دره‌های تنگ و عمیق می‌باشد. ارتفاع متوسط این رشته کوه ۳۰۰۰ تا ۳۵۰۰ متر و مهمترین ارتفاع آن قله</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عرض تقریبی آن ۱۰۰ کیلومتر است و دارای ارتفاعات و گردنه‌های بلند و دره‌های تنگ و عمیق می‌باشد. ارتفاع متوسط این رشته کوه ۳۰۰۰ تا ۳۵۰۰ متر و مهمترین ارتفاع آن قله دماوند است. این رشته کوه‌ها که در جهت شمال می‌باشند - بویژه در منطقه گیلان - قطع گردیده و اغلب راه‌های طبیعی و گذرگاه‌هایی که دشت تهران و قزوین را به گیلان متصل می‌سازند از آنها عبور می‌کنند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱- فوجی، عبدالوف، جغرافیای کامل جهان، تهران ۱۳۶۶.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناهمواریهای ایران</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱۷</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دماوند است. این رشته کوه‌ها که در جهت شمال می‌باشند - بویژه در منطقه گیلان - قطع گردیده و اغلب راه‌های طبیعی و گذرگاه‌هایی که دشت تهران و قزوین را به گیلان متصل می‌سازند از آنها عبور می‌کنند.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲-رشته کوه زاگرس: این رشته کوه، دارای جهت شمال‌غربی - جنوب‌شرقی است و تا تنگه هرمز امتداد دارد. طول آن در حدود ۱۲۰۰ کیلومتر و عرض آن تا ۶۰۰ کیلومتر است. ارتفاع متوسط رشته کوه زاگرس در حدود ۳۵۰۰ متر است و بزرگترین قله آن دنا و درحدود ۵۰۰۰ متر ارتفاع دارد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲-رشته کوه زاگرس: این رشته کوه، دارای جهت شمال‌غربی - جنوب‌شرقی است و تا تنگه هرمز امتداد دارد. طول آن در حدود ۱۲۰۰ کیلومتر و عرض آن تا ۶۰۰ کیلومتر است. ارتفاع متوسط رشته کوه زاگرس در حدود ۳۵۰۰ متر است و بزرگترین قله آن دنا و درحدود ۵۰۰۰ متر ارتفاع دارد.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۵-حوضه‌های فرو رفته داخلی: این منطقه شامل کویر لوت و دشت نمک و حوضه‌های مسدود و دریاچه‌ها و باتلاقها است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۵-حوضه‌های فرو رفته داخلی: این منطقه شامل کویر لوت و دشت نمک و حوضه‌های مسدود و دریاچه‌ها و باتلاقها است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۶- جلگه‌ها و دشتها: شامل جلگه‌های مغان، گیلان، مازندران، گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">^{</del>۱<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">} </del>و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل،</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۶- جلگه‌ها و دشتها: شامل جلگه‌های مغان، گیلان، مازندران، گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;</ins>۱<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- جغرافیای ناحیه‌ای ایران، دکتر لطف‌الله یزدانی، تهران، ۱۳۶۴.&lt;/ref&gt; </ins>و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل، چالدران و ... می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>چالدران و .</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>.. می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Mahdi https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84_%D9%86%D8%A7%D9%87%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=11187&oldid=prev 2025-09-05T09:44:40Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی « === اشکال ناهمواریهای ایران === ناهمواریهای ایران را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد: ۱-رشته‌کوه البرز: این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب دریای‌خزر این رشته کوه انحنایی به سمت داخل...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br /> === اشکال ناهمواریهای ایران ===<br /> ناهمواریهای ایران را بصورت زیر می‌توان تقسیم‌بندی کرد:<br /> <br /> ۱-رشته‌کوه البرز: این رشته کوه در سرتاسر شمال ایران‌کشیده شده است و از آذربایجان تا خراسان ادامه دارد. در جنوب دریای‌خزر این رشته کوه انحنایی به سمت داخل کشور پیدا کرده است که ناشی از فشار هسته مقاوم سیبری است.<br /> <br /> عرض تقریبی آن ۱۰۰ کیلومتر است و دارای ارتفاعات و گردنه‌های بلند و دره‌های تنگ و عمیق می‌باشد. ارتفاع متوسط این رشته کوه ۳۰۰۰ تا ۳۵۰۰ متر و مهمترین ارتفاع آن قله<br /> <br /> ۱- فوجی، عبدالوف، جغرافیای کامل جهان، تهران ۱۳۶۶.<br /> <br /> <br /> ناهمواریهای ایران<br /> <br /> ۱۷<br /> <br /> دماوند است. این رشته کوه‌ها که در جهت شمال می‌باشند - بویژه در منطقه گیلان - قطع گردیده و اغلب راه‌های طبیعی و گذرگاه‌هایی که دشت تهران و قزوین را به گیلان متصل می‌سازند از آنها عبور می‌کنند.<br /> <br /> ۲-رشته کوه زاگرس: این رشته کوه، دارای جهت شمال‌غربی - جنوب‌شرقی است و تا تنگه هرمز امتداد دارد. طول آن در حدود ۱۲۰۰ کیلومتر و عرض آن تا ۶۰۰ کیلومتر است. ارتفاع متوسط رشته کوه زاگرس در حدود ۳۵۰۰ متر است و بزرگترین قله آن دنا و درحدود ۵۰۰۰ متر ارتفاع دارد.<br /> <br /> ۳-کوهستانهای شرق ایران: این کوهستانها در امتداد شمال‌شرقی به جنوب‌شرقی کشیده شده‌اند و طول آنها درحدود ۲۸۰۰ کیلومتر می‌باشد و از دره رود جام در شمال خراسان شروع و تا فلات سرحد، جنوب‌شرقی بلوچستان امتداد دارد و شامل کوه‌های جام، رشته کوه‌های جبال، تون و پلنگان است.<br /> <br /> ۴-میان کوه‌های ایران: از شمال تنگه هرمز به کوه‌های جنوبی زاگرس متصل می‌شوند. همچنین این کوه‌ها به کوه‌های شرقی ایران از ناحیه بلوچستان متصل گشته و امتداد آن به کوه‌های پاکستان می‌رسد.<br /> <br /> ۵-حوضه‌های فرو رفته داخلی: این منطقه شامل کویر لوت و دشت نمک و حوضه‌های مسدود و دریاچه‌ها و باتلاقها است.<br /> <br /> ۶- جلگه‌ها و دشتها: شامل جلگه‌های مغان، گیلان، مازندران، گرگان در کرانه‌های دریای خزر و جلگه وسیع خوزستان در کنار خلیج فارس^{۱} و دشت‌های ناز، ارژن، لالی، قلعه‌تل،<br /> <br /> چالدران و .<br /> <br /> .. می‌باشند. پاره ای ازاین دشتها صحنه‌های نبرد تاریخی در طول تاریخ بوده‌اند. نظیر<br /> <br /> دشت چالدران که شاهد نبرد شاه اسماعیل و عثمانی‌ها بوده است.</div>

Samei