باباطاهر همدانی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Samei در ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۵۲

2025-06-09T20:52:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۵۲
خط ۲:		خط ۲:
	بابا طاهر همدانی، سده 5ق / 11م عارف ، شاعر.		بابا طاهر همدانی، سده 5ق / 11م عارف ، شاعر.

	بابا طاهر همدانی مشهور و ملقب به باباطاهر عریان، در [[همدان]] زاده شد<ref>صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.</ref>.بعضی نام پدرش را فریدون نوشته‌اند. برخی به اشتباه باباطاهر را از معاصران عین‌القضاه همدانی~~<sup>*</sup>~~ (حـ . 525ق / ؟م) و یا [[خواجه نصیرالدین طوسی]] (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌که وی در دوران سلاجقه می‌زیست و با سلطان طغرل سلجوقی (حک 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش دیدار داشته است. چون به قیود مادی و دنیاوی و ظاهر خویش اعتنایی نداشت، به عریان شهرت گرفت. از کیفیت معاش، تحصیلات و مسلک عارفانه وی آگاهی چندانی در دست نیست. درویشی و عزلت‌نشینی باباطاهر در ابتدای حال و نیز حکایات افسانه‌وار و کرامات گونه‌هایی که به او نسبت داده‌اند، بیشتر شخصیت وی را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذیل باباطاهر).</ref>. محبوبیت و شهرت باباطاهر بیشتر مرهون سادگی افکار، نزدیکی لهجه‌اش به فارسی صحیح، ‌روانی کلام و آهنگ دلنشین الفاظ و سرانجام سادگی وزن است<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'' (1).''' ترجمه علی پاشا صالح، تهران: امیرکبیر، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.</ref>.دو بیتی‌های منسوب به وی با همه سادگی و روانی مملو از معانی عرفانی است، اگرچه بسیاری از آن‌ها را در واقع می‌توان سروده شاعران دیگر دانست<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین'''''. ارزش میراث صوفیه'''''. تهران: امیرکبیر، چ4، 2536 (1356)، ص143.</ref>. سخنان کوتاه باباطاهر که به زبان عربی در کلمات قصار آمده از آشنایی او با نظریه‌پردازی‌های تصوف در سده‌های 9 و 10 م / 3 و 4ق حکایت دارد<ref>برتلس، یوگنی ادواردویچ. '''''تاریخ ادبیات فارسی'''''. ترجمه سیروس ایزدی، تهران: هیرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.</ref>.پیروان آیین پارسان / اهل حق، وی را در شمار یاران هم عقیده و هم راز شاه خویشتن لُرستانی (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص753.(ذیل باباطاهر).</ref>. از آثارش افزون بر دو بیتی‌ها به لهجه لُری رساله‌ای عرفانی به زبان عربی و با عنوان کلمات قصار است. دوبیتی‌های باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [Huart]و به انگلیسی توسط آلن[Allen] و کریستن[C.Brenton] برنتن برگردان شده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص754.(ذیل باباطاهر).</ref>.		بابا طاهر همدانی مشهور و ملقب به باباطاهر عریان، در [[همدان]] زاده شد<ref>صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.</ref>.بعضی نام پدرش را فریدون نوشته‌اند. برخی به اشتباه باباطاهر را از معاصران [[عین القضاة همدانی\|عین‌القضاه همدانی]] (حـ . 525ق / ؟م) و یا [[خواجه نصیرالدین طوسی]] (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌که وی در دوران سلاجقه می‌زیست و با سلطان طغرل سلجوقی (حک 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش دیدار داشته است. چون به قیود مادی و دنیاوی و ظاهر خویش اعتنایی نداشت، به عریان شهرت گرفت. از کیفیت معاش، تحصیلات و مسلک عارفانه وی آگاهی چندانی در دست نیست. درویشی و عزلت‌نشینی باباطاهر در ابتدای حال و نیز حکایات افسانه‌وار و کرامات گونه‌هایی که به او نسبت داده‌اند، بیشتر شخصیت وی را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذیل باباطاهر).</ref>. محبوبیت و شهرت باباطاهر بیشتر مرهون سادگی افکار، نزدیکی لهجه‌اش به [[فارسی]] صحیح، ‌روانی کلام و آهنگ دلنشین الفاظ و سرانجام سادگی وزن است<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'' (1).''' ترجمه علی پاشا صالح، تهران: امیرکبیر، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.</ref>.دو بیتی‌های منسوب به وی با همه سادگی و روانی مملو از معانی عرفانی است، اگرچه بسیاری از آن‌ها را در واقع می‌توان سروده شاعران دیگر دانست<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین'''''. ارزش میراث صوفیه'''''. تهران: امیرکبیر، چ4، 2536 (1356)، ص143.</ref>. سخنان کوتاه باباطاهر که به زبان عربی در کلمات قصار آمده از آشنایی او با نظریه‌پردازی‌های تصوف در سده‌های 9 و 10 م / 3 و 4ق حکایت دارد<ref>برتلس، یوگنی ادواردویچ. '''''تاریخ ادبیات فارسی'''''. ترجمه سیروس ایزدی، تهران: هیرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.</ref>. پیروان آیین پارسان / اهل حق، وی را در شمار یاران هم عقیده و هم راز شاه خویشتن لُرستانی (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص753.(ذیل باباطاهر).</ref>. از آثارش افزون بر دو بیتی‌ها به لهجه لُری رساله‌ای عرفانی به [[عربی\|زبان عربی]] و با عنوان کلمات قصار است. دوبیتی‌های باباطاهر به چند زبان از جمله به [https://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87 فرانسه] توسط هوار [Huart]و به انگلیسی توسط آلن[Allen] و کریستن[C.Brenton] برنتن برگردان شده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص754.(ذیل باباطاهر).</ref><ref>مقصود، جواد. '''''باباطاهر عریان همدانی'''''. تهران: انجمن آثار ملی، 1355، ص4.</ref>.

	2. مقصود، جواد. '''''باباطاهر عریان همدانی'''''. تهران: انجمن آثار ملی، 1355، ص4.

	== نیز نگاه کنید به ==		== نیز نگاه کنید به ==

	* [[خواجه نصیرالدین طوسی]]		* [[خواجه نصیرالدین طوسی]]
			* [[عین القضاة همدانی]]

	== مآخذ ==		== مآخذ ==

Maedeh در ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۲۶

2025-06-09T14:26:49Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۲۶
خط ۱:		خط ۱:
			[[پرونده:باباطاهر همدانی.jpg\|بندانگشتی\|بابا طاهرهمدانی ، قابل بازیابی از https://www.beytoote.com/art/artist/baba1-tahir-biography1.html]]
	بابا طاهر همدانی، سده 5ق / 11م عارف ، شاعر.		بابا طاهر همدانی، سده 5ق / 11م عارف ، شاعر.

	بابا طاهر همدانی مشهور و ملقب به باباطاهر عریان، در [[همدان]] زاده شد<ref>صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.</ref>.بعضی نام پدرش را فریدون نوشته‌اند. برخی به اشتباه باباطاهر را از معاصران عین‌القضاه همدانی<sup>*</sup> (حـ . 525ق / ؟م) و یا خواجه نصیرالدین طوسی (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌که وی در دوران سلاجقه می‌زیست و با سلطان طغرل سلجوقی (حک 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش دیدار داشته است. چون به قیود مادی و دنیاوی و ظاهر خویش اعتنایی نداشت، به عریان شهرت گرفت. از کیفیت معاش، تحصیلات و مسلک عارفانه وی آگاهی چندانی در دست نیست. درویشی و عزلت‌نشینی باباطاهر در ابتدای حال و نیز حکایات افسانه‌وار و کرامات گونه‌هایی که به او نسبت داده‌اند، بیشتر شخصیت وی را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذیل باباطاهر).</ref>.~~<sup>3</sup>~~ محبوبیت و شهرت باباطاهر بیشتر مرهون سادگی افکار، نزدیکی لهجه‌اش به فارسی صحیح، ‌روانی کلام و آهنگ دلنشین الفاظ و سرانجام سادگی وزن است<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'' (1).''' ترجمه علی پاشا صالح، تهران: امیرکبیر، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.</ref>.دو بیتی‌های منسوب به وی با همه سادگی و روانی مملو از معانی عرفانی است، اگرچه بسیاری از آن‌ها را در واقع می‌توان سروده شاعران دیگر دانست<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین'''''. ارزش میراث صوفیه'''''. تهران: امیرکبیر، چ4، 2536 (1356)، ص143.</ref>. سخنان کوتاه باباطاهر که به زبان عربی در کلمات قصار آمده از آشنایی او با نظریه‌پردازی‌های تصوف در سده‌های 9 و 10 م / 3 و 4ق حکایت دارد<ref>برتلس، یوگنی ادواردویچ. '''''تاریخ ادبیات فارسی'''''. ترجمه سیروس ایزدی، تهران: هیرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.</ref>.پیروان آیین پارسان / اهل حق، وی را در شمار یاران هم عقیده و هم راز شاه خویشتن لُرستانی (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند.<~~sup~~>7</~~sup~~> از آثارش افزون بر دو بیتی‌ها به لهجه لُری رساله‌ای عرفانی به زبان عربی و با عنوان کلمات قصار است. دوبیتی‌های باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [Huart]و به انگلیسی توسط آلن[Allen] و کریستن[C.Brenton] برنتن برگردان شده است.<~~sup~~>8</~~sup~~>		بابا طاهر همدانی مشهور و ملقب به باباطاهر عریان، در [[همدان]] زاده شد<ref>صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.</ref>.بعضی نام پدرش را فریدون نوشته‌اند. برخی به اشتباه باباطاهر را از معاصران عین‌القضاه همدانی<sup>*</sup> (حـ . 525ق / ؟م) و یا [[خواجه نصیرالدین طوسی]] (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌که وی در دوران سلاجقه می‌زیست و با سلطان طغرل سلجوقی (حک 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش دیدار داشته است. چون به قیود مادی و دنیاوی و ظاهر خویش اعتنایی نداشت، به عریان شهرت گرفت. از کیفیت معاش، تحصیلات و مسلک عارفانه وی آگاهی چندانی در دست نیست. درویشی و عزلت‌نشینی باباطاهر در ابتدای حال و نیز حکایات افسانه‌وار و کرامات گونه‌هایی که به او نسبت داده‌اند، بیشتر شخصیت وی را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذیل باباطاهر).</ref>. محبوبیت و شهرت باباطاهر بیشتر مرهون سادگی افکار، نزدیکی لهجه‌اش به فارسی صحیح، ‌روانی کلام و آهنگ دلنشین الفاظ و سرانجام سادگی وزن است<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'' (1).''' ترجمه علی پاشا صالح، تهران: امیرکبیر، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.</ref>.دو بیتی‌های منسوب به وی با همه سادگی و روانی مملو از معانی عرفانی است، اگرچه بسیاری از آن‌ها را در واقع می‌توان سروده شاعران دیگر دانست<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین'''''. ارزش میراث صوفیه'''''. تهران: امیرکبیر، چ4، 2536 (1356)، ص143.</ref>. سخنان کوتاه باباطاهر که به زبان عربی در کلمات قصار آمده از آشنایی او با نظریه‌پردازی‌های تصوف در سده‌های 9 و 10 م / 3 و 4ق حکایت دارد<ref>برتلس، یوگنی ادواردویچ. '''''تاریخ ادبیات فارسی'''''. ترجمه سیروس ایزدی، تهران: هیرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.</ref>.پیروان آیین پارسان / اهل حق، وی را در شمار یاران هم عقیده و هم راز شاه خویشتن لُرستانی (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص753.(ذیل باباطاهر).</ref>. از آثارش افزون بر دو بیتی‌ها به لهجه لُری رساله‌ای عرفانی به زبان عربی و با عنوان کلمات قصار است. دوبیتی‌های باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [Huart]و به انگلیسی توسط آلن[Allen] و کریستن[C.Brenton] برنتن برگردان شده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص754.(ذیل باباطاهر).</ref>.



	2. مقصود، جواد. '''''باباطاهر عریان همدانی'''''. تهران: انجمن آثار ملی، 1355، ص4.		2. مقصود، جواد. '''''باباطاهر عریان همدانی'''''. تهران: انجمن آثار ملی، 1355، ص4.

	3.		== نیز نگاه کنید به ==

	4.

	5.

	6.

	~~7. رحیمیان، هرمز. همان، ص753.~~

	~~8. همو ، ص754.~~

	~~----~~[1] .		* [[خواجه نصیرالدین طوسی]]

	~~[2].~~		== مآخذ ==
			<references />

	3-		== منبع اصلی ==
			[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

			== نویسنده مقاله ==
	ابوالقاسم رادفر		ابوالقاسم رادفر
			[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
			[[رده:ادبیات]]

Maedeh در ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۱۹

2025-06-09T14:19:46Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۱۹
خط ۱:		خط ۱:

			بابا طاهر همدانی، سده 5ق / 11م عارف ، شاعر.

	بابا طاهر ~~همداني، سدة 5ق~~ / ~~11م عارف~~ ، ~~شاعر~~.		بابا طاهر همدانی مشهور و ملقب به باباطاهر عریان، در [[همدان]] زاده شد<ref>صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.</ref>.بعضی نام پدرش را فریدون نوشته‌اند. برخی به اشتباه باباطاهر را از معاصران عین‌القضاه همدانی<sup>*</sup> (حـ . 525ق / ؟م) و یا خواجه نصیرالدین طوسی (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌که وی در دوران سلاجقه می‌زیست و با سلطان طغرل سلجوقی (حک 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش دیدار داشته است. چون به قیود مادی و دنیاوی و ظاهر خویش اعتنایی نداشت، به عریان شهرت گرفت. از کیفیت معاش، تحصیلات و مسلک عارفانه وی آگاهی چندانی در دست نیست. درویشی و عزلت‌نشینی باباطاهر در ابتدای حال و نیز حکایات افسانه‌وار و کرامات گونه‌هایی که به او نسبت داده‌اند، بیشتر شخصیت وی را در هاله‌ای از ابهام قرار داده است<ref>رحیمیان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دایره المعارف بزرگ اسلامی'''''. زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، ‌تهران: مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذیل باباطاهر).</ref>.<sup>3</sup> محبوبیت و شهرت باباطاهر بیشتر مرهون سادگی افکار، نزدیکی لهجه‌اش به فارسی صحیح، ‌روانی کلام و آهنگ دلنشین الفاظ و سرانجام سادگی وزن است<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'' (1).''' ترجمه علی پاشا صالح، تهران: امیرکبیر، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.</ref>.دو بیتی‌های منسوب به وی با همه سادگی و روانی مملو از معانی عرفانی است، اگرچه بسیاری از آن‌ها را در واقع می‌توان سروده شاعران دیگر دانست<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین'''''. ارزش میراث صوفیه'''''. تهران: امیرکبیر، چ4، 2536 (1356)، ص143.</ref>. سخنان کوتاه باباطاهر که به زبان عربی در کلمات قصار آمده از آشنایی او با نظریه‌پردازی‌های تصوف در سده‌های 9 و 10 م / 3 و 4ق حکایت دارد<ref>برتلس، یوگنی ادواردویچ. '''''تاریخ ادبیات فارسی'''''. ترجمه سیروس ایزدی، تهران: هیرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.</ref>.پیروان آیین پارسان / اهل حق، وی را در شمار یاران هم عقیده و هم راز شاه خویشتن لُرستانی (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند.<sup>7</sup> از آثارش افزون بر دو بیتی‌ها به لهجه لُری رساله‌ای عرفانی به زبان عربی و با عنوان کلمات قصار است. دوبیتی‌های باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [Huart]و به انگلیسی توسط آلن[Allen] و کریستن[C.Brenton] برنتن برگردان شده است.<sup>8</sup>

	بابا طاهر همداني مشهور و ملقب به باباطاهر عريان، در [[همدان]] زاده شد.<sup>1</sup> بعضي نام پدرش را فريدون نوشته‌اند. برخي به اشتباه باباطاهر را از معاصران عين‌القضاة همداني<sup>*</sup> (حـ . 525ق / ؟م) و يا خواجه نصيرالدين طوسي (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌كه وي در دوران سلاجقه مي‌زيست و با سلطان طغرل سلجوقي (حك 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش ديدار داشته است. چون به قيود مادي و دنياوي و ظاهر خويش اعتنايي نداشت، به عريان شهرت گرفت. از كيفيت معاش، تحصيلات و مسلك عارفانة وي آگاهي چنداني در دست نيست. درويشي و عزلت‌نشيني باباطاهر در ابتداي حال و نيز حكايات افسانه‌وار و كرامات گونه‌هايي كه به او نسبت داده‌اند، بيشتر شخصيت وي را در هاله‌اي از ابهام قرار داده است.<sup>3</sup> محبوبيت و شهرت باباطاهر بيشتر مرهون سادگي افكار، نزديكي لهجه‌اش به فارسي صحيح، ‌رواني كلام و آهنگ دلنشين الفاظ و سرانجام سادگي وزن است.<sup>4</sup> دو بيتي‌هاي منسوب به وي با همه سادگي و رواني مملو از معاني عرفاني است، اگرچه بسياري از آن‌ها را در واقع مي‌توان سرودة شاعران ديگر دانست.<sup>5</sup> سخنان كوتاه باباطاهر كه به زبان عربي در ''كلمات قصار'' آمده از آشنايي او با نظريه‌پردازي‌هاي تصوف در سده‌هاي 9 و 10 م / 3 و 4ق حكايت دارد.<sup>6</sup> پيروان آيين پارسان / اهل حق، وي را در شمار ياران هم عقيده و هم راز شاه خويشتن لُرستاني (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند.<sup>7</sup> از آثارش افزون بر دو بيتي‌ها به لهجة لُري رساله‌اي عرفاني به زبان عربي و با عنوان ''كلمات قصار'' است. دوبيتي‌هاي باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [1]و به انگليسي توسط آلن[2] و كريستن[3] برنتن برگردان شده است.<sup>8</sup>

	~~'''مآخذ:'''~~

	1. ~~صفا، ذبيح الله~~. '''''~~تاريخ ادبيات در ايران~~'''''. تهران: ~~ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383~~.		2. مقصود، جواد. '''''باباطاهر عریان همدانی'''''. تهران: انجمن آثار ملی، 1355، ص4.

	2. ~~مقصود، جواد. '''''باباطاهر عريان همداني'''''. تهران: انجمن آثار ملي، 1355، ص4.~~		3.

	3. رحيميان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دايرةالمعارف بزرگ اسلامي'''''. زير نظر كاظم موسوي بجنوردي، ‌تهران: مركز دايرةالمعارف بزرگ اسلامي، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذيل باباطاهر).		4.

	4. ~~براون، ادوارد. '''''تاريخ ادبي ايران'' (1).''' ترجمة علي پاشا صالح، تهران: اميركبير، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.~~		5.

	5. ~~زرين‌كوب، عبدالحسين'''''. ارزش ميراث صوفيه'''''. تهران: اميركبير، چ4، 2536 (1356)، ص143.~~		6.

	~~6. برتلس، يوگني ادواردويچ. '''''تاريخ ادبيات فارسي'''''. ترجمة سيروس ايزدي، تهران: هيرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.~~		7. رحیمیان، هرمز. همان، ص753.

	7. ~~رحيميان،~~ هرمز. همان، ص753.

	8. همو ، ص754.		8. همو ، ص754.

	----[1] . ~~Huart~~		----[1] .

	[2]. ~~Allen~~		[2].

	3- ~~C.Brenton.~~		3-

	ابوالقاسم رادفر		ابوالقاسم رادفر

Samei: صفحه‌ای تازه حاوی « بابا طاهر همداني، سدة 5ق / 11م عارف ، شاعر. بابا طاهر همداني مشهور و ملقب به باباطاهر عريان، در همدان زاده شد.¹ بعضي نام پدرش را فريدون نوشته‌اند. برخي به اشتباه باباطاهر را از معاصران عين‌القضاة همداني^* (حـ . 525ق / ؟م) و يا خواجه نصي...» ایجاد کرد

2025-06-07T15:56:04Z

صفحه‌ای تازه حاوی « بابا طاهر همداني، سدة 5ق / 11م عارف ، شاعر. بابا طاهر همداني مشهور و ملقب به باباطاهر عريان، در همدان زاده شد.1 بعضي نام پدرش را فريدون نوشته‌اند. برخي به اشتباه باباطاهر را از معاصران عين‌القضاة همداني* (حـ . 525ق / ؟م) و يا خواجه نصي...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

بابا طاهر همداني، سدة 5ق / 11م عارف ، شاعر.

بابا طاهر همداني مشهور و ملقب به باباطاهر عريان، در [[همدان]] زاده شد.1 بعضي نام پدرش را فريدون نوشته‌اند. برخي به اشتباه باباطاهر را از معاصران عين‌القضاة همداني* (حـ . 525ق / ؟م) و يا خواجه نصيرالدين طوسي (د 672ق / ؟م) دانسته‌اند، حال آن‌كه وي در دوران سلاجقه مي‌زيست و با سلطان طغرل سلجوقي (حك 429 ـ 455ق / ؟م) در 447 / 450ق / ؟م در زادگاهش ديدار داشته است. چون به قيود مادي و دنياوي و ظاهر خويش اعتنايي نداشت، به عريان شهرت گرفت. از كيفيت معاش، تحصيلات و مسلك عارفانة وي آگاهي چنداني در دست نيست. درويشي و عزلت‌نشيني باباطاهر در ابتداي حال و نيز حكايات افسانه‌وار و كرامات گونه‌هايي كه به او نسبت داده‌اند، بيشتر شخصيت وي را در هاله‌اي از ابهام قرار داده است.3 محبوبيت و شهرت باباطاهر بيشتر مرهون سادگي افكار، نزديكي لهجه‌اش به فارسي صحيح، ‌رواني كلام و آهنگ دلنشين الفاظ و سرانجام سادگي وزن است.4 دو بيتي‌هاي منسوب به وي با همه سادگي و رواني مملو از معاني عرفاني است، اگرچه بسياري از آن‌ها را در واقع مي‌توان سرودة شاعران ديگر دانست.5 سخنان كوتاه باباطاهر كه به زبان عربي در ''كلمات قصار'' آمده از آشنايي او با نظريه‌پردازي‌هاي تصوف در سده‌هاي 9 و 10 م / 3 و 4ق حكايت دارد.6 پيروان آيين پارسان / اهل حق، وي را در شمار ياران هم عقيده و هم راز شاه خويشتن لُرستاني (406 ـ 467ق / ؟م) از بزرگان اهل حق آورده‌اند.7 از آثارش افزون بر دو بيتي‌ها به لهجة لُري رساله‌اي عرفاني به زبان عربي و با عنوان ''كلمات قصار'' است. دوبيتي‌هاي باباطاهر به چند زبان از جمله به فرانسه توسط هوار [1]و به انگليسي توسط آلن[2] و كريستن[3] برنتن برگردان شده است.8

'''مآخذ:'''

1. صفا، ذبيح الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابن سينا، چ 4، 1347، ج2، ص383.

2. مقصود، جواد. '''''باباطاهر عريان همداني'''''. تهران: انجمن آثار ملي، 1355، ص4.

3. رحيميان ،‌هرمز. '''«باباطاهر» ''دايرةالمعارف بزرگ اسلامي'''''. زير نظر كاظم موسوي بجنوردي، ‌تهران: مركز دايرةالمعارف بزرگ اسلامي، چ1، 1380، ج10، ص 751 ـ 752 (ذيل باباطاهر).

4. براون، ادوارد. '''''تاريخ ادبي ايران'' (1).''' ترجمة علي پاشا صالح، تهران: اميركبير، چ 3، 2536 (1356)، ص130 ـ 131.

5. زرين‌كوب، عبدالحسين'''''. ارزش ميراث صوفيه'''''. تهران: اميركبير، چ4، 2536 (1356)، ص143.

6. برتلس، يوگني ادواردويچ. '''''تاريخ ادبيات فارسي'''''. ترجمة سيروس ايزدي، تهران: هيرمند ، چ1، 1378، ج2، ص 340 ـ 341.

7. رحيميان، هرمز. همان، ص753.

8. همو ، ص754.

----[1] . Huart

[2]. Allen

3- C.Brenton.

ابوالقاسم رادفر