https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87 2026-06-18T20:19:31Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=10560&oldid=prev 2025-06-21T13:04:41Z

<p><span class="autocomment">نیز نگاه کنید به</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ترجمان البلاغه|ترجمان‌البلاغه]]، کتابی در فن بدیع و بلاغت از محمد بن عمر رادویانی، نوشته سده 5ق / 11م.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ترجمان البلاغه|ترجمان‌البلاغه]]، کتابی در فن بدیع و بلاغت از محمد بن عمر رادویانی، نوشته سده 5ق / 11م.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رادویانی در دوران [[غزنویان]] و [[سلجوقیان]] اول، میان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) این اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد&lt;ref&gt;اسفندیارپور، هوشمند. ''عروسان سخن''. ‌تهران: فردوس، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ1، </del>1383، ص27.&lt;/ref&gt;. کتاب با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود، سپس فهرستی درباره 73 فصل در محاسن کلام و فنون بلاغی و شرح هریک از این محاسن و فنون می‌آید. عناوین فصل‌ها به [[عربی]] نوشته شده است&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد؛ </del>اشرف‌زاده، رضا. ''معانی و بیان''. ‌تهران: سمت، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ1، </del>1376، ص15.&lt;/ref&gt;.  [[ترجمان البلاغه]] را از جمله کتاب‌های معتبر [[فارسی]] در بلاغت پس از تألیف‌های شاعرانی چون یوسف عروضی (سده 4 ق) و بهرام سرخسی (سده 5 ق) و نیز ابوالعلای شوشتری، شاعر [[سامانیان|عهد سامانی]] دانسته‌اند&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: ابن سینا، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ4، </del>1347، ج2، ص917.&lt;/ref&gt;. پس از کشف نسخه‌ای از [[ترجمان البلاغه]] رادویانی در 1326 ش / 1948 م در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] فاتح استانبول توسط احمد [[آتش]]، ایران‌شناس ترک و تصحیح و نشر آن در سال بعد، این کتاب به‌عنوان نخستین [[کتاب]] موجود در بلاغت [[فارسی]] شناخته شد&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد؛ </del>اشرف‌زاده، رضا. ''معانی و بیان''. ‌تهران: سمت، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ1، </del>1376، ص14، 15.&lt;/ref&gt;. گفتنی است که پیش از این بسیاری این کتاب را از آثار [[فرخی یزدی|فرخی]] سیستانی (د 429 ق) شاعر [[غزنویان|عهد غزنوی]] می‌پنداشتند&lt;ref&gt;الرادویانی، محمد بن عمر''. ترجمان البلاغه''. به اهتمام،‌تصحیح، حواشی و توضیحات احمد آتش، استانبول: بی‌نا، 1949، دیباچه ناشر.&lt;/ref&gt;. این [[کتاب]] اگرچه در بعضی موارد از محاسن الکلام نصر بن حسن مرغینانی (د 593 ق) ـ تألیف نیمه اول سده 5 ق تأثیر پذیرفته و رادویانی خود نیز به این تأثیرپذیری و تأثّر از [[کتاب]] زُهره تصنیف محمد بن داود اصفهانی (د 296 ق) اذعان کرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصی بهره دارد. از ویژگی‌های دیگر آن کوشش مؤلف در استفاده از مثال‌های [[فارسی]] است&lt;ref&gt;فشارکی، محمد. «ترجمان البلاغه»، ''‌دانشنامه جهان اسلام''. زیر نظر غلامعلی حداد عادل،‌تهران: بنیاد دایرهالمعارف اسلامی، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رادویانی در دوران [[غزنویان]] و [[سلجوقیان]] اول، میان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) این اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد&lt;ref&gt;اسفندیارپور، هوشمند. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''عروسان سخن<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. ‌تهران: فردوس، 1383، ص27.&lt;/ref&gt;. کتاب با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود، سپس فهرستی درباره 73 فصل در محاسن کلام و فنون بلاغی و شرح هریک از این محاسن و فنون می‌آید. عناوین فصل‌ها به [[عربی]] نوشته شده است&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد، </ins>اشرف‌زاده، رضا. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''معانی و بیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. ‌تهران: سمت، 1376، ص15.&lt;/ref&gt;.  [[ترجمان البلاغه]] را از جمله کتاب‌های معتبر [[فارسی]] در بلاغت پس از تألیف‌های شاعرانی چون یوسف عروضی (سده 4 ق) و بهرام سرخسی (سده 5 ق) و نیز ابوالعلای شوشتری، شاعر [[سامانیان|عهد سامانی]] دانسته‌اند&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ ادبیات در ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: ابن سینا، 1347، ج2، ص917.&lt;/ref&gt;. پس از کشف نسخه‌ای از [[ترجمان البلاغه]] رادویانی در 1326 ش / 1948 م در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] فاتح استانبول توسط احمد [[آتش]]، ایران‌شناس ترک و تصحیح و نشر آن در سال بعد، این کتاب به‌عنوان نخستین [[کتاب]] موجود در بلاغت [[فارسی]] شناخته شد&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد، </ins>اشرف‌زاده، رضا. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''معانی و بیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. ‌تهران: سمت، 1376، ص14، 15.&lt;/ref&gt;. گفتنی است که پیش از این بسیاری این کتاب را از آثار [[فرخی یزدی|فرخی]] سیستانی (د 429 ق) شاعر [[غزنویان|عهد غزنوی]] می‌پنداشتند&lt;ref&gt;الرادویانی، محمد بن عمر''. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>ترجمان البلاغه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. به اهتمام،‌تصحیح، حواشی و توضیحات احمد آتش، استانبول: بی‌نا، 1949، دیباچه ناشر.&lt;/ref&gt;. این [[کتاب]] اگرچه در بعضی موارد از محاسن الکلام نصر بن حسن مرغینانی (د 593 ق) ـ تألیف نیمه اول سده 5 ق تأثیر پذیرفته و رادویانی خود نیز به این تأثیرپذیری و تأثّر از [[کتاب]] زُهره تصنیف محمد بن داود اصفهانی (د 296 ق) اذعان کرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصی بهره دارد. از ویژگی‌های دیگر آن کوشش مؤلف در استفاده از مثال‌های [[فارسی]] است&lt;ref&gt;فشارکی، محمد. «ترجمان البلاغه»، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''‌دانشنامه جهان اسلام<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. زیر نظر غلامعلی حداد عادل،‌تهران: بنیاد دایرهالمعارف اسلامی، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l12">خط ۱۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتاب]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتاب]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مآخذ&lt;references /&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </ins>مآخذ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l18">خط ۱۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:ادبیات]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات]]</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=10460&oldid=prev 2025-06-11T20:19:15Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۱۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l12">خط ۱۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتاب]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتاب]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مآخذ&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== '''</del>مآخذ<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' ==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=9962&oldid=prev 2025-06-07T22:19:57Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۷ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۱۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ترجمان البلاغه|ترجمان‌البلاغه]]، کتابی در فن بدیع و بلاغت از محمد بن عمر رادویانی، نوشته سده 5ق / 11م.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ترجمان البلاغه|ترجمان‌البلاغه]]، کتابی در فن بدیع و بلاغت از محمد بن عمر رادویانی، نوشته سده 5ق / 11م.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رادویانی در دوران [[غزنویان]] و [[سلجوقیان]] اول، میان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) این اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد&lt;ref&gt;اسفندیارپور، هوشمند. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''عروسان سخن<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. ‌تهران: فردوس، چ1، 1383، ص27.&lt;/ref&gt;. کتاب با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود، سپس فهرستی درباره 73 فصل در محاسن کلام و فنون بلاغی و شرح هریک از این محاسن و فنون می‌آید. عناوین فصل‌ها به [[عربی]] نوشته شده است&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''معانی و بیان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص15.&lt;/ref&gt;.  [[ترجمان البلاغه]] را از جمله کتاب‌های معتبر [[فارسی]] در بلاغت پس از تألیف‌های شاعرانی چون یوسف عروضی (سده 4 ق) و بهرام سرخسی (سده 5 ق) و نیز ابوالعلای شوشتری، شاعر [[سامانیان|عهد سامانی]] دانسته‌اند&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ ادبیات در ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: ابن سینا، چ4، 1347، ج2، ص917.&lt;/ref&gt;. پس از کشف نسخه‌ای از [[ترجمان البلاغه]] رادویانی در 1326 ش / 1948 م در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] فاتح استانبول توسط احمد [[آتش]]، ایران‌شناس ترک و تصحیح و نشر آن در سال بعد، این کتاب به‌عنوان نخستین [[کتاب]] موجود در بلاغت [[فارسی]] شناخته شد&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''معانی و بیان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص14، 15.&lt;/ref&gt;. گفتنی است که پیش از این بسیاری این کتاب را از آثار [[فرخی یزدی|فرخی]] سیستانی (د 429 ق) شاعر [[غزنویان|عهد غزنوی]] می‌پنداشتند&lt;ref&gt;الرادویانی، محمد بن عمر<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. ترجمان البلاغه<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. به اهتمام،‌تصحیح، حواشی و توضیحات احمد آتش، استانبول: بی‌نا، 1949، دیباچه ناشر.&lt;/ref&gt;. این [[کتاب]] اگرچه در بعضی موارد از محاسن الکلام نصر بن حسن مرغینانی (د 593 ق) ـ تألیف نیمه اول سده 5 ق تأثیر پذیرفته و رادویانی خود نیز به این تأثیرپذیری و تأثّر از [[کتاب]] زُهره تصنیف محمد بن داود اصفهانی (د 296 ق) اذعان کرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصی بهره دارد. از ویژگی‌های دیگر آن کوشش مؤلف در استفاده از مثال‌های [[فارسی]] است&lt;ref&gt;فشارکی، محمد. «ترجمان البلاغه»، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''‌دانشنامه جهان اسلام<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. زیر نظر غلامعلی حداد عادل،‌تهران: بنیاد دایرهالمعارف اسلامی، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رادویانی در دوران [[غزنویان]] و [[سلجوقیان]] اول، میان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) این اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد&lt;ref&gt;اسفندیارپور، هوشمند. ''عروسان سخن''. ‌تهران: فردوس، چ1، 1383، ص27.&lt;/ref&gt;. کتاب با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود، سپس فهرستی درباره 73 فصل در محاسن کلام و فنون بلاغی و شرح هریک از این محاسن و فنون می‌آید. عناوین فصل‌ها به [[عربی]] نوشته شده است&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. ''معانی و بیان''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص15.&lt;/ref&gt;.  [[ترجمان البلاغه]] را از جمله کتاب‌های معتبر [[فارسی]] در بلاغت پس از تألیف‌های شاعرانی چون یوسف عروضی (سده 4 ق) و بهرام سرخسی (سده 5 ق) و نیز ابوالعلای شوشتری، شاعر [[سامانیان|عهد سامانی]] دانسته‌اند&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: ابن سینا، چ4، 1347، ج2، ص917.&lt;/ref&gt;. پس از کشف نسخه‌ای از [[ترجمان البلاغه]] رادویانی در 1326 ش / 1948 م در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] فاتح استانبول توسط احمد [[آتش]]، ایران‌شناس ترک و تصحیح و نشر آن در سال بعد، این کتاب به‌عنوان نخستین [[کتاب]] موجود در بلاغت [[فارسی]] شناخته شد&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. ''معانی و بیان''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص14، 15.&lt;/ref&gt;. گفتنی است که پیش از این بسیاری این کتاب را از آثار [[فرخی یزدی|فرخی]] سیستانی (د 429 ق) شاعر [[غزنویان|عهد غزنوی]] می‌پنداشتند&lt;ref&gt;الرادویانی، محمد بن عمر''. ترجمان البلاغه''. به اهتمام،‌تصحیح، حواشی و توضیحات احمد آتش، استانبول: بی‌نا، 1949، دیباچه ناشر.&lt;/ref&gt;. این [[کتاب]] اگرچه در بعضی موارد از محاسن الکلام نصر بن حسن مرغینانی (د 593 ق) ـ تألیف نیمه اول سده 5 ق تأثیر پذیرفته و رادویانی خود نیز به این تأثیرپذیری و تأثّر از [[کتاب]] زُهره تصنیف محمد بن داود اصفهانی (د 296 ق) اذعان کرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصی بهره دارد. از ویژگی‌های دیگر آن کوشش مؤلف در استفاده از مثال‌های [[فارسی]] است&lt;ref&gt;فشارکی، محمد. «ترجمان البلاغه»، ''‌دانشنامه جهان اسلام''. زیر نظر غلامعلی حداد عادل،‌تهران: بنیاد دایرهالمعارف اسلامی، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l20">خط ۲۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات]]</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=9723&oldid=prev 2025-06-06T17:59:48Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۵۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14">خط ۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039; ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039; ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l20">خط ۲۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات]]</ins></div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=9722&oldid=prev 2025-06-06T17:59:16Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۵۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Polish ۲۰۲۱۰۷۳۱ ۱۳۲۸۰۵۷۳۹1-768x768.jpg|بندانگشتی|ترجمان البلاغه برگرفته از وبسایت کتاب دایره قهوه ای قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://brown-circle.com/product/%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87/]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ترجمان البلاغه|ترجمان‌البلاغه]]، کتابی در فن بدیع و بلاغت از محمد بن عمر رادویانی، نوشته سده 5ق / 11م.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترجمان‌البلاغه، كتابي </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فن بديع </del>و بلاغت از محمد بن عمر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رادوياني، نوشتة سدة 5ق </del>/ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">11م</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رادویانی </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوران [[غزنویان]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سلجوقیان]] اول، میان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) این اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد&lt;ref&gt;اسفندیارپور، هوشمند. '''''عروسان سخن'''''. ‌تهران: فردوس، چ1، 1383، ص27.&lt;/ref&gt;. کتاب با مقدمه‌ای کوتاه آغاز می‌شود، سپس فهرستی درباره 73 فصل در محاسن کلام و فنون بلاغی و شرح هریک از این محاسن و فنون می‌آید. عناوین فصل‌ها به [[عربی]] نوشته شده است&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. '''''معانی و بیان'''''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص15.&lt;/ref&gt;.  [[ترجمان البلاغه]] را از جمله کتاب‌های معتبر [[فارسی]] در بلاغت پس از تألیف‌های شاعرانی چون یوسف عروضی (سده 4 ق) و بهرام سرخسی (سده 5 ق) و نیز ابوالعلای شوشتری، شاعر [[سامانیان|عهد سامانی]] دانسته‌اند&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: ابن سینا، چ4، 1347، ج2، ص917.&lt;/ref&gt;. پس از کشف نسخه‌ای از [[ترجمان البلاغه]] رادویانی در 1326 ش / 1948 م در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] فاتح استانبول توسط احمد [[آتش]]، ایران‌شناس ترک و تصحیح و نشر آن در سال بعد، این کتاب به‌عنوان نخستین [[کتاب]] موجود در </ins>بلاغت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[فارسی]] شناخته شد&lt;ref&gt;علوی‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. '''''معانی و بیان'''''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص14، 15.&lt;/ref&gt;. گفتنی است که پیش از این بسیاری این کتاب را </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آثار [[فرخی یزدی|فرخی]] سیستانی (د 429 ق) شاعر [[غزنویان|عهد غزنوی]] می‌پنداشتند&lt;ref&gt;الرادویانی، </ins>محمد بن عمر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''. ترجمان البلاغه'''''. به اهتمام،‌تصحیح، حواشی و توضیحات احمد آتش، استانبول: بی‌نا، 1949، دیباچه ناشر.&lt;/ref&gt;. این [[کتاب]] اگرچه در بعضی موارد از محاسن الکلام نصر بن حسن مرغینانی (د 593 ق) ـ تألیف نیمه اول سده 5 ق تأثیر پذیرفته و رادویانی خود نیز به این تأثیرپذیری و تأثّر از [[کتاب]] زُهره تصنیف محمد بن داود اصفهانی (د 296 ق) اذعان کرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصی بهره دارد. از ویژگی‌های دیگر آن کوشش مؤلف در استفاده از مثال‌های [[فارسی]] است&lt;ref&gt;فشارکی، محمد. «ترجمان البلاغه»، '''''‌دانشنامه جهان اسلام'''''. زیر نظر غلامعلی حداد عادل،‌تهران: بنیاد دایرهالمعارف اسلامی، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;</ins>/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref&gt;</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رادوياني در دوران غزنويان و سلجوقيان اول، ميان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) اين اثر را در 73 فصل </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نگارش درآورد.1 كتاب با مقدمه‌اي كوتاه آغاز مي‌شود، سپس فهرستي دربارة 73 فصل در محاسن كلام و فنون بلاغي و شرح هريك از اين محاسن و فنون مي‌آيد. عناوين فصل‌ها به عربي نوشته شده است.2  ترجمان البلاغه را از جمله كتاب‌هاي معتبر فارسي در بلاغت پس از تأليف‌هاي شاعراني چون يوسف عروضي (سدة 4 ق) و بهرام سرخسي (سدة 5 ق) و نيز ابوالعلاي شوشتري، شاعر عهد ساماني دانسته‌اند.3 پس از كشف نسخه‌اي از ترجمان البلاغه رادوياني در 1326 ش / 1948 م در كتابخانة فاتح استانبول توسط احمد آتش، ايران‌شناس ترك و تصحيح و نشر آن در سال بعد، اين كتاب به‌عنوان نخستين كتاب موجود در بلاغت فارسي شناخته شد.4 گفتني است كه پيش از اين بسياري اين كتاب را از آثار فرخي سيستاني (د 429 ق) شاعر عهد غزنوي مي‌پنداشتند.5 اين كتاب اگرچه در بعضي موارد از محاسن الكلام نصر بن حسن مرغيناني (د 593 ق) ـ تأليف نيمه اول سدة 5 ق تأثير پذيرفته و رادوياني خود نيز به اين تأثيرپذيري و تأثّر از كتاب زُهره تصنيف محمد بن داود اصفهاني (د 296 ق) اذعان كرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصي بهره دارد. از ويژگي‌هاي ديگر آن كوشش مؤلف در استفاده از مثال‌هاي فارسي است.6 </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سامانیان|عهد سامانی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[غزنویان]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سلجوقیان]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[فرخی یزدی|فرخی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[کتاب]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># اسفنديارپور، هوشمند. </del>'''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عروسان سخن</del>'<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''''. ‌تهران</del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فردوس، چ1، 1383، ص27</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </ins>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مآخذ</ins>''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># علوي‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. '''''معاني </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بيان'''''. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص15</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># صفا، ذبيح‌الله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''</del>. تهران: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن سينا، چ4، 1347، ج2، ص917</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># علوي‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. همان، ص14، 15.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https</ins>:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">//icro</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ir/ سازمان فرهنگ </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398)</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشنامه ایران</ins>. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://alhoda</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># الرادوياني، محمد بن عمر'''''. ترجمان البلاغه'''''. به اهتمام،‌تصحيح، حواشي و توضيحات احمد آتش، استانبول: بي‌نا، 1949، ديباچة ناشر.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># فشاركي، محمد. «ترجمان البلاغه»، '''''‌دانشنامه جهان اسلام'''''. زير نظر غلامعلي حداد عادل،‌تهران: بنياد دايرةالمعارف اسلامي، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;br /&gt;</del>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AA%D8%B1%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%D9%87&diff=9426&oldid=prev 2025-06-04T13:43:23Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی « ترجمان‌البلاغه، كتابي در فن بديع و بلاغت از محمد بن عمر رادوياني، نوشتة سدة 5ق / 11م. رادوياني در دوران غزنويان و سلجوقيان اول، ميان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) اين اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد.1 كتاب با مقدمه‌اي كوتاه آغاز مي‌شود، سپس فهرستي دربارة 7...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br /> ترجمان‌البلاغه، كتابي در فن بديع و بلاغت از محمد بن عمر رادوياني، نوشتة سدة 5ق / 11م.<br /> <br /> رادوياني در دوران غزنويان و سلجوقيان اول، ميان (481 ـ 507 ق/ 1088 ـ 1114 م) اين اثر را در 73 فصل به نگارش درآورد.1 كتاب با مقدمه‌اي كوتاه آغاز مي‌شود، سپس فهرستي دربارة 73 فصل در محاسن كلام و فنون بلاغي و شرح هريك از اين محاسن و فنون مي‌آيد. عناوين فصل‌ها به عربي نوشته شده است.2  ترجمان البلاغه را از جمله كتاب‌هاي معتبر فارسي در بلاغت پس از تأليف‌هاي شاعراني چون يوسف عروضي (سدة 4 ق) و بهرام سرخسي (سدة 5 ق) و نيز ابوالعلاي شوشتري، شاعر عهد ساماني دانسته‌اند.3 پس از كشف نسخه‌اي از ترجمان البلاغه رادوياني در 1326 ش / 1948 م در كتابخانة فاتح استانبول توسط احمد آتش، ايران‌شناس ترك و تصحيح و نشر آن در سال بعد، اين كتاب به‌عنوان نخستين كتاب موجود در بلاغت فارسي شناخته شد.4 گفتني است كه پيش از اين بسياري اين كتاب را از آثار فرخي سيستاني (د 429 ق) شاعر عهد غزنوي مي‌پنداشتند.5 اين كتاب اگرچه در بعضي موارد از محاسن الكلام نصر بن حسن مرغيناني (د 593 ق) ـ تأليف نيمه اول سدة 5 ق تأثير پذيرفته و رادوياني خود نيز به اين تأثيرپذيري و تأثّر از كتاب زُهره تصنيف محمد بن داود اصفهاني (د 296 ق) اذعان كرده است ـ اما از قدمت و اصالت خاصي بهره دارد. از ويژگي‌هاي ديگر آن كوشش مؤلف در استفاده از مثال‌هاي فارسي است.6 <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> # اسفنديارپور، هوشمند. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;عروسان سخن&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ‌تهران: فردوس، چ1، 1383، ص27.<br /> # علوي‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;معاني و بيان&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ‌تهران: سمت، چ1، 1376، ص15.<br /> # صفا، ذبيح‌الله. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ ادبيات در ايران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: ابن سينا، چ4، 1347، ج2، ص917.<br /> # علوي‌مقدم، محمد؛ اشرف‌زاده، رضا. همان، ص14، 15.<br /> # الرادوياني، محمد بن عمر&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ترجمان البلاغه&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به اهتمام،‌تصحيح، حواشي و توضيحات احمد آتش، استانبول: بي‌نا، 1949، ديباچة ناشر.<br /> # فشاركي، محمد. «ترجمان البلاغه»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;‌دانشنامه جهان اسلام&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. زير نظر غلامعلي حداد عادل،‌تهران: بنياد دايرةالمعارف اسلامي، چ1، 1382، ج7 ، ص24. &lt;br /&gt;ابوالقاسم رادفر</div>

Samei