https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87 2026-06-16T05:21:07Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87&diff=5193&oldid=prev 2025-05-01T08:33:22Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۳۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مهدی جواهری</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مهدی جواهری</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:علوم سیاسی]]</ins></div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87&diff=4773&oldid=prev 2025-04-28T16:41:10Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۴۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:File (1).jpg|بندانگشتی|جمعه سیاه برگرفته از وبسایت پایگاه خبری برترین ها قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-20/136597-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:File (1).jpg|بندانگشتی|جمعه سیاه برگرفته از وبسایت پایگاه خبری برترین ها قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-20/136597-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[جمعه سیاه]]'''، عنوان واقعه کشتار مردم در روز جمعه، 17 شهریور 1357ش در میدان ژاله تهران.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[جمعه سیاه]]'''، عنوان واقعه کشتار مردم در روز جمعه، 17 شهریور 1357ش در میدان ژاله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[استان </ins>تهران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|تهران]]</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جعفر شریف امامی پس از انتصاب به سمت نخست‌وزیری در شهریور 1357ش برای جلب نظر افکار عمومی اقداماتی را انجام داد. از جمله برچیدن قمارخانه‌ها، آزادی مطبوعات، الغای تقویم شاهنشاهی و بازگرداندن آن به تقویم هجری شمسی، افزایش و پرداخت به موقع حقوق کارمندان و قطع کمکهای دولتی به [[حزب رستاخیز]]. او پس از گفت‌وگو و توافق با رهبران مخالفان حکومت، با برگزاری نماز عید فطر و راهپیمایی در روز 13 شهریور 1357ش موافقت کرد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در آن روز شمار زیادی از مردم پس از برگزاری نماز، در اعتراض به حوادث اخیر کشور راهپیمایی کردند، و شعارهایی مبنی بر درخواست آزادی زندانیان سیاسی و بازگشت [[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]]&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; سر دادند. هر چند این راهپیمایی با آرامش و بدون هیچ مشکلی خاتمه یافت،&lt;ref&gt;مدنی، سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج 2، ص 259، 260، 342 و 348؛ آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377، ص 634. &lt;/ref&gt; به دنبال آن در 16 شهریور بیش از نیم میلیون نفر در تهران تظاهرات کردند. دولت برای کنترل اوضاع در تهران و 11 شهر دیگر با اعلام حکومت نظامی، سپهبد غلامعلی اویسی را که پس از قیام پانزده خرداد 1342ش به قصاب ایران معروف شده بود، به فرمانداری نظامی تهران منصوب و حکم بازداشت تعدادی از رهبران مخالف رژیم را نیز صادر کرد&lt;ref&gt;مدنی.سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج 2 . ص 342-348. &lt;/ref&gt;. با این حال روز جمعه 17 شهریور هزاران تن در میدان ژاله (شهدای کنونی)، در شرق تهران، اجتماع کردند و شعارهایی چون «مرگ بر سلطنت پهلوی»، «استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی»، «حسین سرور ماست، خمینی رهبر ماست» سر دادند&lt;ref&gt; '''''انقلاب اسلامی چرایی و چگونگی رخداد آن'''''. قم: دفتر نشر معارف، 1381، ص 92.&lt;/ref&gt;. نظامیان در حالی که مردم را با استفاده از تانک و هلیکوپتر محاصره کرده بودند، برای پراکنده ساختن مردم آن‌ها را به گلوله بستند. عصر آن روز مقامات نظامی آمار کشته‌شدگان را 87 و زخمی‌ها را 205 نفر اعلام کرد، ولی مخالفان تعداد کشتگان را بیش از 4 هزار تن تخمین می‌زدند&lt;ref&gt;   آبراهامیان.یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377. ص 634-635.&lt;/ref&gt;. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جعفر شریف امامی پس از انتصاب به سمت نخست‌وزیری در شهریور 1357ش برای جلب نظر افکار عمومی اقداماتی را انجام داد. از جمله برچیدن قمارخانه‌ها، آزادی مطبوعات، الغای تقویم شاهنشاهی و بازگرداندن آن به تقویم هجری شمسی، افزایش و پرداخت به موقع حقوق کارمندان و قطع کمکهای دولتی به [[حزب رستاخیز]]. او پس از گفت‌وگو و توافق با رهبران مخالفان حکومت، با برگزاری نماز عید فطر و راهپیمایی در روز 13 شهریور 1357ش موافقت کرد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کشتار 17 شهریور که به جمعه سیاه معروف شد، در برانگیختن بیشتر مردم بر ضد حکومت پهلوی و سرعت بخشیدن به جریان انقلاب نقش بسزایی داشت.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در آن روز شمار زیادی از مردم پس از برگزاری نماز، در اعتراض به حوادث اخیر کشور راهپیمایی کردند، و شعارهایی مبنی بر درخواست آزادی زندانیان سیاسی و بازگشت [[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]] سر دادند. هر چند این راهپیمایی با آرامش و بدون هیچ مشکلی خاتمه یافت&lt;ref&gt;مدنی، سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج 2، ص 259، 260، 342 و 348. &lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377، ص 634.&lt;/ref&gt;،به دنبال آن در 16 شهریور بیش از نیم میلیون نفر در تهران تظاهرات کردند.  </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دولت برای کنترل اوضاع در [[استان تهران|تهران]] و 11 شهر دیگر با اعلام حکومت نظامی، سپهبد غلامعلی اویسی را که پس از [[قیام پانزده خرداد 1342|قیام پانزده خرداد]] 1342ش به قصاب ایران معروف شده بود، به فرمانداری نظامی تهران منصوب و حکم بازداشت تعدادی از رهبران مخالف رژیم را نیز صادر کرد&lt;ref&gt;مدنی.سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج 2 . ص 342-348. &lt;/ref&gt;. با این حال روز جمعه 17 شهریور هزاران تن در میدان ژاله (شهدای کنونی)، در شرق تهران، اجتماع کردند و شعارهایی چون «مرگ بر [[سلسله پهلوی|سلطنت پهلوی]]»، «استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی»، «حسین سرور ماست، خمینی رهبر ماست» سر دادند&lt;ref&gt; '''''انقلاب اسلامی چرایی و چگونگی رخداد آن'''''. قم: دفتر نشر معارف، 1381، ص 92.&lt;/ref&gt;.  </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظامیان در حالی که مردم را با استفاده از تانک و هلیکوپتر محاصره کرده بودند، برای پراکنده ساختن مردم آن‌ها را به گلوله بستند. عصر آن روز مقامات نظامی آمار کشته‌شدگان را 87 و زخمی‌ها را 205 نفر اعلام کرد، ولی مخالفان تعداد کشتگان را بیش از 4 هزار تن تخمین می‌زدند&lt;ref&gt;   آبراهامیان.یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377. ص 634-635.&lt;/ref&gt;. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کشتار 17 شهریور که به جمعه سیاه معروف شد، در برانگیختن بیشتر مردم بر ضد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سلسله پهلوی|</ins>حکومت پهلوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و سرعت بخشیدن به جریان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[انقلاب اسلامی ایران|</ins>انقلاب<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>نقش بسزایی داشت.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87&diff=4152&oldid=prev 2025-04-24T08:11:32Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11">خط ۱۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،  </div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87&diff=4151&oldid=prev 2025-04-24T08:10:35Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جمعة سياه</del>'''، عنوان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعة كشتار </del>مردم در روز جمعه، 17 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور </del>1357ش در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ميدان ژالة </del>تهران.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:File (1).jpg|بندانگشتی|جمعه سیاه برگرفته از وبسایت پایگاه خبری برترین ها قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-20/136597-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جمعه سیاه]]</ins>'''، عنوان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعه کشتار </ins>مردم در روز جمعه، 17 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور </ins>1357ش در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میدان ژاله </ins>تهران.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جعفر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شريف امامي </del>پس از انتصاب به سمت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نخست‌وزيري </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور </del>1357ش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">براي </del>جلب نظر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افكار عمومي اقداماتي </del>را انجام داد. از جمله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برچيدن </del>قمارخانه‌ها، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادي </del>مطبوعات، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الغاي تقويم شاهنشاهي </del>و بازگرداندن آن به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقويم هجري شمسي، افزايش </del>و پرداخت به موقع حقوق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كارمندان </del>و قطع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كمك‌هاي دولتي </del>به حزب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رستاخيز</del>. او پس از گفت‌وگو و توافق با رهبران مخالفان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حكومت، </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برگزاري </del>نماز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عيد </del>فطر و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راهپيمايي </del>در روز 13 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور </del>1357ش موافقت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرد</del>. در آن روز شمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زيادي </del>از مردم پس از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برگزاري </del>نماز، در اعتراض به حوادث <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخير كشور راهپيمايي كردند، </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شعارهايي مبني </del>بر درخواست <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادي زندانيان سياسي </del>و بازگشت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آيت‌الله خميني</del>&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; سر دادند. هر چند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين راهپيمايي </del>با آرامش و بدون <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هيچ مشكلي </del>خاتمه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يافت،</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; به دنبال آن در 16 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور بيش </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نيم ميليون </del>نفر در تهران تظاهرات <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كردند</del>. دولت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">براي كنترل </del>اوضاع در تهران و 11 شهر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ديگر </del>با اعلام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حكومت نظامي، </del>سپهبد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلامعلي اويسي </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>پس از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قيام </del>پانزده خرداد 1342ش به قصاب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ايران </del>معروف شده بود، به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرمانداري نظامي </del>تهران منصوب و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حكم </del>بازداشت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تعدادي </del>از رهبران مخالف <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رژيم </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نيز </del>صادر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرد.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;2&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين </del>حال روز جمعه 17 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور </del>هزاران تن در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ميدان </del>ژاله (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهداي كنوني</del>)، در شرق تهران، اجتماع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كردند </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شعارهايي </del>چون «مرگ بر سلطنت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پهلوي»، </del>«استقلال، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادي، جمهوري اسلامي»، «حسين </del>سرور ماست، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خميني </del>رهبر ماست» سر دادند<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظاميان </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حالي كه </del>مردم را با استفاده از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تانك </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هليكوپتر </del>محاصره <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرده </del>بودند، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">براي پراكنده </del>ساختن مردم آن‌ها را به گلوله بستند. عصر آن روز مقامات <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظامي </del>آمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كشته‌شدگان </del>را 87 و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زخمي‌ها </del>را 205 نفر اعلام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرد، ولي </del>مخالفان تعداد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كشتگان </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بيش </del>از 4 هزار تن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تخمين مي‌زدند.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جعفر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شریف امامی </ins>پس از انتصاب به سمت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نخست‌وزیری </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور </ins>1357ش <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای </ins>جلب نظر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افکار عمومی اقداماتی </ins>را انجام داد. از جمله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برچیدن </ins>قمارخانه‌ها، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادی </ins>مطبوعات، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الغای تقویم شاهنشاهی </ins>و بازگرداندن آن به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقویم هجری شمسی، افزایش </ins>و پرداخت به موقع حقوق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کارمندان </ins>و قطع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کمکهای دولتی </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>حزب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رستاخیز]]</ins>. او پس از گفت‌وگو و توافق با رهبران مخالفان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت، </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برگزاری </ins>نماز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عید </ins>فطر و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راهپیمایی </ins>در روز 13 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور </ins>1357ش موافقت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرد</ins>. در آن روز شمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زیادی </ins>از مردم پس از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برگزاری </ins>نماز، در اعتراض به حوادث <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخیر کشور راهپیمایی کردند، </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شعارهایی مبنی </ins>بر درخواست <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادی زندانیان سیاسی </ins>و بازگشت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]]</ins>&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; سر دادند. هر چند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این راهپیمایی </ins>با آرامش و بدون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هیچ مشکلی </ins>خاتمه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یافت،</ins>&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدنی، سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج 2، ص 259، 260، 342 و 348؛ آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377، ص 634. </ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt; به دنبال آن در 16 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور بیش </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیم میلیون </ins>نفر در تهران تظاهرات <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کردند</ins>. دولت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای کنترل </ins>اوضاع در تهران و 11 شهر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیگر </ins>با اعلام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت نظامی، </ins>سپهبد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلامعلی اویسی </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>پس از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قیام </ins>پانزده خرداد 1342ش به قصاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران </ins>معروف شده بود، به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرمانداری نظامی </ins>تهران منصوب و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکم </ins>بازداشت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تعدادی </ins>از رهبران مخالف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رژیم </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز </ins>صادر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرد</ins>&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدنی.سید جلال‌الدین. '''''تاریخ سیاسی معاصر ایران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامی، 1361، ج </ins>2 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. ص 342-348. </ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این </ins>حال روز جمعه 17 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور </ins>هزاران تن در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میدان </ins>ژاله (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهدای کنونی</ins>)، در شرق تهران، اجتماع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کردند </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شعارهایی </ins>چون «مرگ بر سلطنت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پهلوی»، </ins>«استقلال، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آزادی، جمهوری اسلامی»، «حسین </ins>سرور ماست، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خمینی </ins>رهبر ماست» سر دادند&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> '''''انقلاب اسلامی چرایی و چگونگی رخداد آن'''''. قم: دفتر نشر معارف، 1381، ص 92.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. نظامیان </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حالی که </ins>مردم را با استفاده از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تانک </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلیکوپتر </ins>محاصره <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرده </ins>بودند، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای پراکنده </ins>ساختن مردم آن‌ها را به گلوله بستند. عصر آن روز مقامات <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظامی </ins>آمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کشته‌شدگان </ins>را 87 و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زخمی‌ها </ins>را 205 نفر اعلام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرد، ولی </ins>مخالفان تعداد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کشتگان </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیش </ins>از 4 هزار تن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تخمین می‌زدند</ins>&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">   آبراهامیان.یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب'''''. ترجمه احمد گل‌محمدی، محمدابراهیم فتاحی، تهران: نی، 1377. ص 634-635.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كشتار </del>17 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهريور كه </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جمعة سياه </del>معروف شد، در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برانگيختن بيشتر </del>مردم بر ضد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حكومت پهلوي </del>و سرعت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بخشيدن </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جريان </del>انقلاب نقش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بسزايي </del>داشت.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کشتار </ins>17 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور که </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جمعه سیاه </ins>معروف شد، در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برانگیختن بیشتر </ins>مردم بر ضد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت پهلوی </ins>و سرعت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بخشیدن </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جریان </ins>انقلاب نقش <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بسزایی </ins>داشت.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:''' </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[حزب رستاخیز]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[امام خمینی|آیت‌الله خمینی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1-    مدني، سيد جلال‌الدين. '''''تاريخ سياسي معاصر ايران'''''. قم: دفتر انتشارات اسلامي، 1361، ج 2، ص 259، 260، 342 و 348؛ آبراهاميان، يرواند. '''''ايران بين دو انقلاب'''''. ترجمة احمد گل‌محمدي، محمدابراهيم فتاحي، تهران: ني، 1377، ص 634. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== مآخذ == </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2-    مدني. همان. ص 342-348. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3-    '''''انقلاب اسلامي چرايي و چگونگي رخداد آن'''''. قم: دفتر نشر معارف، 1381، ص 92.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4-    آبراهاميان. همان. ص 634-635.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5-    همان. ص 635-636.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6-    نجاتي، غلامرضا. '''''تاريخ سياسي 25 سالة ايران'''''. تهران: رسا، 1371، ج 2، ص 92؛ آبراهاميان. همان. ص 636. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مهدی جواهری</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مهدی جواهری</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AC%D9%85%D8%B9%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87&diff=1083&oldid=prev 2024-08-14T21:58:09Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «&#039;&#039;&#039;جمعة سياه&#039;&#039;&#039;، عنوان واقعة كشتار مردم در روز جمعه، 17 شهريور 1357ش در ميدان ژالة تهران. جعفر شريف امامي پس از انتصاب به سمت نخست‌وزيري در شهريور 1357ش براي جلب نظر افكار عمومي اقداماتي را انجام داد. از جمله برچيدن قمارخانه‌ها، آزادي مطبوعات، الغا...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>&#039;&#039;&#039;جمعة سياه&#039;&#039;&#039;، عنوان واقعة كشتار مردم در روز جمعه، 17 شهريور 1357ش در ميدان ژالة تهران. <br /> <br /> جعفر شريف امامي پس از انتصاب به سمت نخست‌وزيري در شهريور 1357ش براي جلب نظر افكار عمومي اقداماتي را انجام داد. از جمله برچيدن قمارخانه‌ها، آزادي مطبوعات، الغاي تقويم شاهنشاهي و بازگرداندن آن به تقويم هجري شمسي، افزايش و پرداخت به موقع حقوق كارمندان و قطع كمك‌هاي دولتي به حزب رستاخيز. او پس از گفت‌وگو و توافق با رهبران مخالفان حكومت، با برگزاري نماز عيد فطر و راهپيمايي در روز 13 شهريور 1357ش موافقت كرد. در آن روز شمار زيادي از مردم پس از برگزاري نماز، در اعتراض به حوادث اخير كشور راهپيمايي كردند، و شعارهايي مبني بر درخواست آزادي زندانيان سياسي و بازگشت آيت‌الله خميني&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; سر دادند. هر چند اين راهپيمايي با آرامش و بدون هيچ مشكلي خاتمه يافت،&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; به دنبال آن در 16 شهريور بيش از نيم ميليون نفر در تهران تظاهرات كردند. دولت براي كنترل اوضاع در تهران و 11 شهر ديگر با اعلام حكومت نظامي، سپهبد غلامعلي اويسي را كه پس از قيام پانزده خرداد 1342ش به قصاب ايران معروف شده بود، به فرمانداري نظامي تهران منصوب و حكم بازداشت تعدادي از رهبران مخالف رژيم را نيز صادر كرد.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; با اين حال روز جمعه 17 شهريور هزاران تن در ميدان ژاله (شهداي كنوني)، در شرق تهران، اجتماع كردند و شعارهايي چون «مرگ بر سلطنت پهلوي»، «استقلال، آزادي، جمهوري اسلامي»، «حسين سرور ماست، خميني رهبر ماست» سر دادند.&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; نظاميان در حالي كه مردم را با استفاده از تانك و هليكوپتر محاصره كرده بودند، براي پراكنده ساختن مردم آن‌ها را به گلوله بستند. عصر آن روز مقامات نظامي آمار كشته‌شدگان را 87 و زخمي‌ها را 205 نفر اعلام كرد، ولي مخالفان تعداد كشتگان را بيش از 4 هزار تن تخمين مي‌زدند.&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; <br /> <br /> كشتار 17 شهريور كه به جمعة سياه معروف شد، در برانگيختن بيشتر مردم بر ضد حكومت پهلوي و سرعت بخشيدن به جريان انقلاب نقش بسزايي داشت. <br /> <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039; <br /> <br /> 1-    مدني، سيد جلال‌الدين. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ سياسي معاصر ايران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. قم: دفتر انتشارات اسلامي، 1361، ج 2، ص 259، 260، 342 و 348؛ آبراهاميان، يرواند. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;ايران بين دو انقلاب&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ترجمة احمد گل‌محمدي، محمدابراهيم فتاحي، تهران: ني، 1377، ص 634. <br /> <br /> 2-    مدني. همان. ص 342-348. <br /> <br /> 3-    &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;انقلاب اسلامي چرايي و چگونگي رخداد آن&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. قم: دفتر نشر معارف، 1381، ص 92.<br /> <br /> 4-    آبراهاميان. همان. ص 634-635.<br /> <br /> 5-    همان. ص 635-636.<br /> <br /> 6-    نجاتي، غلامرضا. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ سياسي 25 سالة ايران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: رسا، 1371، ج 2، ص 92؛ آبراهاميان. همان. ص 636. <br /> <br /> <br /> مهدی جواهری</div>

Samei