https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1 2026-06-20T21:56:06Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=10491&oldid=prev 2025-06-11T20:48:05Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[صفویان|عهد صفوی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[صفویان|عهد صفوی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مآخذ&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== '''</del>مآخذ<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' ==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l17">خط ۱۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات]]</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=10311&oldid=prev 2025-06-09T22:11:06Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۱۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) خلاصه الاشعار و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ4، </del>1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. ''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی''. تهران: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فروغی،‌1344، </del>ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. ''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ4، </del>1373، ج5، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ب3 ، </del>ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف خلاصه الاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. ''تاریخ تذکره‌های فارسی''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. ''تاریخ ادبیات فارسی.‌'' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرود</del>&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چ4، </del>1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میشود</del>&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">احمد. </del>''تاریخ تذکره‌های فارسی''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) خلاصه الاشعار و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ ادبیات در ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: فردوس، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فروغی،‌ 1344، </ins>ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ ادبیات در ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: فردوس، 1373، ج5، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ب3، </ins>ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف خلاصه الاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ تذکره‌های فارسی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ ادبیات فارسی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>.‌'' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می رود</ins>&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ ادبیات در ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: فردوس، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می شود</ins>&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''تاریخ تذکره‌های فارسی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:ادبیات]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات]]</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=9936&oldid=prev 2025-06-07T21:40:58Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۷ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۴۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) خلاصه الاشعار و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ ادبیات در ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: فروغی،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ ادبیات در ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3 ، ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف خلاصه الاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ تذکره‌های فارسی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ ادبیات فارسی.‌<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>'' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار میرود&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ ادبیات در ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری میشود&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.احمد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''تاریخ تذکره‌های فارسی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) خلاصه الاشعار و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. ''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی''. تهران: فروغی،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. ''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3 ، ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف خلاصه الاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. ''تاریخ تذکره‌های فارسی''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. ''تاریخ ادبیات فارسی.‌'' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار میرود&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. ''تاریخ ادبیات در ایران''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری میشود&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.احمد. ''تاریخ تذکره‌های فارسی''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات و زبان شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:ادبیات]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:ادبیات]]</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=9588&oldid=prev 2025-06-05T20:26:23Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۲۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصهالاشعار </del>و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی'''''. تهران: فروغی،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. '''''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان'''''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.'''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3 ، ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصهالاشعار </del>ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. '''''تاریخ ادبیات فارسی.‌''''' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار میرود&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری میشود&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین و مشهورترین تذکره عمومی دوران [[صفویان|صفویه]] از میر تقی الدین محمد ذکری (حـ 946- 1022 یا 1024ق / ؟م) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصه الاشعار </ins>و زبده الافکار که به اختصار آن را [[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] خوانده‌اند، زندگینامه 651 تن از سرایندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. میرتقی الدین محمد متخلص به ذکری و مشهور به میرتذکره و تقی کاشی فرزند شرف‌الدین علی حسینی کاشانی و از شاعران و مؤلفان [[صفویان|عهد صفوی]] است&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی وی در اواخر حیاتش به هندوستان کوچید و در 979 ق / 1571 م به تألیف این تذکره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهیم عادلشاه در بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی'''''. تهران: فروغی،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. '''''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان'''''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;. بنا به روایتی دیگر که به سفر هندوستان تقیالدین کاشی اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، یعنی در عهد شاه تهماسب اول [[صفویان|صفوی]] (حک 930 ـ 984 ق / ؟م) تذکره خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.'''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3 ، ص1714.&lt;/ref&gt;. با استناد به روایت اخیر مؤلف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصه الاشعار </ins>ظاهراً به هندوستان نرفته، بلکه تمام یا بخشی از تذکره‌اش را به قصد دریافت انعام برای سلطان بیجاپور ارسال داشته است&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;. از سوی دیگر به قول هرمان اته، [Ethé]تقیالدین ابتدا در 985 ق این تذکره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌ای به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پایان برد&lt;ref&gt;اته، هرمان. '''''تاریخ ادبیات فارسی.‌''''' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;. به هر روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک مقدمه،‌ چهار فصل، چهار رکن و یک خاتمه درباره شاعران دوران مؤلف است. این تذکره به لحاظ وفور شعر غنی ترین تذکره [[فارسی]] به شمار میرود&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس از آن به شماره‌های 272 و 334 در [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری میشود&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039; ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039; ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات]]</ins></div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=9587&oldid=prev 2025-06-05T20:25:10Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۲۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصة الاشعار، بزرگ‌ترين </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهورترين تذكرة عمومي </del>دوران <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفويه </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مير تقي‌الدين </del>محمد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذكري </del>(حـ 946- 1022 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يا </del>1024ق / ؟م) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصةالاشعار </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زبدة الافكار كه </del>به اختصار آن را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصة‌الاشعار </del>خوانده‌اند، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگينامة </del>651 تن از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرايندگان </del>متقدم و متأخر را دربر دارد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ميرتقي‌الدين </del>محمد متخلص به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذكري </del>و مشهور به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ميرتذكره </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقي كاشي </del>فرزند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرف‌الدين علي حسيني كاشاني </del>و از شاعران و مؤلفان عهد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفوي </del>است.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1 </del>بنا به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روايتي وي </del>در اواخر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حياتش </del>به هندوستان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كوچيد </del>و در 979 ق / 1571 م به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تأليف اين تذكره </del>پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابراهيم </del>عادلشاه در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بيجاپور پيشكش كرد</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2و3 </del>بنا به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روايتي ديگر كه </del>به سفر هندوستان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقي‌الدين كاشي </del>اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يعني </del>در عهد شاه تهماسب اول <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفوي </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حك </del>930 ـ 984 ق / ؟م) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تذكرة </del>خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرد</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4 </del>با استناد به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روايت اخير </del>مؤلف <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصةالاشعار </del>ظاهراً به هندوستان نرفته، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلكه </del>تمام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يا بخشي </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تذكره‌اش </del>را به قصد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دريافت </del>انعام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">براي </del>سلطان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بيجاپور </del>ارسال داشته است.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5 </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوي ديگر </del>به قول هرمان اته، [<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقي‌الدين </del>ابتدا در 985 ق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين تذكره </del>را نوشت، و در 993 ق / 1585 م <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لاحقه‌اي </del>به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پايان </del>برد.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6 </del>به هر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روي خلاصةالاشعار داراي يك </del>مقدمه،‌ چهار فصل، چهار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ركن </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يك </del>خاتمه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دربارة </del>شاعران دوران مؤلف است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين تذكره </del>به لحاظ وفور شعر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غني ترين تذكره فارسي </del>به شمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌رود</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نسخه‌هايي دست‌نويس </del>از آن به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شماره‌هاي </del>272 و 334 در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كتابخانة </del>مجلس <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوراي اسلامي نگهداري مي‌شود</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8 </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Kholasse.jpg|بندانگشتی|خلاصه الاشعار برگرفته از وبسایت میزاث مکتوب قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://mirasmaktoob.com/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%B2%D8%A8%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%81%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%AE/]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[خلاصه الاشعار]]، بزرگ‌ترین </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهورترین تذکره عمومی </ins>دوران <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[صفویان|صفویه]] </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میر تقی الدین </ins>محمد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذکری </ins>(حـ 946- 1022 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا </ins>1024ق / ؟م) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصهالاشعار </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زبده الافکار که </ins>به اختصار آن را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[خلاصه الاشعار|خلاصه‌الاشعار]] </ins>خوانده‌اند، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگینامه </ins>651 تن از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرایندگان </ins>متقدم و متأخر را دربر دارد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرتقی الدین </ins>محمد متخلص به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذکری </ins>و مشهور به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرتذکره </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقی کاشی </ins>فرزند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرف‌الدین علی حسینی کاشانی </ins>و از شاعران و مؤلفان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[صفویان|</ins>عهد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفوی]] </ins>است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;صفا، ذبیح الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;</ins>. بنا به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روایتی وی </ins>در اواخر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حیاتش </ins>به هندوستان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کوچید </ins>و در 979 ق / 1571 م به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تألیف این تذکره </ins>پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابراهیم </ins>عادلشاه در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیجاپور پیشکش کرد&lt;ref&gt;نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم ونثر در ایران و در زبان فارسی'''''. تهران: فروغی،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;نقوی، علیرضا. '''''تذکره‌نویسی فارسی در هند و پاکستان'''''. تهران: علمی، 1343 / 1964 ، ص124.&lt;/ref&gt;</ins>. بنا به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روایتی دیگر که </ins>به سفر هندوستان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقیالدین کاشی </ins>اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یعنی </ins>در عهد شاه تهماسب اول <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[صفویان|صفوی]] </ins>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حک </ins>930 ـ 984 ق / ؟م) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تذکره </ins>خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرد&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله.'''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3 ، ص1714.&lt;/ref&gt;</ins>. با استناد به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روایت اخیر </ins>مؤلف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلاصهالاشعار </ins>ظاهراً به هندوستان نرفته، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلکه </ins>تمام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا بخشی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تذکره‌اش </ins>را به قصد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دریافت </ins>انعام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای </ins>سلطان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیجاپور </ins>ارسال داشته است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.&lt;/ref&gt;</ins>. از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوی دیگر </ins>به قول هرمان اته، [<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ethé</ins>]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تقیالدین </ins>ابتدا در 985 ق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این تذکره </ins>را نوشت، و در 993 ق / 1585 م <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لاحقه‌ای </ins>به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پایان </ins>برد<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;اته، هرمان. '''''تاریخ ادبیات فارسی.‌''''' ترجمه صادق رضازاده‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر کتاب، 1337، ص5.&lt;/ref&gt;</ins>. به هر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روی [[خلاصه الاشعار]] دارای یک </ins>مقدمه،‌ چهار فصل، چهار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رکن </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک </ins>خاتمه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره </ins>شاعران دوران مؤلف است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این تذکره </ins>به لحاظ وفور شعر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غنی ترین تذکره [[فارسی]] </ins>به شمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرود&lt;ref&gt;صفا، ذبیح‌الله</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.&lt;/ref&gt;. نسخه‌هایی دست‌نویس </ins>از آن به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شماره‌های </ins>272 و 334 در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کتابخانه های ایران|کتابخانه]] [[</ins>مجلس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]] نگهداری میشود&lt;ref&gt;گلچین‌معانی، احمد.احمد. '''''تاریخ تذکره‌های فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص546، 549.&lt;/ref&gt;</ins>.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </ins>نیز نگاه کنید به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[مجلس شورای ملی|مجلس شورای اسلامی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[کتابخانه های ایران|کتابخانه]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[صفویان|عهد صفوی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># صفا، ذبيح الله. </del>'''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ ادبيات در ايران</del>'<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''''. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </ins>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مآخذ</ins>''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># نفيسي، سعيد. '''''تاريخ نظم ونثر در ايران و در زبان فارسي'''''. تهران: فروغي،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># نقوي، عليرضا. '''''تذكره‌نويسي فارسي در هند و پاكستان'''''. تهران: علمي، 1343 / 1964 ، ص124.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># صفا، ذبيح‌الله. همان، ص1714.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># گلچين‌معاني، احمد. '''''تاريخ تذكره‌هاي فارسي'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># اته، هرمان. '''''تاريخ ادبيات فارسي.‌''''' ترجمة صادق رضازادة‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر كتاب، 1337، ص5.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># صفا، ذبيح‌الله. همان‌جا.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># گلچين‌معاني، احمد. همان، ص546، 549.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>]. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ethé</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(1398)</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منبع اصلی</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده مقاله</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=9522&oldid=prev 2025-06-04T22:00:10Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۰۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خلاصة الاشعار، بزرگ‌ترين و مشهورترين تذكرة عمومي دوران صفويه از مير تقي‌الدين محمد ذكري (حـ 946- 1022 يا 1024ق / ؟م) خلاصةالاشعار و زبدة الافكار كه به اختصار آن را خلاصة‌الاشعار خوانده‌اند، زندگينامة 651 تن از سرايندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. ميرتقي‌الدين محمد متخلص به ذكري و مشهور به ميرتذكره و تقي كاشي فرزند شرف‌الدين علي حسيني كاشاني و از شاعران و مؤلفان عهد صفوي است.1 بنا به روايتي وي در اواخر حياتش به هندوستان كوچيد و در 979 ق / 1571 م به تأليف اين تذكره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهيم عادلشاه در بيجاپور پيشكش كرد.2و3 بنا به روايتي ديگر كه به سفر هندوستان تقي‌الدين كاشي اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، يعني در عهد شاه تهماسب اول صفوي (حك 930 ـ 984 ق / ؟م) تذكرة خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام كرد.4 با استناد به روايت اخير مؤلف خلاصةالاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلكه تمام يا بخشي از تذكره‌اش را به قصد دريافت انعام براي سلطان بيجاپور ارسال داشته است.5 از سوي ديگر به قول هرمان اته، [1]تقي‌الدين ابتدا در 985 ق اين تذكره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌اي به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پايان برد.6 به هر روي خلاصةالاشعار داراي يك مقدمه،‌ چهار فصل، چهار ركن و يك خاتمه دربارة شاعران دوران مؤلف است. اين تذكره به لحاظ وفور شعر غني ترين تذكره فارسي به شمار مي‌رود. نسخه‌هايي دست‌نويس از آن به شماره‌هاي 272 و 334 در كتابخانة مجلس شوراي اسلامي نگهداري مي‌شود.8  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خلاصة الاشعار، بزرگ‌ترين و مشهورترين تذكرة عمومي دوران صفويه از مير تقي‌الدين محمد ذكري (حـ 946- 1022 يا 1024ق / ؟م) خلاصةالاشعار و زبدة الافكار كه به اختصار آن را خلاصة‌الاشعار خوانده‌اند، زندگينامة 651 تن از سرايندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. ميرتقي‌الدين محمد متخلص به ذكري و مشهور به ميرتذكره و تقي كاشي فرزند شرف‌الدين علي حسيني كاشاني و از شاعران و مؤلفان عهد صفوي است.1 بنا به روايتي وي در اواخر حياتش به هندوستان كوچيد و در 979 ق / 1571 م به تأليف اين تذكره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهيم عادلشاه در بيجاپور پيشكش كرد.2و3 بنا به روايتي ديگر كه به سفر هندوستان تقي‌الدين كاشي اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، يعني در عهد شاه تهماسب اول صفوي (حك 930 ـ 984 ق / ؟م) تذكرة خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام كرد.4 با استناد به روايت اخير مؤلف خلاصةالاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلكه تمام يا بخشي از تذكره‌اش را به قصد دريافت انعام براي سلطان بيجاپور ارسال داشته است.5 از سوي ديگر به قول هرمان اته، [1]تقي‌الدين ابتدا در 985 ق اين تذكره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌اي به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پايان برد.6 به هر روي خلاصةالاشعار داراي يك مقدمه،‌ چهار فصل، چهار ركن و يك خاتمه دربارة شاعران دوران مؤلف است. اين تذكره به لحاظ وفور شعر غني ترين تذكره فارسي به شمار مي‌رود. نسخه‌هايي دست‌نويس از آن به شماره‌هاي 272 و 334 در كتابخانة مجلس شوراي اسلامي نگهداري مي‌شود.8  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز نگاه کنید به  </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوالقاسم رادفر</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منبع اصلی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده مقاله</ins></div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D8%B5%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1&diff=9455&oldid=prev 2025-06-04T17:25:46Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «خلاصة الاشعار، بزرگ‌ترين و مشهورترين تذكرة عمومي دوران صفويه از مير تقي‌الدين محمد ذكري (حـ 946- 1022 يا 1024ق / ؟م) خلاصةالاشعار و زبدة الافكار كه به اختصار آن را خلاصة‌الاشعار خوانده‌اند، زندگينامة 651 تن از سرايندگان متقدم و متأخر را دربر دارد....» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>خلاصة الاشعار، بزرگ‌ترين و مشهورترين تذكرة عمومي دوران صفويه از مير تقي‌الدين محمد ذكري (حـ 946- 1022 يا 1024ق / ؟م) خلاصةالاشعار و زبدة الافكار كه به اختصار آن را خلاصة‌الاشعار خوانده‌اند، زندگينامة 651 تن از سرايندگان متقدم و متأخر را دربر دارد. ميرتقي‌الدين محمد متخلص به ذكري و مشهور به ميرتذكره و تقي كاشي فرزند شرف‌الدين علي حسيني كاشاني و از شاعران و مؤلفان عهد صفوي است.1 بنا به روايتي وي در اواخر حياتش به هندوستان كوچيد و در 979 ق / 1571 م به تأليف اين تذكره پرداخت و در 1016ق / 1607-1608م آن را به سلطان ابراهيم عادلشاه در بيجاپور پيشكش كرد.2و3 بنا به روايتي ديگر كه به سفر هندوستان تقي‌الدين كاشي اشاره ندارد او در 975 ق/ 1567 م، يعني در عهد شاه تهماسب اول صفوي (حك 930 ـ 984 ق / ؟م) تذكرة خود را به نام آن پادشاه آغاز و در 1016ق آن را تمام كرد.4 با استناد به روايت اخير مؤلف خلاصةالاشعار ظاهراً به هندوستان نرفته، بلكه تمام يا بخشي از تذكره‌اش را به قصد دريافت انعام براي سلطان بيجاپور ارسال داشته است.5 از سوي ديگر به قول هرمان اته، [1]تقي‌الدين ابتدا در 985 ق اين تذكره را نوشت، و در 993 ق / 1585 م لاحقه‌اي به آن افزود و سپس در 1016ق آن را به پايان برد.6 به هر روي خلاصةالاشعار داراي يك مقدمه،‌ چهار فصل، چهار ركن و يك خاتمه دربارة شاعران دوران مؤلف است. اين تذكره به لحاظ وفور شعر غني ترين تذكره فارسي به شمار مي‌رود. نسخه‌هايي دست‌نويس از آن به شماره‌هاي 272 و 334 در كتابخانة مجلس شوراي اسلامي نگهداري مي‌شود.8 <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> # صفا، ذبيح الله. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ ادبيات در ايران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: فردوس، چ4، 1373، ج5، ب3، ص1713، 1714.<br /> # نفيسي، سعيد. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ نظم ونثر در ايران و در زبان فارسي&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: فروغي،‌1344، ج1، ص379 و ج 2، ص 805.<br /> # نقوي، عليرضا. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تذكره‌نويسي فارسي در هند و پاكستان&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: علمي، 1343 / 1964 ، ص124.<br /> # صفا، ذبيح‌الله. همان، ص1714.<br /> # گلچين‌معاني، احمد. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ تذكره‌هاي فارسي&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دانشگاه تهران، 1348، ج1، ص544.<br /> # اته، هرمان. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ ادبيات فارسي.‌&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ترجمة صادق رضازادة‌ شفق، تهران: بنگاه ترجمه ونشر كتاب، 1337، ص5.<br /> # صفا، ذبيح‌الله. همان‌جا.<br /> # گلچين‌معاني، احمد. همان، ص546، 549.<br /> <br /> [1]. Ethé<br /> <br /> ابوالقاسم رادفر</div>

Samei