https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C 2026-06-16T03:51:42Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=5341&oldid=prev 2025-05-01T15:02:43Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا آمد و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود.   </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا آمد و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود.   </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در همانجا کتاب مشهور خود ''اخلاق ناصری'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعیلیه تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا ''تحریر المجسطی'' را نوشت. وی سرانجام اسماعیلیه را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان مغول گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در همانجا کتاب مشهور خود ''اخلاق ناصری'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>اسماعیلیه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا ''تحریر المجسطی'' را نوشت. وی سرانجام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>اسماعیلیه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مغول <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ها|مغول]] </ins>گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او &#039;&#039;تجریدالعقائد&#039;&#039; مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی آن را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً &#039;&#039;اساس الاقتباس&#039;&#039; را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او &#039;&#039;شرح اشارات&#039;&#039; اوست به عربی بر &#039;&#039;الاشارات و التنبیهات&#039;&#039; ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع فلسفه اسلامی به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;روضات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;الجنات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او &#039;&#039;تجریدالعقائد&#039;&#039; مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی آن را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً &#039;&#039;اساس الاقتباس&#039;&#039; را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او &#039;&#039;شرح اشارات&#039;&#039; اوست به عربی بر &#039;&#039;الاشارات و التنبیهات&#039;&#039; ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع فلسفه اسلامی به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;روضات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;الجنات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l19">خط ۱۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:عرفان، فلسفه و کلام]]</ins></div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=3481&oldid=prev 2025-04-18T10:31:37Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Khajehnasir.jpg|بندانگشتی|خواجه نصرالدین طوسی برگرفته از وبسایت همشهری انلاین قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.hamshahrionline.ir/news/71466/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87-%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C-%DB%B5%DB%B8%DB%B1-%DB%B6%DB%B5%DB%B3]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Khajehnasir.jpg|بندانگشتی|خواجه نصرالدین طوسی برگرفته از وبسایت همشهری انلاین قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.hamshahrionline.ir/news/71466/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87-%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C-%DB%B5%DB%B8%DB%B1-%DB%B6%DB%B5%DB%B3]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،''' ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امد </del>و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در همانجا کتاب مشهور خود ''اخلاق ناصری'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعیلیه تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا ''تحریر المجسطی'' را نوشت. وی سرانجام اسماعیلیه را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان مغول گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،''' ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آمد </ins>و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او ''تجریدالعقائد'' مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ان </del>را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً ''اساس الاقتباس'' را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او ''شرح اشارات'' اوست به عربی بر ''الاشارات و التنبیهات'' ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفهاسلامی </del>به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. '''''روضات''''' '''''الجنات'''''. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در همانجا کتاب مشهور خود ''اخلاق ناصری'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعیلیه تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا ''تحریر المجسطی'' را نوشت. وی سرانجام اسماعیلیه را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان مغول گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او ''تجریدالعقائد'' مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن </ins>را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً ''اساس الاقتباس'' را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او ''شرح اشارات'' اوست به عربی بر ''الاشارات و التنبیهات'' ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفه اسلامی </ins>به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. '''''روضات''''' '''''الجنات'''''. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بابا افضل</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلام</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن سینا، ادبیات</del>]]&lt;br /&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بابا افضل</ins>]]&lt;br /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=3382&oldid=prev 2025-04-17T12:14:31Z

<p><span class="autocomment">نیز نگاه کنید به</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۱۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6">خط ۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[بابا افضل]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[ابن سینا، ادبیات]]&lt;br /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماخذ </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مآخذ </ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&lt;references /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الهدی،</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://icro.ir/ </ins>سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">] </ins>(1398). دانشنامه ایران. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://alhoda.ir/ </ins>موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الهدی]،</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=3116&oldid=prev 2025-04-13T19:01:26Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۰۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Khajehnasir.jpg|بندانگشتی|خواجه نصرالدین طوسی برگرفته از وبسایت همشهری انلاین قابل بازیابی از&lt;nowiki/&gt;https://www.hamshahrionline.ir/news/71466/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87-%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C-%DB%B5%DB%B8%DB%B1-%DB%B6%DB%B5%DB%B3]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا امد و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. در همانجا کتاب مشهور خود &#039;&#039;اخلاق ناصری&#039;&#039; را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعیلیه تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا &#039;&#039;تحریر المجسطی&#039;&#039; را نوشت. وی سرانجام اسماعیلیه را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان مغول گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصیرالدین طوسی، جمال‌الاول 597ق/ فبریوری 1201م ـ ذیحجه 672ق/ جون 1274م، فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان و وزیر هلاکوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند که به طوس مهاجرت کرده و نصیرالدین در همانجا به دنیا امد و به تحصیل پرداخت و در فلسفه و ریاضیات و کلام و حدیث از سرامدان گردید. همچنین به تشیع شهرت یافت. حدیث و معارف دینی را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندی و او از سیدمرتضی و شیخ طوسی فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان ان روزگار مَأْمنی جز دربار اسماعیلیه نیافت به ویژه که رئیس ناصرالدین محتشم، حاکم قهستان که خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. در همانجا کتاب مشهور خود &#039;&#039;اخلاق ناصری&#039;&#039; را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعیلیه تبدیل به اجبار شد و گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه المستعصم عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب داد تا او نزد اسماعیلیه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به این ترتیب خواجه نصیر تا هنگام امدن هلاکو به ایران در قهستان و الموت ماند و در این‌جا &#039;&#039;تحریر المجسطی&#039;&#039; را نوشت. وی سرانجام اسماعیلیه را وادار به تسلیم به هلاکو کرد و خود وزیر خان مغول گردید. در پیوستن خواجه نصیر به مغول و تمایل و ترغیب او هلاکو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسی، سخن گوناگون است. وی در کاظمین مدفون است.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او &#039;&#039;تجریدالعقائد&#039;&#039; مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی ان را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً &#039;&#039;اساس الاقتباس&#039;&#039; را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او &#039;&#039;شرح اشارات&#039;&#039; اوست به عربی بر &#039;&#039;الاشارات و التنبیهات&#039;&#039; ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع فلسفهاسلامی به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;روضات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;الجنات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه نصیر در واقع بزرگ‌ترین متکلم شیعه به شمار می‌رود و می‌توان گفت که کلام شیعه با او استحکام و قوت علمی یافت. کتاب مشهور او &#039;&#039;تجریدالعقائد&#039;&#039; مهم‌ترین کتاب کلامی این مذهب است که دانشمندان بزرگی چون علامه حلی و قوشچی ان را شرح کرده‌اند. هلاکوخان نیز رصد مراغه را برای او ترتیب داد و دانشمندان مشهوری را در خدمت او گماشت. اثار او در کلام و ریاضیات بسیار است و در هر علمی که وارد شد دستکم یک اثر بزرگ و ماندنی بر جای گذاشت مثلاً &#039;&#039;اساس الاقتباس&#039;&#039; را به فارسی در منطق. مشهورترین و مهم‌ترین اثر او &#039;&#039;شرح اشارات&#039;&#039; اوست به عربی بر &#039;&#039;الاشارات و التنبیهات&#039;&#039; ابن‌سینا که در ان شرح امام فخر رازی بر این کتاب را نیز مورد نظر قرار داده است. این کتاب که تاکنون نیز به همین شکل مورد استفاده و تدریس قرار گرفته است، بی‌شک از مهم‌ترین منابع و مراجع فلسفهاسلامی به شمار می‌رود&lt;ref&gt;خوانساری، محمدباقر. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;روضات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;الجنات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> '''ماخذ:''' </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز نگاه کنید به </ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== ماخذ ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دانشنامه ایران</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). </ins>دانشنامه ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td></tr> </table>

Maedeh https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=2829&oldid=prev 2025-04-03T13:09:40Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصيرالدين طوسي،</del>''' ابوجعفر محمد مشهور به خواجه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصيرالدين طوسي، </del>جمال‌الاول 597ق/ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فبريوري </del>1201م ـ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذيحجه </del>672ق/ جون 1274م، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلسوف، متكلم شيعه، رياضيدان </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وزير هلاكوخان </del>مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>به طوس مهاجرت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصيرالدين </del>در همانجا به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دنيا آمد </del>و به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحصيل </del>پرداخت و در فلسفه و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رياضيات </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كلام </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حديث </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرآمدان گرديد</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همچنين </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تشيع </del>شهرت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يافت</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حديث </del>و معارف <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ديني </del>را از پدرش، و او از فضل‌الله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راوندي </del>و او از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سيدمرتضي </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شيخ طوسي </del>فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن </del>روزگار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مَأْمني </del>جز دربار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعيليه نيافت </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ويژه كه رئيس ناصرالدين </del>محتشم، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حاكم </del>قهستان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. در همانجا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كتاب </del>مشهور خود ''اخلاق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناصري</del>'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعيليه تبديل </del>به اجبار شد و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گويا ابن‌علقمي، وزير خليفه </del>المستعصم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسي نيز توطئه‌اي ترتيب </del>داد تا او نزد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعيليه </del>نگهداشته شود و به بغداد نرود. به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين ترتيب </del>خواجه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصير </del>تا هنگام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آمدن هلاكو </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ايران </del>در قهستان و الموت ماند و در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين‌جا </del>''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحرير المجسطي</del>'' را نوشت. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وي </del>سرانجام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعيليه </del>را وادار به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تسليم </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاكو كرد </del>و خود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وزير </del>خان مغول <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گرديد</del>. در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پيوستن </del>خواجه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصير </del>به مغول و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تمايل </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترغيب </del>او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاكو </del>را به فتح بغداد و برانداختن خلافت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسي، </del>سخن گوناگون است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وي </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كاظمين </del>مدفون است.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[خواجه نصیرالدین طوسی|نصیرالدین طوسی]]،</ins>''' ابوجعفر محمد مشهور به خواجه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصیرالدین طوسی، </ins>جمال‌الاول 597ق/ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فبریوری </ins>1201م ـ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذیحجه </ins>672ق/ جون 1274م، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلسوف، متکلم شیعه، ریاضیدان </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وزیر هلاکوخان </ins>مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>به طوس مهاجرت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرده </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصیرالدین </ins>در همانجا به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دنیا امد </ins>و به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحصیل </ins>پرداخت و در فلسفه و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ریاضیات </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کلام </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدیث </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرامدان گردید</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همچنین </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تشیع </ins>شهرت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یافت</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدیث </ins>و معارف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دینی </ins>را از پدرش، و او از فضل‌الله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راوندی </ins>و او از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیدمرتضی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیخ طوسی </ins>فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ان </ins>روزگار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مَأْمنی </ins>جز دربار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعیلیه نیافت </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژه که رئیس ناصرالدین </ins>محتشم، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حاکم </ins>قهستان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. در همانجا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب </ins>مشهور خود ''اخلاق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناصری</ins>'' را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعیلیه تبدیل </ins>به اجبار شد و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گویا ابن‌علقمی، وزیر خلیفه </ins>المستعصم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسی نیز توطئه‌ای ترتیب </ins>داد تا او نزد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعیلیه </ins>نگهداشته شود و به بغداد نرود. به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این ترتیب </ins>خواجه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصیر </ins>تا هنگام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امدن هلاکو </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران </ins>در قهستان و الموت ماند و در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این‌جا </ins>''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحریر المجسطی</ins>'' را نوشت. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وی </ins>سرانجام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسماعیلیه </ins>را وادار به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تسلیم </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاکو کرد </ins>و خود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وزیر </ins>خان مغول <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گردید</ins>. در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیوستن </ins>خواجه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصیر </ins>به مغول و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تمایل </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترغیب </ins>او <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاکو </ins>را به فتح بغداد و برانداختن خلافت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسی، </ins>سخن گوناگون است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وی </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کاظمین </ins>مدفون است.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصير </del>در واقع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگ‌ترين متكلم شيعه </del>به شمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌رود </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌توان </del>گفت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه كلام شيعه </del>با او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">استحكام </del>و قوت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علمي يافت</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كتاب </del>مشهور او ''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تجريدالعقائد</del>'' <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترين كتاب كلامي اين </del>مذهب است <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>دانشمندان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگي </del>چون علامه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حلي </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قوشچي آن </del>را شرح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرده‌اند</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاكوخان نيز </del>رصد مراغه را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">براي </del>او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترتيب </del>داد و دانشمندان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهوري </del>را در خدمت او گماشت. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آثار </del>او در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كلام </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رياضيات بسيار </del>است و در هر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علمي كه </del>وارد شد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دستكم يك </del>اثر بزرگ و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماندني </del>بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جاي </del>گذاشت مثلاً ''اساس الاقتباس'' را به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارسي </del>در منطق. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهورترين </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترين </del>اثر او ''شرح اشارات'' اوست به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عربي </del>بر ''الاشارات و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">التنبيهات</del>'' <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن‌سينا كه </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن </del>شرح امام فخر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رازي </del>بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين كتاب </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نيز </del>مورد نظر قرار داده است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين كتاب كه تاكنون نيز </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همين شكل </del>مورد استفاده و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تدريس </del>قرار گرفته است، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بي‌شك </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترين </del>منابع و مراجع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفة اسلامي </del>به شمار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌رود.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواجه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نصیر </ins>در واقع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگ‌ترین متکلم شیعه </ins>به شمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌رود </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌توان </ins>گفت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که کلام شیعه </ins>با او <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">استحکام </ins>و قوت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علمی یافت</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب </ins>مشهور او ''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تجریدالعقائد</ins>'' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترین کتاب کلامی این </ins>مذهب است <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>دانشمندان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزرگی </ins>چون علامه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حلی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قوشچی ان </ins>را شرح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرده‌اند</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هلاکوخان نیز </ins>رصد مراغه را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای </ins>او <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترتیب </ins>داد و دانشمندان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهوری </ins>را در خدمت او گماشت. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اثار </ins>او در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کلام </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ریاضیات بسیار </ins>است و در هر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علمی که </ins>وارد شد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دستکم یک </ins>اثر بزرگ و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماندنی </ins>بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جای </ins>گذاشت مثلاً ''اساس الاقتباس'' را به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارسی </ins>در منطق. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهورترین </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترین </ins>اثر او ''شرح اشارات'' اوست به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عربی </ins>بر ''الاشارات و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">التنبیهات</ins>'' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن‌سینا که </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ان </ins>شرح امام فخر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رازی </ins>بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این کتاب </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز </ins>مورد نظر قرار داده است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این کتاب که تاکنون نیز </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همین شکل </ins>مورد استفاده و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تدریس </ins>قرار گرفته است، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بی‌شک </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترین </ins>منابع و مراجع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفهاسلامی </ins>به شمار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌رود</ins>&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خوانساری، محمدباقر. '''''روضات''''' '''''الجنات'''''. بیروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==  '''ماخذ:''' ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1. خوانساري، محمدباقر. '''''روضات''''' '''''الجنات'''''. بيروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشنامه ایران</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>منوچهر پزشک</div></td></tr> </table>

Maedeh https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87_%D9%86%D8%B5%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C&diff=518&oldid=prev 2024-08-12T23:34:20Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «&#039;&#039;&#039;نصيرالدين طوسي،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصيرالدين طوسي، جمال‌الاول 597ق/ فبريوري 1201م ـ ذيحجه 672ق/ جون 1274م، فيلسوف، متكلم شيعه، رياضيدان و وزير هلاكوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند كه به طوس مهاجرت كرده و نصيرالدين در همانجا به...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>&#039;&#039;&#039;نصيرالدين طوسي،&#039;&#039;&#039; ابوجعفر محمد مشهور به خواجه نصيرالدين طوسي، جمال‌الاول 597ق/ فبريوري 1201م ـ ذيحجه 672ق/ جون 1274م، فيلسوف، متكلم شيعه، رياضيدان و وزير هلاكوخان مغول. خاندان او اهل جهرود ساوه بودند كه به طوس مهاجرت كرده و نصيرالدين در همانجا به دنيا آمد و به تحصيل پرداخت و در فلسفه و رياضيات و كلام و حديث از سرآمدان گرديد. همچنين به تشيع شهرت يافت. حديث و معارف ديني را از پدرش، و او از فضل‌الله راوندي و او از سيدمرتضي و شيخ طوسي فرا گرفته بودند. ظاهراً در خراسان آن روزگار مَأْمني جز دربار اسماعيليه نيافت به ويژه كه رئيس ناصرالدين محتشم، حاكم قهستان كه خود اهل فضل بود، خواستار حضور او بود. در همانجا كتاب مشهور خود &#039;&#039;اخلاق ناصري&#039;&#039; را در اخلاق نوشت. اما اقامت او نزد اسماعيليه تبديل به اجبار شد و گويا ابن‌علقمي، وزير خليفه المستعصم عباسي نيز توطئه‌اي ترتيب داد تا او نزد اسماعيليه نگهداشته شود و به بغداد نرود. به اين ترتيب خواجه نصير تا هنگام آمدن هلاكو به ايران در قهستان و الموت ماند و در اين‌جا &#039;&#039;تحرير المجسطي&#039;&#039; را نوشت. وي سرانجام اسماعيليه را وادار به تسليم به هلاكو كرد و خود وزير خان مغول گرديد. در پيوستن خواجه نصير به مغول و تمايل و ترغيب او هلاكو را به فتح بغداد و برانداختن خلافت عباسي، سخن گوناگون است. وي در كاظمين مدفون است. <br /> <br /> خواجه نصير در واقع بزرگ‌ترين متكلم شيعه به شمار مي‌رود و مي‌توان گفت كه كلام شيعه با او استحكام و قوت علمي يافت. كتاب مشهور او &#039;&#039;تجريدالعقائد&#039;&#039; مهم‌ترين كتاب كلامي اين مذهب است كه دانشمندان بزرگي چون علامه حلي و قوشچي آن را شرح كرده‌اند. هلاكوخان نيز رصد مراغه را براي او ترتيب داد و دانشمندان مشهوري را در خدمت او گماشت. آثار او در كلام و رياضيات بسيار است و در هر علمي كه وارد شد دستكم يك اثر بزرگ و ماندني بر جاي گذاشت مثلاً &#039;&#039;اساس الاقتباس&#039;&#039; را به فارسي در منطق. مشهورترين و مهم‌ترين اثر او &#039;&#039;شرح اشارات&#039;&#039; اوست به عربي بر &#039;&#039;الاشارات و التنبيهات&#039;&#039; ابن‌سينا كه در آن شرح امام فخر رازي بر اين كتاب را نيز مورد نظر قرار داده است. اين كتاب كه تاكنون نيز به همين شكل مورد استفاده و تدريس قرار گرفته است، بي‌شك از مهم‌ترين منابع و مراجع فلسفة اسلامي به شمار مي‌رود.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt;<br /> <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> 1. خوانساري، محمدباقر. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;روضات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;الجنات&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. بيروت: 1411ق/ 1991م، 6/281، 290- 294، 296.<br /> <br /> منوچهر پزشک</div>

Samei