https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF
دسته احمد مؤيد - تاریخچهٔ نسخهها
2026-06-21T20:04:28Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.43.1
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=8786&oldid=prev
Samei در ۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۴
2025-05-14T19:44:55Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دسته مؤید، این دسته تقلیدچی و نمایشی را احمد مؤید در اواخر [[قاجاریه|دوره قاجار]] وو در عهد احمد شاه تأسیس کرد و خود آن را سرپرستی میکرد. حامی این دسته رضاخان قفقازی، سرکوچه عربها (حاج اوغلی) در 1292ش، محل درشکهخانهای را در خیابان ناصریه از حاج علی نامی اجاره کرد و به تماشاخانه تبدیل و از احمد مؤید دعوت کرد که دستهاش را به این تماشاخانه بیاورد<ref name=":0">شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 32.</ref><ref>بیضایی، بهرام، '''''نمایشی در ایران'''''. تهران: روشنگران 1379، 179.</ref>. این دسته در اجرای نمایشی در شب، صحنه را با نور چراغ زنبوری روشن میکردند. ردیفهای اول این تماشاخانه را که به بعداً به تماشاخانه ناصریه معروف شد، مبل چیده بوده و به رجال و شخصیتهای متنفذ اختصاص داده بودند<ref>'''''كتاب نمایش'''''، تهران، امیركبیر، چاپ اول1365، دفتر دوم (ه- ی)، ص 2/420.</ref>. ورودیه (بلیت) برای هر نفر 2، 5 و 10 ریال بود. تماشاچیانی که روی پشت بام و در دوسوی شاهنشین مینشستند، هر کدام یک ریال میپرداختند<ref name=":0" />. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دسته مؤید، این دسته تقلیدچی و نمایشی را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[احمد مؤيد|</ins>احمد مؤید<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در اواخر [[قاجاریه|دوره قاجار]] وو در عهد احمد شاه تأسیس کرد و خود آن را سرپرستی میکرد. حامی این دسته رضاخان قفقازی، سرکوچه عربها (حاج اوغلی) در 1292ش، محل درشکهخانهای را در خیابان ناصریه از حاج علی نامی اجاره کرد و به تماشاخانه تبدیل و از احمد مؤید دعوت کرد که دستهاش را به این تماشاخانه بیاورد<ref name=":0">شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 32.</ref><ref>بیضایی، بهرام، '''''نمایشی در ایران'''''. تهران: روشنگران 1379، 179.</ref>. این دسته در اجرای نمایشی در شب، صحنه را با نور چراغ زنبوری روشن میکردند. ردیفهای اول این تماشاخانه را که به بعداً به تماشاخانه ناصریه معروف شد، مبل چیده بوده و به رجال و شخصیتهای متنفذ اختصاص داده بودند<ref>'''''كتاب نمایش'''''، تهران، امیركبیر، چاپ اول1365، دفتر دوم (ه- ی)، ص 2/420.</ref>. ورودیه (بلیت) برای هر نفر 2، 5 و 10 ریال بود. تماشاچیانی که روی پشت بام و در دوسوی شاهنشین مینشستند، هر کدام یک ریال میپرداختند<ref name=":0" />. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در اوایل دوره <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پهلوی، </del>دسته مؤید از مهمترین و معتبرترین دستههای نمایشی در [[استان تهران|تهران]] به شمار میرفت. اعضای آن عبارت بودنداز:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در اوایل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سلسله پهلوی|</ins>دوره <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پهلوی]]، </ins>دسته مؤید از مهمترین و معتبرترین دستههای نمایشی در [[استان تهران|تهران]] به شمار میرفت. اعضای آن عبارت بودنداز:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسین مؤید (برادر احمد، درنقشهای وزیر، سفیر و حاجی) غلامحسین ملت (در نقش شاه و سردار)، حسین حولهای (درنقش دهاتی و پیر)، حبیب سلمانی (در نقش شُلی) اکبر حاج عابدین (زن پوش)، ابوالقاسم لطیف (زن پوش) و سه تن از بهترین بازیگران نمایش تقلید و سیاه بازی به نامهای ذبیحالله ماهری<sup>*</sup>، [[مهدی مصری|مهدی مسری]]<sup>*</sup> (مصری) و سید حسین یوسفی (سید یوسف آقای سید حسین شاه هندی) که به تناوب عضو این دستهی نمایشی بودند و مدت کوتاهی هم حسین شیشهبُر در نقش سیاه در دسته ظاهر میشد<ref>بیضایی، بهرام، '''''نمایشی در ایران'''''. تهران: روشنگران 1379، 173.</ref>. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسین مؤید (برادر احمد، درنقشهای وزیر، سفیر و حاجی) غلامحسین ملت (در نقش شاه و سردار)، حسین حولهای (درنقش دهاتی و پیر)، حبیب سلمانی (در نقش شُلی) اکبر حاج عابدین (زن پوش)، ابوالقاسم لطیف (زن پوش) و سه تن از بهترین بازیگران نمایش تقلید و سیاه بازی به نامهای ذبیحالله ماهری<sup>*</sup>، [[مهدی مصری|مهدی مسری]]<sup>*</sup> (مصری) و سید حسین یوسفی (سید یوسف آقای سید حسین شاه هندی) که به تناوب عضو این دستهی نمایشی بودند و مدت کوتاهی هم حسین شیشهبُر در نقش سیاه در دسته ظاهر میشد<ref>بیضایی، بهرام، '''''نمایشی در ایران'''''. تهران: روشنگران 1379، 173.</ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پیشپردهخوانی، برای اولین بار در 1305ش و در دستهی احمد مؤید باب شد و شخصی به نام ناصر اسدی آغازگر آن بود. ( پیشپرده) از ویژگیهای دیگر این گروه این بود که برای نمایشهای این دسته متن نوشته میشد. نویسندگان متنها میرزا حسین توفیق (مؤسس روزنامه فکاهی توفیق)<ref>بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر بجر: تهران 1 تا 12 بهمن 1380، بولتن شماره 6، شبنه 6 بهمن، ص 9.</ref>، ناصر اسدی و حبیب بادبادک بودند. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پیشپردهخوانی، برای اولین بار در 1305ش و در دستهی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[احمد مؤيد|</ins>احمد مؤید<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>باب شد و شخصی به نام ناصر اسدی آغازگر آن بود. ( پیشپرده) از ویژگیهای دیگر این گروه این بود که برای نمایشهای این دسته متن نوشته میشد. نویسندگان متنها میرزا حسین توفیق (مؤسس روزنامه فکاهی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>توفیق<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>)<ref>بیستمین جشنواره بینالمللی تئاتر بجر: تهران 1 تا 12 بهمن 1380، بولتن شماره 6، شبنه 6 بهمن، ص 9.</ref>، ناصر اسدی و حبیب بادبادک بودند. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با استقبالی که مردم از نمایشهای این گروه کردند، خانوادهی بزرگ حاجی علیخان حاجبالدوله که از خانوادههای رجال و ثروتمند آن زمان بود، گروه مؤید را به خانه خود دعوت کرد و حیاط خانه خود را برای نمایش در اختیار آنان گذاشت<ref name=":0" />. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با استقبالی که مردم از نمایشهای این گروه کردند، خانوادهی بزرگ حاجی علیخان حاجبالدوله که از خانوادههای رجال و ثروتمند آن زمان بود، گروه مؤید را به خانه خود دعوت کرد و حیاط خانه خود را برای نمایش در اختیار آنان گذاشت<ref name=":0" />. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دوره فعالیت این دستهی نمایشی- تقلیدی بیش از گروههای دیگر نمایشی دوام یافت و سالهای طولانیتری در صحنه بود<ref>شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 421.</ref>. محلهای نمایشی این گروه در طول سی سال نمایش بعد از درشکهخانه (تماشاخانه ناصری)، در قهوهخانه زرگرآباد (خیابان امیرکبیر)، اُرینتال تیارت (ناصریه)، قهوهخانه کریمآبادی (سرتخت بربریها)، تماشاخانه آفتاب (چهار راه گلوبند)، باغچه یوسف ارمنی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><sup>8</sup> </del>و چند جای دیگر بود. پس از جنگ جهانی دوم و اشغال ایران شهریور 1320 فعالیتهای نمایشی این دسته متوقف شد و با مرگ احمد مؤید 1321ش (برخی 1333 نوشتهاند)<ref>شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 30.</ref> دوره اجرای موفق نمایشی شادآور روحوضی به پایان رسید. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دوره فعالیت این دستهی نمایشی- تقلیدی بیش از گروههای دیگر نمایشی دوام یافت و سالهای طولانیتری در صحنه بود<ref>شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 421.</ref>. محلهای نمایشی این گروه در طول سی سال نمایش بعد از درشکهخانه (تماشاخانه ناصری)، در قهوهخانه زرگرآباد (خیابان امیرکبیر)، اُرینتال تیارت (ناصریه)، قهوهخانه کریمآبادی (سرتخت بربریها)، تماشاخانه آفتاب (چهار راه گلوبند)، باغچه یوسف ارمنی و چند جای دیگر بود. پس از جنگ جهانی دوم و اشغال <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کشور </ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|ایران]] </ins>شهریور 1320 فعالیتهای نمایشی این دسته متوقف شد و با مرگ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[احمد مؤيد|</ins>احمد مؤید<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>1321ش (برخی 1333 نوشتهاند)<ref>شهریاری، خسرو: '''''افسانه شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 30.</ref> دوره اجرای موفق نمایشی شادآور روحوضی به پایان رسید. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سلسله پهلوی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[قاجاریه]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[احمد مؤيد]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[مهدی مصری]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[مهدی مصری]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[استان تهران]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[استان تهران]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[توفیق]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr>
</table>
Samei
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=8671&oldid=prev
Nazli در ۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۴
2025-05-14T09:44:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l17">خط ۱۷:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۷:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمود عزیزی و کاظم شهبازی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محمود عزیزی و کاظم شهبازی</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:هنر]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:تئاتر]]</ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki-hYbGde5G:diff:1.41:old-8670:rev-8671:php=table -->
</table>
Nazli
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=8670&oldid=prev
Nazli در ۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۳
2025-05-14T09:43:19Z
<p></p>
<a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=8670&oldid=6207">نمایش تغییرات</a>
Nazli
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=6207&oldid=prev
Samei در ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۷
2025-05-05T11:57:54Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دستة </del>مؤيد، اين دسته تقليدچي و نمايشي را احمد مؤيد در اواخر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>قاجار وو در عهد احمد شاه تأسيس كرد و خود آن را سرپرستي ميكرد. حامي اين دسته رضاخان قفقازي، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سركوچة </del>عربها (حاج اوغلي) در 1292ش، محل درشكهخانهاي را در خيابان ناصريه از حاج علي نامي اجاره كرد و به تماشاخانه تبديل و از احمد مؤيد دعوت كرد كه دستهاش را به اين تماشاخانه بياورد.<sup>1</sup> اين دسته در اجراي نمايشي در شب، صحنه را با نور چراغ زنبوري روشن ميكردند. رديفهاي اول اين تماشاخانه را كه به بعداً به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانة </del>ناصريه معروف شد، مبل چيده بوده و به رجال و شخصيتهاي متنفذ اختصاص داده بودند.<sup>2</sup> و روديه (بليت) براي هر نفر 2، 5 و 10 ريال بود. تماشاچياني كه روي پشت بام و در دوسوي شاهنشين مينشستند، هر كدام يك ريال ميپرداختند.<sup>3</sup> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دسته </ins>مؤيد، اين دسته تقليدچي و نمايشي را احمد مؤيد در اواخر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[قاجاریه|دوره </ins>قاجار<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>وو در عهد احمد شاه تأسيس كرد و خود آن را سرپرستي ميكرد. حامي اين دسته رضاخان قفقازي، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سركوچه </ins>عربها (حاج اوغلي) در 1292ش، محل درشكهخانهاي را در خيابان ناصريه از حاج علي نامي اجاره كرد و به تماشاخانه تبديل و از احمد مؤيد دعوت كرد كه دستهاش را به اين تماشاخانه بياورد.<sup>1</sup> اين دسته در اجراي نمايشي در شب، صحنه را با نور چراغ زنبوري روشن ميكردند. رديفهاي اول اين تماشاخانه را كه به بعداً به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانه </ins>ناصريه معروف شد، مبل چيده بوده و به رجال و شخصيتهاي متنفذ اختصاص داده بودند.<sup>2</sup> و روديه (بليت) براي هر نفر 2، 5 و 10 ريال بود. تماشاچياني كه روي پشت بام و در دوسوي شاهنشين مينشستند، هر كدام يك ريال ميپرداختند.<sup>3</sup> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در اوايل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>پهلوي، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دستة </del>مؤيد از مهمترين و معتبرترين دستههاي نمايشي در تهران به شمار ميرفت. اعضاي آن عبارت بودنداز:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در اوايل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </ins>پهلوي، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دسته </ins>مؤيد از مهمترين و معتبرترين دستههاي نمايشي در تهران به شمار ميرفت. اعضاي آن عبارت بودنداز:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسين مؤيد (برادر احمد، درنقشهاي وزير، سفير و حاجي) غلامحسين ملت (در نقش شاه و سردار)، حسين حولهاي (درنقش دهاتي و پير)، حبيب سلماني (در نقش شُلي) اكبر حاج عابدين (زن پوش)، ابوالقاسم لطيف (زن پوش) و سه تن از بهترين بازيگران نمايش تقليد و سياه بازي به نامهاي ذبيحالله ماهري<sup>*</sup>، مهدي مسري<sup>*</sup> (مصري) و سيد حسين يوسفي (سيد يوسف آقاي سيد حسين شاه هندي) كه به تناوب عضو اين دستهي نمايشي بودند و مدت كوتاهي هم حسين شيشهبُر در نقش سياه در دسته ظاهر ميشد.<sup>4</sup> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حسين مؤيد (برادر احمد، درنقشهاي وزير، سفير و حاجي) غلامحسين ملت (در نقش شاه و سردار)، حسين حولهاي (درنقش دهاتي و پير)، حبيب سلماني (در نقش شُلي) اكبر حاج عابدين (زن پوش)، ابوالقاسم لطيف (زن پوش) و سه تن از بهترين بازيگران نمايش تقليد و سياه بازي به نامهاي ذبيحالله ماهري<sup>*</sup>، مهدي مسري<sup>*</sup> (مصري) و سيد حسين يوسفي (سيد يوسف آقاي سيد حسين شاه هندي) كه به تناوب عضو اين دستهي نمايشي بودند و مدت كوتاهي هم حسين شيشهبُر در نقش سياه در دسته ظاهر ميشد.<sup>4</sup> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پيشپردهخواني، براي اولين بار در 1305ش و در دستهي احمد مؤيد باب شد و شخصي به نام ناصر اسدي آغازگر آن بود. ( پيشپرده) از ويژگيهاي ديگر اين گروه اين بود كه براي نمايشهاي اين دسته متن نوشته ميشد. نويسندگان متنها ميرزا حسين توفيق (مؤسس <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روزنامة </del>فكاهي توفيق)<sup>5</sup>، ناصر اسدي و حبيب بادبادك بودند. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پيشپردهخواني، براي اولين بار در 1305ش و در دستهي احمد مؤيد باب شد و شخصي به نام ناصر اسدي آغازگر آن بود. ( پيشپرده) از ويژگيهاي ديگر اين گروه اين بود كه براي نمايشهاي اين دسته متن نوشته ميشد. نويسندگان متنها ميرزا حسين توفيق (مؤسس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روزنامه </ins>فكاهي توفيق)<sup>5</sup>، ناصر اسدي و حبيب بادبادك بودند. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با استقبالي كه مردم از نمايشهاي اين گروه كردند، خانوادهي بزرگ حاجي عليخان حاجبالدوله كه از خانوادههاي رجال و ثروتمند آن زمان بود، گروه مؤيد را به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانة </del>خود دعوت كرد و حياط <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانة </del>خود را براي نمايش در اختيار آنان گذاشت.<sup>6</sup> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با استقبالي كه مردم از نمايشهاي اين گروه كردند، خانوادهي بزرگ حاجي عليخان حاجبالدوله كه از خانوادههاي رجال و ثروتمند آن زمان بود، گروه مؤيد را به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانه </ins>خود دعوت كرد و حياط <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانه </ins>خود را براي نمايش در اختيار آنان گذاشت.<sup>6</sup> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>فعاليت اين دستهي نمايشي- تقليدي بيش از گروههاي ديگر نمايشي دوام يافت و سالهاي طولانيتري در صحنه بود.<sup>7</sup> محلهاي نمايشي اين گروه در طول سي سال نمايش بعد از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درشكهخانة </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانة </del>ناصري)، در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قهوهخانة </del>زرگرآباد (خيابان اميركبير)، اُرينتال تيارت (ناصريه)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قهوهخانة </del>كريمآبادي (سرتخت بربريها)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانة </del>آفتاب (چهار راه گلوبند)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باغچة </del>يوسف ارمني<sup>8</sup> و چند جاي ديگر بود. پس از جنگ جهاني دوم و اشغال ايران شهريور 1320 فعاليتهاي نمايشي اين دسته متوقف شد و با مرگ احمد مؤيد 1321ش (برخي 1333 نوشتهاند)<sup>9</sup> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>اجراي موفق نمايشي شادآور روحوضي به پايان رسيد. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </ins>فعاليت اين دستهي نمايشي- تقليدي بيش از گروههاي ديگر نمايشي دوام يافت و سالهاي طولانيتري در صحنه بود.<sup>7</sup> محلهاي نمايشي اين گروه در طول سي سال نمايش بعد از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درشكهخانه </ins>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانه </ins>ناصري)، در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قهوهخانه </ins>زرگرآباد (خيابان اميركبير)، اُرينتال تيارت (ناصريه)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قهوهخانه </ins>كريمآبادي (سرتخت بربريها)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تماشاخانه </ins>آفتاب (چهار راه گلوبند)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باغچه </ins>يوسف ارمني<sup>8</sup> و چند جاي ديگر بود. پس از جنگ جهاني دوم و اشغال ايران شهريور 1320 فعاليتهاي نمايشي اين دسته متوقف شد و با مرگ احمد مؤيد 1321ش (برخي 1333 نوشتهاند)<sup>9</sup> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </ins>اجراي موفق نمايشي شادآور روحوضي به پايان رسيد. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l16">خط ۱۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''''مأخذ:'''''</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''''مأخذ:'''''</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>1- شهرياري، خسرو: '''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانة </del>شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 32؛ بيضايي، بهرام، نمايشي در ايران. تهران: روشنگران 1379، 179. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>1- شهرياري، خسرو: '''''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانه </ins>شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 32؛ بيضايي، بهرام، نمايشي در ايران. تهران: روشنگران 1379، 179. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2- همو، '''''كتاب نمايش'''''، تهران، اميركبير، چاپ اول1365، دفتر دوم (ه- ي)، ص 2/420.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2- همو، '''''كتاب نمايش'''''، تهران، اميركبير، چاپ اول1365، دفتر دوم (ه- ي)، ص 2/420.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3- همو، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانة </del>شب، همانجا.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3- همو، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانه </ins>شب، همانجا.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4- بيضايي 173.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4- بيضايي 173.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32">خط ۳۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>7- همو: ص 421.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>7- همو: ص 421.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>8- همو، '''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانة </del>شبزندهداران''''' ... ص 30.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>8- همو، '''''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افسانه </ins>شبزندهداران''''' ... ص 30.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>9- شهرياري، كتاب نمايش، 2/ 421. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>9- شهرياري، كتاب نمايش، 2/ 421. </div></td></tr>
</table>
Samei
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%85%D8%A4%D9%8A%D8%AF&diff=904&oldid=prev
Samei: صفحهای تازه حاوی «دستة مؤيد، اين دسته تقليدچي و نمايشي را احمد مؤيد در اواخر دورة قاجار وو در عهد احمد شاه تأسيس كرد و خود آن را سرپرستي ميكرد. حامي اين دسته رضاخان قفقازي، سركوچة عربها (حاج اوغلي) در 1292ش، محل درشكهخانهاي را در خيابان ناصريه از حاج علي نام...» ایجاد کرد
2024-08-14T05:19:50Z
<p>صفحهای تازه حاوی «دستة مؤيد، اين دسته تقليدچي و نمايشي را احمد مؤيد در اواخر دورة قاجار وو در عهد احمد شاه تأسيس كرد و خود آن را سرپرستي ميكرد. حامي اين دسته رضاخان قفقازي، سركوچة عربها (حاج اوغلي) در 1292ش، محل درشكهخانهاي را در خيابان ناصريه از حاج علي نام...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>دستة مؤيد، اين دسته تقليدچي و نمايشي را احمد مؤيد در اواخر دورة قاجار وو در عهد احمد شاه تأسيس كرد و خود آن را سرپرستي ميكرد. حامي اين دسته رضاخان قفقازي، سركوچة عربها (حاج اوغلي) در 1292ش، محل درشكهخانهاي را در خيابان ناصريه از حاج علي نامي اجاره كرد و به تماشاخانه تبديل و از احمد مؤيد دعوت كرد كه دستهاش را به اين تماشاخانه بياورد.<sup>1</sup> اين دسته در اجراي نمايشي در شب، صحنه را با نور چراغ زنبوري روشن ميكردند. رديفهاي اول اين تماشاخانه را كه به بعداً به تماشاخانة ناصريه معروف شد، مبل چيده بوده و به رجال و شخصيتهاي متنفذ اختصاص داده بودند.<sup>2</sup> و روديه (بليت) براي هر نفر 2، 5 و 10 ريال بود. تماشاچياني كه روي پشت بام و در دوسوي شاهنشين مينشستند، هر كدام يك ريال ميپرداختند.<sup>3</sup> <br />
<br />
در اوايل دورة پهلوي، دستة مؤيد از مهمترين و معتبرترين دستههاي نمايشي در تهران به شمار ميرفت. اعضاي آن عبارت بودنداز:<br />
<br />
حسين مؤيد (برادر احمد، درنقشهاي وزير، سفير و حاجي) غلامحسين ملت (در نقش شاه و سردار)، حسين حولهاي (درنقش دهاتي و پير)، حبيب سلماني (در نقش شُلي) اكبر حاج عابدين (زن پوش)، ابوالقاسم لطيف (زن پوش) و سه تن از بهترين بازيگران نمايش تقليد و سياه بازي به نامهاي ذبيحالله ماهري<sup>*</sup>، مهدي مسري<sup>*</sup> (مصري) و سيد حسين يوسفي (سيد يوسف آقاي سيد حسين شاه هندي) كه به تناوب عضو اين دستهي نمايشي بودند و مدت كوتاهي هم حسين شيشهبُر در نقش سياه در دسته ظاهر ميشد.<sup>4</sup> <br />
<br />
پيشپردهخواني، براي اولين بار در 1305ش و در دستهي احمد مؤيد باب شد و شخصي به نام ناصر اسدي آغازگر آن بود. ( پيشپرده) از ويژگيهاي ديگر اين گروه اين بود كه براي نمايشهاي اين دسته متن نوشته ميشد. نويسندگان متنها ميرزا حسين توفيق (مؤسس روزنامة فكاهي توفيق)<sup>5</sup>، ناصر اسدي و حبيب بادبادك بودند. <br />
<br />
با استقبالي كه مردم از نمايشهاي اين گروه كردند، خانوادهي بزرگ حاجي عليخان حاجبالدوله كه از خانوادههاي رجال و ثروتمند آن زمان بود، گروه مؤيد را به خانة خود دعوت كرد و حياط خانة خود را براي نمايش در اختيار آنان گذاشت.<sup>6</sup> <br />
<br />
دورة فعاليت اين دستهي نمايشي- تقليدي بيش از گروههاي ديگر نمايشي دوام يافت و سالهاي طولانيتري در صحنه بود.<sup>7</sup> محلهاي نمايشي اين گروه در طول سي سال نمايش بعد از درشكهخانة (تماشاخانة ناصري)، در قهوهخانة زرگرآباد (خيابان اميركبير)، اُرينتال تيارت (ناصريه)، قهوهخانة كريمآبادي (سرتخت بربريها)، تماشاخانة آفتاب (چهار راه گلوبند)، باغچة يوسف ارمني<sup>8</sup> و چند جاي ديگر بود. پس از جنگ جهاني دوم و اشغال ايران شهريور 1320 فعاليتهاي نمايشي اين دسته متوقف شد و با مرگ احمد مؤيد 1321ش (برخي 1333 نوشتهاند)<sup>9</sup> دورة اجراي موفق نمايشي شادآور روحوضي به پايان رسيد. <br />
<br />
<br />
<br />
<br />
'''''مأخذ:'''''<br />
<br />
1- شهرياري، خسرو: '''''افسانة شبزندهداران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 32؛ بيضايي، بهرام، نمايشي در ايران. تهران: روشنگران 1379، 179. <br />
<br />
2- همو، '''''كتاب نمايش'''''، تهران، اميركبير، چاپ اول1365، دفتر دوم (ه- ي)، ص 2/420.<br />
<br />
3- همو، افسانة شب، همانجا.<br />
<br />
4- بيضايي 173.<br />
<br />
'''''منابع و مآخذ:'''''<br />
<br />
5- بيستمين جشنواره بينالمللي تئاتر بجر: تهران 1 تا 12 بهمن 1380، بولتن شماره 6، شبنه 6 بهمن، ص 9.<br />
<br />
6- شهرياري، '''''كتاب نمايشي''''' دفتر دوم، ص 2/420.<br />
<br />
7- همو: ص 421.<br />
<br />
8- همو، '''''افسانة شبزندهداران''''' ... ص 30.<br />
<br />
9- شهرياري، كتاب نمايش، 2/ 421. <br />
<br />
<br />
محمود عزیزی و کاظم شهبازی</div>
Samei