https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C
رودکی - تاریخچهٔ نسخهها
2026-06-21T10:46:06Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.43.1
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C&diff=10221&oldid=prev
Samei در ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۲
2025-06-09T15:52:53Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:رودکی.jpg|بندانگشتی|مجسمه رودکی برگرفته از سایت کارناوال قابل بازیابی از https://www.karnaval.ir/blog/rudaki-park-tajikistan-art-nature]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:رودکی.jpg|بندانگشتی|مجسمه رودکی برگرفته از سایت کارناوال قابل بازیابی از https://www.karnaval.ir/blog/rudaki-park-tajikistan-art-nature]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رودکی، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سده 4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در قریه رودک نزدیک سمرقند زاده شد<ref name=":0">خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</ref>. گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یکی از نخستین شعرای پارسیگوی است<ref>نفیسی، سعید. '''''محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی'''''، تهران: امیرکبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</ref>. به گفته عوفی در 8 سالگی [[قرآن]] آموخت و آن راحفظ کرد. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت و از ابوالعبک بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در الانساب، نظامی عروضی در چهارمقاله و صاحب تاریخ سیستان به این امر اشارهاینکردهاند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</ref>. به ملازمت امیرنصر سامانی (حک 250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<ref name=":0" />. به کثرت شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر یک میلیون و 300هزار بیت شمرده که جز اشعار اندکی باز نمانده است<ref>فروزانفر، بدیعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</ref>. مهمترین منظومههای او [[کلیله و دمنه|کلیله و دِمْنِه]] و سندبادنامه است<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 148.</ref><ref>مصاحب. ذیل «رودکی». ج 1، ص 1115.</ref>. گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. شیوه شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حلّه'''''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</ref>. قدیمترین بلکه نخستین شاعری است که شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام ابوشکور، [[دقیقی]] و [[فردوسی]] شمرده میشود<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 149.</ref>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رودکی، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سده 4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در قریه رودک نزدیک سمرقند زاده شد<ref name=":0">خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</ref>. گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یکی از نخستین شعرای پارسیگوی است<ref>نفیسی، سعید. '''''محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی'''''، تهران: امیرکبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</ref>. به گفته <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سدیدالدین محمد عوفی|</ins>عوفی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در 8 سالگی [[قرآن]] آموخت و آن راحفظ کرد. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت و از ابوالعبک بختیار نواختن بربط را آموخت. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سدیدالدین محمد عوفی|</ins>عوفی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در الانساب، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نظامی عروضی سمرقندی|</ins>نظامی عروضی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[چهار مقاله|</ins>چهارمقاله<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و صاحب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>تاریخ سیستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>به این امر اشارهاینکردهاند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</ref>. به ملازمت امیرنصر سامانی (حک 250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[بلعمی، ابوعلی|</ins>ابوالفضل بلعمی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<ref name=":0" />. به کثرت شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر یک میلیون و 300هزار بیت شمرده که جز اشعار اندکی باز نمانده است<ref>فروزانفر، بدیعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</ref>. مهمترین منظومههای او [[کلیله و دمنه|کلیله و دِمْنِه]] و سندبادنامه است<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 148.</ref><ref>مصاحب. ذیل «رودکی». ج 1، ص 1115.</ref>. گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. شیوه شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حلّه'''''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</ref>. قدیمترین بلکه نخستین شاعری است که شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام ابوشکور، [[دقیقی]] و [[فردوسی]] شمرده میشود<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 149.</ref>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
</table>
Samei
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C&diff=10054&oldid=prev
Nazli در ۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۲
2025-06-08T18:42:35Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:رودکی.jpg|بندانگشتی|مجسمه رودکی برگرفته از سایت کارناوال قابل بازیابی از https://www.karnaval.ir/blog/rudaki-park-tajikistan-art-nature]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رودکی، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سده 4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در قریه رودک نزدیک سمرقند زاده شد<ref name=":0">خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</ref>. گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یکی از نخستین شعرای پارسیگوی است<ref>نفیسی، سعید. '''''محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی'''''، تهران: امیرکبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</ref>. به گفته عوفی در 8 سالگی [[قرآن]] آموخت و آن راحفظ کرد. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت و از ابوالعبک بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در الانساب، نظامی عروضی در چهارمقاله و صاحب تاریخ سیستان به این امر اشارهاینکردهاند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</ref>. به ملازمت امیرنصر سامانی (حک 250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<ref name=":0" />. به کثرت شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر یک میلیون و 300هزار بیت شمرده که جز اشعار اندکی باز نمانده است<ref>فروزانفر، بدیعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</ref>. مهمترین منظومههای او [[کلیله و دمنه|کلیله و دِمْنِه]] و سندبادنامه است<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 148.</ref><ref>مصاحب. ذیل «رودکی». ج 1، ص 1115.</ref>. گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. شیوه شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حلّه'''''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</ref>. قدیمترین بلکه نخستین شاعری است که شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام ابوشکور، [[دقیقی]] و [[فردوسی]] شمرده میشود<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 149.</ref>.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رودکی، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سده 4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در قریه رودک نزدیک سمرقند زاده شد<ref name=":0">خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</ref>. گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یکی از نخستین شعرای پارسیگوی است<ref>نفیسی، سعید. '''''محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی'''''، تهران: امیرکبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</ref>. به گفته عوفی در 8 سالگی [[قرآن]] آموخت و آن راحفظ کرد. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت و از ابوالعبک بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در الانساب، نظامی عروضی در چهارمقاله و صاحب تاریخ سیستان به این امر اشارهاینکردهاند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</ref>. به ملازمت امیرنصر سامانی (حک 250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<ref name=":0" />. به کثرت شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر یک میلیون و 300هزار بیت شمرده که جز اشعار اندکی باز نمانده است<ref>فروزانفر، بدیعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</ref>. مهمترین منظومههای او [[کلیله و دمنه|کلیله و دِمْنِه]] و سندبادنامه است<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 148.</ref><ref>مصاحب. ذیل «رودکی». ج 1، ص 1115.</ref>. گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. شیوه شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حلّه'''''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</ref>. قدیمترین بلکه نخستین شاعری است که شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام ابوشکور، [[دقیقی]] و [[فردوسی]] شمرده میشود<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 149.</ref>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوالقاسم رادفر</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات]]</ins></div></td></tr>
</table>
Nazli
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C&diff=10052&oldid=prev
Nazli در ۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۰
2025-06-08T18:40:23Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''رودكی'''، </del>ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سدة </del>4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قریة رودك نزدیك </del>سمرقند زاده شد<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یكی </del>از نخستین شعرای پارسیگوی است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفتة </del>عوفی در 8 سالگی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>[[قرآن]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>آموخت و آن راحفظ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كرد</del>. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واز ابوالعبك </del>بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''الانساب''، </del>نظامی عروضی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>چهارمقاله<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>و صاحب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>تاریخ سیستان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>به این امر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اشارهاینكردهاند.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> به ملازمت امیرنصر سامانی (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حك </del>250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.<sup>4</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كثرت </del>شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یك </del>میلیون و 300هزار بیت شمرده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>جز اشعار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندكی </del>باز نمانده است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> مهمترین منظومههای او <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''كلیله </del>و دِمْنِه و سندبادنامه'' <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است</del>.<<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیوة </del>شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> قدیمترین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلكه </del>نخستین شاعری است <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوشكور، </del>دقیقی و فردوسی شمرده میشود<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del><<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8</del></<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رودکی، </ins>ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سده </ins>4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قریه رودک نزدیک </ins>سمرقند زاده شد<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref name=":0"</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یکی </ins>از نخستین شعرای پارسیگوی است<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نفیسی، سعید. '''''محیط زندگی و احوال و اشعار رودکی'''''، تهران: امیرکبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته </ins>عوفی در 8 سالگی [[قرآن]] آموخت و آن راحفظ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کرد</ins>. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و از ابوالعبک </ins>بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الانساب، </ins>نظامی عروضی در چهارمقاله و صاحب تاریخ سیستان به این امر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اشارهاینکردهاند</ins><<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>به ملازمت امیرنصر سامانی (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حک </ins>250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref name=":0" </ins>/><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کثرت </ins>شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک </ins>میلیون و 300هزار بیت شمرده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>جز اشعار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندکی </ins>باز نمانده است<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فروزانفر، بدیعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>مهمترین منظومههای او <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کلیله و دمنه|کلیله </ins>و دِمْنِه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و سندبادنامه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران''</ins>''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 148</ins>.<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">/ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>مصاحب. ذیل «رودکی». ج 1، ص 1115.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیوه </ins>شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حلّه'''''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>قدیمترین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلکه </ins>نخستین شاعری است <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوشکور، [[</ins>دقیقی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>فردوسی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>شمرده میشود<<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''، به کوشش میرهاشم محدث، تهران: 1376، ص 149.</ins></<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1. خانلری (كیا)، زهرا. ''فرهنگ ادبیات فارسی''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سامانیان]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[قرآن]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[کلیله و دمنه]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[دقیقی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[فردوسی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2. نفیسی، سعید. ''محیط زندگی و احوال و اشعار رودكی''، تهران: امیركبیر، 1341، ص297، 298 و 299.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== مآخذ ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3. صفا، ذبیحالله. ''تاریخ ادبیات در ایران''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4. خانلری. همانجا.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5. فروزانفر، بدیعالزمان. ''سخن و سخنوران''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6. اقبال آشتیانی، عباس. ''تاریخ مختصر ادبیات ایران''، به كوشش میرهاشم محدث، تهران: هما، 1376، ص 148؛ مصاحب. ذیل «رودكی». ج 1، ص 1115.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7. زرینكوب، عبدالحسین. ''با كاروان حلّه''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8. اقبال آشتیانی. همان. ص 149.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوالقاسم رادفر</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>
Nazli
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%A9%DB%8C&diff=9816&oldid=prev
Samei: صفحهای تازه حاوی «'''رودكی'''، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سدة 4 ق و معاصر سامانیان. در قریة رودك نزدیك سمرقند زاده شد.<sup>1</sup> گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یكی از نخستین شعرای پارسیگوی است.<sup>2</sup> به گ...» ایجاد کرد
2025-06-07T16:46:14Z
<p>صفحهای تازه حاوی «'''رودكی'''، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سدة 4 ق و معاصر <a href="/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86" title="سامانیان">سامانیان</a>. در قریة رودك نزدیك سمرقند زاده شد.<sup>1</sup> گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یكی از نخستین شعرای پارسیگوی است.<sup>2</sup> به گ...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''رودكی'''، ابوعبدالله جعفر بن محمد (د 329ق / 941م)، شاعر و استاد بزرگ سدة 4 ق و معاصر [[سامانیان|سامانیان]]. در قریة رودك نزدیك سمرقند زاده شد.<sup>1</sup> گاه او را بخارایی و زمانی سمرقندی خواندهاند. او یكی از نخستین شعرای پارسیگوی است.<sup>2</sup> به گفتة عوفی در 8 سالگی ''[[قرآن]]'' آموخت و آن راحفظ كرد. شعر نیز میسرود. افزون بر آن آواز خوشی داشت واز ابوالعبك بختیار نواختن بربط را آموخت. عوفی و ابوذراعه جرجانی او را نابینا دانستهاند، اما سمعانی در ''الانساب''، نظامی عروضی در ''چهارمقاله'' و صاحب ''تاریخ سیستان'' به این امر اشارهاینكردهاند.<sup>3</sup> به ملازمت امیرنصر سامانی (حك 250ـ279ق / 864-892م) درآمد و ثروت فراوان اندوخت. به جز امیرنصر، ابوالفضل بلعمی وزیر دانشمند سامانی و چند تن دیگر را مدح گفت.<sup>4</sup> به كثرت شعر مشهور بود و رشیدی سمرقندی اشعارش را بالغ بر یك میلیون و 300هزار بیت شمرده كه جز اشعار اندكی باز نمانده است.<sup>5</sup> مهمترین منظومههای او ''كلیله و دِمْنِه و سندبادنامه'' است.<sup>6</sup> گاه اشعار او را باسخن دیگران، به ویژه قطران تبریزی به هم آمیختهاند. شیوة شعر وی مبتنی بر سادگی معنی و روانیلفظ و عاری از گزاف و مبالغه است.<sup>7</sup> قدیمترین بلكه نخستین شاعری است كه شعر رزمی سروده و به همین سبب پیشگام ابوشكور، دقیقی و فردوسی شمرده میشود.<sup>8</sup> <br />
<br />
'''مآخذ:'''<br />
<br />
1. خانلری (كیا)، زهرا. ''فرهنگ ادبیات فارسی''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 238.<br />
<br />
2. نفیسی، سعید. ''محیط زندگی و احوال و اشعار رودكی''، تهران: امیركبیر، 1341، ص297، 298 و 299.<br />
<br />
3. صفا، ذبیحالله. ''تاریخ ادبیات در ایران''، تهران: فردوسی، 1363، ج 1، ص 372-373.<br />
<br />
4. خانلری. همانجا.<br />
<br />
5. فروزانفر، بدیعالزمان. ''سخن و سخنوران''، تهران: خوارزمی، 1380، ص 18.<br />
<br />
6. اقبال آشتیانی، عباس. ''تاریخ مختصر ادبیات ایران''، به كوشش میرهاشم محدث، تهران: هما، 1376، ص 148؛ مصاحب. ذیل «رودكی». ج 1، ص 1115.<br />
<br />
7. زرینكوب، عبدالحسین. ''با كاروان حلّه''، تهران: جاویدان، 1362، ص 12-13.<br />
<br />
8. اقبال آشتیانی. همان. ص 149.<br />
<br />
ابوالقاسم رادفر</div>
Samei