https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86سازمان مجاهدین خلق ایران - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-16T03:15:24Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.1https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=5209&oldid=prevSamei در ۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۴۰2025-05-01T08:40:06Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۴۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l20">خط ۲۰:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>الهه جواهری</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>الهه جواهری</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:علوم سیاسی]]</ins></div></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=4791&oldid=prevSamei در ۲۸ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۵۷2025-04-28T17:57:38Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۵۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[سازمان مجاهدین خلق ایران|مجاهدین خلق ایران، سازمان]]'''، عنوان تشكلی سیاسی ـ نظامی. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''[[سازمان مجاهدین خلق ایران|مجاهدین خلق ایران، سازمان]]'''، عنوان تشكلی سیاسی ـ نظامی. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این سازمان پس از قیام 15 خرداد 1342ش<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><sup>*</sup> </del>و ناامیدی جناح مذهبی [[نهضت آزادی ایران|نهضت آزادی]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><sup>*</sup> </del>از مشی سیاسی و عملكرد [[نهضت آزادی ایران|نهضت آزادی]] و [[جبهه ملی]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><sup>*</sup> </del>تشكیل شد. هسته اولیه سازمان در 1344ش توسط سه دانشجو، محمد حنیف نژاد، سعید محسن و علیاصغر بدیعزادگان گذارده شد<ref> نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380، ص 171. </ref>. آنها در گام نخست به تدوین ایدئولوژی دینی و سیاسی خود پرداختند<ref> جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381، ص 224. </ref>. پس از آشنایی رهبران سازمان با آثار ماركسیستی اولین گرایشها به پذیرش ماركسیسم در 1348ش نمایان شد. سپس در 1354ش سران سازمان علناً اعلام كردند ماركسیست هستند و ایدئولوژی اسلامی را قبول ندارند كه این امر موجب بروز اختلاف و جدایی بین مجاهدین گردید و سازمان به دو شاخه مجاهدین مسلمان و مجاهدین ماركسیست تقسیم شد. مجاهدین ماركسیست در جریان انقلاب با گروههای مائوئیست ادغام شد و سازمان پیكار<sup>*</sup> در راه آزادی طبقه كارگر را تشكیل داد<ref> نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380. ص 183-185.</ref>. سازمان عملیات نظامی خود را با هدف مبارزه با امپریالیسم، سرمایهداری و روحانیت محافظهكار از 1350ش آغاز و نشریه مخفی ''جنگل'' را منتشر كرد<ref>آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377، ص 606.</ref>. در اواخر 1355ش به دلیل متحمل شدن تلفات سنگین هر دو جناح سازمان به تجدید نظر در تاكتیک های خود پرداختند. جناح مجاهدین اسلامی به انتشار آثار خود و دكتر شریعتی<sup>*</sup> و فعالیت در دانشگاهها پرداخت و جناح مجاهدین ماركسیست به فعالیتهای كارگری خود شدت بخشید و در جریان انقلاب با انبار كردن سلاح و جذب اعضای جدید و انتشار بیانیه تشكیلات زیرزمینی خود را حفظ كردند<ref> آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377. ص 610-611. </ref>. پس از پیروزی انقلاب اختلاف موجود میان روحانیت و سران سازمان به رویارویی و تقابل آنها انجامید زیرا ادعای مسلمانی سران سازمان مانع از جبههگیری علنی آنها در برابر اسلام بود و از سوی دیگر انقلاب مانعی در تحقق اهداف سازمان بود. سازمان به رهبری مسعود رجوی برای تحصیل مقاصد سیاسی خود ـ رسیدن به قدرت ـ در 1360ش جنگ مسلحانه خود را با نظام جمهوری اسلامی ایران آغاز كرد. پس ترتیب خروج بنیصدر<sup>*</sup> از ایران توسط رهبران سازمان، سران سازمان نیز از ایران خارج شدند. در پاریس رجوی با دختر بنیصدر ازدواج كرد. چندی بعد از آن جدا شد و برای ایجاد فشار مضاعف بر انقلاب و همكاری با صدام در [[جنگ ایران و عراق]]<sup>*</sup> به عراق رفت. پس از پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت از سوی ایران در 1368ش اعضای نظامی سازمان با نام [[عملیات مرصاد]]<sup>*</sup> به ایران حمله كردند كه ناكام ماندند. در حال حاضر اعضای این سازمان تنها گروه مسلحی هستند كه با انقلاب ایران مبارزه میكنند<ref> لطیفی پاكدل، لطفعلی. '''''احزاب و تشكیلات سیاسی در ایران'''''. معاونت آموزشهای عقیدتی سیاسی نمایندگی ولی فقیه در نیروی مقاومت بسیج، 1379، ص 109-114.</ref>. رجوی در 1364ش به تعبیر خود انقلاب ایدئولوژیكی به راه انداخت و با مریم عضدانلو، همسر ابریشمچی، از اعضای مهم سازمان، به فاصله سه روز پس از طلاق وی ازدواج كرد<ref>جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381. ص 279.</ref>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این سازمان پس از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[قیام پانزده خرداد 1342|</ins>قیام 15 خرداد 1342ش<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و ناامیدی جناح مذهبی [[نهضت آزادی ایران|نهضت آزادی]] از مشی سیاسی و عملكرد [[نهضت آزادی ایران|نهضت آزادی]] و [[جبهه ملی]] تشكیل شد. هسته اولیه سازمان در 1344ش توسط سه دانشجو، محمد حنیف نژاد، سعید محسن و علیاصغر بدیعزادگان گذارده شد<ref> نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380، ص 171. </ref>. آنها در گام نخست به تدوین ایدئولوژی دینی و سیاسی خود پرداختند<ref> جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381، ص 224. </ref>. پس از آشنایی رهبران سازمان با آثار ماركسیستی اولین گرایشها به پذیرش ماركسیسم در 1348ش نمایان شد. سپس در 1354ش سران سازمان علناً اعلام كردند ماركسیست هستند و ایدئولوژی اسلامی را قبول ندارند كه این امر موجب بروز اختلاف و جدایی بین مجاهدین گردید و سازمان به دو شاخه مجاهدین مسلمان و مجاهدین ماركسیست تقسیم شد. مجاهدین ماركسیست در جریان انقلاب با گروههای مائوئیست ادغام شد و سازمان پیكار<sup>*</sup> در راه آزادی طبقه كارگر را تشكیل داد<ref> نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380. ص 183-185.</ref>. </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سازمان عملیات نظامی خود را با هدف مبارزه با امپریالیسم، سرمایهداری و روحانیت محافظهكار از 1350ش آغاز و نشریه مخفی ''جنگل'' را منتشر كرد<ref>آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377، ص 606.</ref>. در اواخر 1355ش به دلیل متحمل شدن تلفات سنگین هر دو جناح سازمان به تجدید نظر در تاكتیک های خود پرداختند. جناح مجاهدین اسلامی به انتشار آثار خود و دكتر شریعتی<sup>*</sup> و فعالیت در دانشگاهها پرداخت و جناح مجاهدین ماركسیست به فعالیتهای كارگری خود شدت بخشید و در جریان انقلاب با انبار كردن سلاح و جذب اعضای جدید و انتشار بیانیه تشكیلات زیرزمینی خود را حفظ كردند<ref> آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377. ص 610-611. </ref>. پس از پیروزی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[انقلاب اسلامی ایران|</ins>انقلاب<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>اختلاف موجود میان روحانیت و سران سازمان به رویارویی و تقابل آنها انجامید زیرا ادعای مسلمانی سران سازمان مانع از جبههگیری علنی آنها در برابر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>اسلام<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بود و از سوی دیگر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>انقلاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلامی ایران|انقلاب]] </ins>مانعی در تحقق اهداف سازمان بود. سازمان به رهبری مسعود رجوی برای تحصیل مقاصد سیاسی خود ـ رسیدن به قدرت ـ در 1360ش جنگ مسلحانه خود را با نظام جمهوری اسلامی ایران آغاز كرد. </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس ترتیب خروج بنیصدر<sup>*</sup> از ایران توسط رهبران سازمان، سران سازمان نیز از ایران خارج شدند. در پاریس رجوی با دختر بنیصدر ازدواج كرد. چندی بعد از آن جدا شد و برای ایجاد فشار مضاعف بر انقلاب و همكاری با صدام در [[جنگ ایران و عراق]]<sup>*</sup> به عراق رفت. پس از پذیرش قطعنامه 598 شورای امنیت از سوی ایران در 1368ش اعضای نظامی سازمان با نام [[عملیات مرصاد]]<sup>*</sup> به ایران حمله كردند كه ناكام ماندند. در حال حاضر اعضای این سازمان تنها گروه مسلحی هستند كه با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>انقلاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلامی </ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|انقلاب ایران]] </ins>مبارزه میكنند<ref> لطیفی پاكدل، لطفعلی. '''''احزاب و تشكیلات سیاسی در ایران'''''. معاونت آموزشهای عقیدتی سیاسی نمایندگی ولی فقیه در نیروی مقاومت بسیج، 1379، ص 109-114.</ref>. رجوی در 1364ش به تعبیر خود انقلاب ایدئولوژیكی به راه انداخت و با مریم عضدانلو، همسر ابریشمچی، از اعضای مهم سازمان، به فاصله سه روز پس از طلاق وی ازدواج كرد<ref>جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381. ص 279.</ref>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=4278&oldid=prevKarimian در ۲۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۶2025-04-24T21:26:47Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مآخذ ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1- نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380، ص 171. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2- جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381، ص 224. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3- نوذری، عزتالله. '''''تاریخ احزاب سیاسی در ایران'''''. شیراز: نوید شیراز، 1380. ص 183-185.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4- آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377، ص 606.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5- آبراهامیان، یرواند. '''''ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعهشناسی ایران معاصر'''''. ترجمه احمد گلمحمدی، محمدابراهیم فتاحی ولیلایی، تهران: نی، 1377. ص 610-611. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6- لطیفی پاكدل، لطفعلی. '''''احزاب و تشكیلات سیاسی در ایران'''''. معاونت آموزشهای عقیدتی سیاسی نمایندگی ولی فقیه در نیروی مقاومت بسیج، 1379، ص 109-114.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7- جعفریان، رسول. '''''جریانها و جنبشهای مذهبی ـ سیاسی ایران سالهای 1357-1320'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، 1381. ص 279.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</div></td></tr>
</table>Karimianhttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=4277&oldid=prevKarimian در ۲۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۲۶2025-04-24T21:26:10Z<p></p>
<a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=4277&oldid=1101">نمایش تغییرات</a>Karimianhttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%85%D8%AC%D8%A7%D9%87%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%AE%D9%84%D9%82_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&diff=1101&oldid=prevSamei: صفحهای تازه حاوی «'''مجاهدين خلق ايران، سازمان'''، عنوان تشكلي سياسي ـ نظامي. اين سازمان پس از قيام 15 خرداد 1342ش<sup>*</sup> و نااميدي جناح مذهبي نهضت آزادي<sup>*</sup> از مشي سياسي و عملكرد نهضت آزادي و جبهة ملي<sup>*</sup> تشكيل شد. هستة اولية سازمان در 1344ش توسط سه دانشجو، محمد...» ایجاد کرد2024-08-14T22:29:14Z<p>صفحهای تازه حاوی «'''مجاهدين خلق ايران، سازمان'''، عنوان تشكلي سياسي ـ نظامي. اين سازمان پس از قيام 15 خرداد 1342ش<sup>*</sup> و نااميدي جناح مذهبي نهضت آزادي<sup>*</sup> از مشي سياسي و عملكرد نهضت آزادي و جبهة ملي<sup>*</sup> تشكيل شد. هستة اولية سازمان در 1344ش توسط سه دانشجو، محمد...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''مجاهدين خلق ايران، سازمان'''، عنوان تشكلي سياسي ـ نظامي. <br />
<br />
اين سازمان پس از قيام 15 خرداد 1342ش<sup>*</sup> و نااميدي جناح مذهبي نهضت آزادي<sup>*</sup> از مشي سياسي و عملكرد نهضت آزادي و جبهة ملي<sup>*</sup> تشكيل شد. هستة اولية سازمان در 1344ش توسط سه دانشجو، محمد حنيف نژاد، سعيد محسن و علياصغر بديعزادگان گذارده شد.<sup>1</sup> آنها در گام نخست به تدوين ايدئولوژي ديني و سياسي خود پرداختند.<sup>2</sup> پس از آشنايي رهبران سازمان با آثار ماركسيستي اولين گرايشها به پذيرش ماركسيسم در 1348ش نمايان شد. سپس در 1354ش سران سازمان علناً اعلام كردند ماركسيست هستند و ايدئولوژي اسلامي را قبول ندارند كه اين امر موجب بروز اختلاف و جدايي بين مجاهدين گرديد و سازمان به دو شاخة مجاهدين مسلمان و مجاهدين ماركسيست تقسيم شد. مجاهدين ماركسيست در جريان انقلاب با گروههاي مائوئيست ادغام شد و سازمان پيكار<sup>*</sup> در راه آزادي طبقة كارگر را تشكيل داد.<sup>3</sup> سازمان عمليات نظامي خود را با هدف مبارزه با امپرياليسم، سرمايهداري و روحانيت محافظهكار از 1350ش آغاز و نشرية مخفي ''جنگل'' را منتشر كرد.<sup>4</sup> در اواخر 1355ش به دليل متحمل شدن تلفات سنگين هر دو جناح سازمان به تجديد نظر در تاكتيكهاي خود پرداختند. جناح مجاهدين اسلامي به انتشار آثار خود و دكتر شريعتي<sup>*</sup> و فعاليت در دانشگاهها پرداخت و جناح مجاهدين ماركسيست به فعاليتهاي كارگري خود شدت بخشيد و در جريان انقلاب با انبار كردن سلاح و جذب اعضاي جديد و انتشار بيانيه تشكيلات زيرزميني خود را حفظ كردند.<sup>5</sup> پس از پيروزي انقلاب اختلاف موجود ميان روحانيت و سران سازمان به رويارويي و تقابل آنها انجاميد زيرا ادعاي مسلماني سران سازمان مانع از جبههگيري علني آنها در برابر اسلام بود و از سوي ديگر انقلاب مانعي در تحقق اهداف سازمان بود. سازمان به رهبري مسعود رجوي براي تحصيل مقاصد سياسي خود ـ رسيدن به قدرت ـ در 1360ش جنگ مسلحانة خود را با نظام جمهوري اسلامي ايران آغاز كرد. پس ترتيب خروج بنيصدر<sup>*</sup> از ايران توسط رهبران سازمان، سران سازمان نيز از ايران خارج شدند. در پاريس رجوي با دختر بنيصدر ازدواج كرد. چندي بعد از آن جدا شد و براي ايجاد فشار مضاعف بر انقلاب و همكاري با صدام در جنگ ايران و عراق<sup>*</sup> به عراق رفت. پس از پذيرش قطعنامة 598 شوراي امنيت از سوي ايران در 1368ش اعضاي نظامي سازمان با نام عمليات مرصاد<sup>*</sup> به ايران حمله كردند كه ناكام ماندند. در حال حاضر اعضاي اين سازمان تنها گروه مسلحي هستند كه با انقلاب ايران مبارزه ميكنند.<sup>6</sup> رجوي در 1364ش به تعبير خود انقلاب ايدئولوژيكي به راه انداخت و با مريم عضدانلو، همسر ابريشمچي، از اعضاي مهم سازمان، به فاصلة سه روز پس از طلاق وي ازدواج كرد.<sup>7</sup> <br />
<br />
<br />
'''مآخذ:''' <br />
<br />
1- نوذري، عزتالله. '''''تاريخ احزاب سياسي در ايران'''''. شيراز: نويد شيراز، 1380، ص 171. <br />
<br />
2- جعفريان، رسول. '''''جريانها و جنبشهاي مذهبي ـ سياسي ايران سالهاي 1357-1320'''''. تهران: مؤسسة فرهنگي دانش و انديشة معاصر، 1381، ص 224. <br />
<br />
3- نوذري، عزتالله. '''''همان'''''. ص 183-185.<br />
<br />
4- آبراهاميان، يرواند. '''''ايران بين دو انقلاب: درآمدي بر جامعهشناسي ايران معاصر'''''. ترجمة احمد گلمحمدي، محمدابراهيم فتاحي وليلايي، تهران: ني، 1377، ص 606.<br />
<br />
5- همان. ص 610-611. <br />
<br />
6- لطيفي پاكدل، لطفعلي. '''''احزاب و تشكيلات سياسي در ايران'''''. معاونت آموزشهاي عقيدتي سياسي نمايندگي ولي فقيه در نيروي مقاومت بسيج، 1379، ص 109-114.<br />
<br />
7- جعفريان، رسول. '''''همان'''''. ص 279.<br />
<br />
<br />
الهه جواهری</div>Samei