https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C 2026-06-20T04:10:17Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C&diff=9738&oldid=prev 2025-06-06T18:55:07Z

<p></p> <a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C&amp;diff=9738&amp;oldid=9736">نمایش تغییرات</a>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C&diff=9736&oldid=prev 2025-06-06T18:50:23Z

<p></p> <a href="https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C&amp;diff=9736&amp;oldid=9463">نمایش تغییرات</a>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%BE%D9%87%D8%B1%DB%8C&diff=9463&oldid=prev 2025-06-04T17:49:00Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «&#039;&#039;&#039;سپهري، سهراب&#039;&#039;&#039; (1307 ـ 1359ش) نقاش، ‌شاعر نوپرداز معاصر. سهراب سپهري سومين فرزند اسدالله خان سپهري و فروغ سپهري و اهل كاشان بود. پدرش رئيس اداره‌پست و تلگراف شهر و فرزند ميرزا نصر‌الله خان از خوانين كاشان و مادرش فرزند ملك‌المورخين و نوادة لسا...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>&#039;&#039;&#039;سپهري، سهراب&#039;&#039;&#039; (1307 ـ 1359ش) نقاش، ‌شاعر نوپرداز معاصر.<br /> <br /> سهراب سپهري سومين فرزند اسدالله خان سپهري و فروغ سپهري و اهل كاشان بود. پدرش رئيس اداره‌پست و تلگراف شهر و فرزند ميرزا نصر‌الله خان از خوانين كاشان و مادرش فرزند ملك‌المورخين و نوادة لسان الملك سپهر مؤلف &#039;&#039;ناسخ التواريخ&#039;&#039; بودند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; به گفتة خودش در قم زاده شد، ‌اما خيلي زود همراه خانواده به گلپايگان و خوانسار و سپس به سرزمين پدري كوچيد. هنوز كودك بود كه پدرش بيمار شد و تا پايان زندگي بيمار ماند. از پدر خود كه در طراحي، ‌خوشنويسي و نواختن تار دستي داشت، نقاشي آموخت.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; او دوران آموزش ابتدايي را از 1313 تا 1319ش در دبستان خيّام كاشان گذراند. در اين دوره به خوشنويسي، ‌نقاشي و شعر روي آورد.&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; در 1319 دورة‌اول متوسطه را در دبيرستان پهلوي سابق آغاز كرد و در اين زمان با كتاب و مطالعه به طور جدي آشنا شد. گوته[1]، لامارتين[2]، زولا[3]، حافظ، ‌سعدي، نظام وفا و كسان ديگر از شاعران و‌نويسندگان مورد علاقة او در اين دوران بودند.&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; هم در اين دوره، به سبب عشق به موسيقي، نواختن سنتور و ني را در خانه نزد خود آموخت. در 1322 پس از پايان دوره اول متوسطه به تهران آمد و در دانشسراي مقدماتي به تحصيل ادامه داد.&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; در اين هنگام، علاقة‌او به نقاشي و حشر و نشر با اعضاي انجمن ادبي صباي كاشان، قوّت گرفت. در 1324 دورة دو سالة دانشسرا را به پايان برد. در 1325 به استخدام ادارة فرهنگ (آموزش و پرورش كنوني) كاشان درآمد و در همين سال در امتحانات ششم ادبي شركت كرد.&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; در 1326 با مشفق كاشاني كه در آن وقت شاعري جوان بود، در ادارة فرهنگ آشنا شد و اين آشنايي تأثير مثبتي در زندگي او گذاشت. مشفق الفباي شاعري را به سهراب آموخت و به اصلاح شعرهاي او پرداخت. يك‌سال بعد، با منوچهر شيباني، ‌نقاش و شاعر معاصر در قمصر كاشان ديدارهايي انجام داد و آشنايي با وي، سبك و روش سهراب را دگرگون ساخت.&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; در همين سال پس از اخذ مدرك ديپلم، از ادارة فرهنگ استعفا داد و براي تحصيل در رشتة نقاشي در دانشكده هنرهاي زيبا به تهران آمد. ضمن تحصيل در دانشكده، در شركت نفت به خدمت پرداخت. او به تدريج با سروده‌هاي نيما و تولّلي آشنا شد و در قالب‌هايي چون چارپاره شروع به طبع آزمايي كرد. جز آن در جلسات ادبي مورخ‌الدوله سپهر شركت جست و با كساني مانند محسن هشترودي، ‌محمدابراهيم باستاني پاريزي، كريم پورشيرازي در اين انجمن آشنا شد.&lt;sup&gt;8&lt;/sup&gt; در 1330 نخستين دفتر شعرش را انتشار داد. در 1332 از دانشكده با رتبة اول فارغ‌التحصيل شد. در همين سال نشان درجة اول علمي گرفت و در چندين نمايشگاه نقاشي در تهران شركت كرد. افزون بر اين، در هنرستان‌هاي هنرهاي زيبا به تدريس پرداخت.&lt;sup&gt;9&lt;/sup&gt; در 1336 به پاريس رفت و در مدرسة هنرهاي زيباي آن شهر در رشتة ليتوگرافي (چاپ سنگي) ثبت نام كرد.&lt;sup&gt;10&lt;/sup&gt; در 1337 به رُم رفت و ضمن اقامت دو ماهه در آن شهر از بي نيال ونيز ديدن كرد. سپس به ايران بازگشت و تابلوهايش را در نخستين بي نيال تهران ارايه داد و جايزة اول هنرهاي زيبا را گرفت. از 1339 تا 1354 رهسپار ژاپن، هندوستان، ‌امريكا، ‌مصر، يونان و بيشتر كشورهاي اروپايي شد و در چندين نمايشگاه نقاشي و جشنوارة‌ بين‌المللي شركت كرد.&lt;sup&gt;11&lt;/sup&gt; در 1358 براي درمان بيماري سرطان خون به لندن رفت. سرانجام در تهران درگذشت و در صحن امامزاده سلطان علي در قرية مشهدِ اردهالِ كاشان به خاك سپرده شد.&lt;sup&gt;12&lt;/sup&gt;<br /> <br /> از مشهورترين آثار او در زمينة شعر مي‌توان &#039;&#039;مرگ زندگي&#039;&#039;(1330)، &#039;&#039;‌زندگي خواب‌ها&#039;&#039;(1332)، &#039;&#039;آوار آفتاب&#039;&#039; (1337)، &#039;&#039;شرقِ اندوه&#039;&#039; (1340)، &#039;&#039;صداي پاي آب&#039;&#039; (1344)، ‌&#039;&#039;مسافر&#039;&#039; (1345)، &#039;&#039;حجم سبز&#039;&#039; (1346) و &#039;&#039;هشت كتاب&#039;&#039; (1356) را نام برد.&lt;sup&gt;13&lt;/sup&gt; سهراب سپهري داراي تخيلي بسيار پيشترفته و مدرن است، از آن گونه كه در شعر بيدل ديده مي‌شود و پس از بيدل تا ظهور سهراب، در شعر فارسي سابقه ندارد.&lt;sup&gt;14&lt;/sup&gt; از آنجا كه سهراب هم شاعر بود و هم نقاش، ‌شعرش طراحي لحظه‌هاي شاعرانه و نقاشي او لبريز از شعر است.&lt;sup&gt;15&lt;/sup&gt; هنوز از كوچِ مظلومانة او مدت زيادي نگذشته است، اما ذهن جامعه اشعار او را مانند اشعار حافظ و سعدي پذيرفته، به خاطر سپرده و زنده نگاه داشته است.&lt;sup&gt;16&lt;/sup&gt; اشعار سهراب به زبان‌هاي گوناگون جهان مانند انگليسي، فرانسه، آلماني، عربي و در سال‌هاي اخير به زبان‌هاي اسپانيولي، ‌تركي و سوئدي برگردانيده شده است.&lt;sup&gt;17&lt;/sup&gt; دفتري از شعرهاي برگزيدة او به نام &#039;&#039;عاشق هميشه تنهاست&#039;&#039;، را كريم امامي همراه ترجمة انگليسي آن در 1382 در زمرة انتشارات سخن در تهران چاپ كرد. <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> # سپهري، پريدخت. سهراب، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;‌مرغ مهاجر&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: طهوري، چ 4، 1377، ص 17.<br /> # همو. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;هنوز در سفرم&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: فرزان، چ 1، 1380، ص 14.<br /> # مرادي كوچي، ‌شهناز. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;معرفي و شناخت سهراب سپهري&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: نشر قطره، چ 1، 1380، ص 11.<br /> # عابدي، ‌كاميار. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تپش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;ساية‌دوست&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: كاميار عابدي، 1377، ص96.<br /> # سپهري، پريدخت. سهراب، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مرغ مهاجر&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. همان، ص 55، 56 و 62.<br /> # مرادي كوچي، ‌شهناز. همان جا.<br /> # سپهري، پريدخت. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;هنوز در سفرم&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;، همان، ص 18 و19.<br /> # عابدي، كاميار. &#039;&#039;&#039;همان&#039;&#039;&#039;. ص 101 ـ 102.<br /> # آشوري، ‌داريوش و ديگران. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;پيامي در راه&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ‌تهران: طهوري، 1366، ص 10.<br /> # مرادي كوچي، شهناز. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;همان&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ص 12.<br /> # سپهري، پريدخت. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;هنوز در سفرم&#039;&#039;.&#039;&#039;&#039; همان، ص 124ـ 125.<br /> # آشوري، داريوش و ديگران. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;همان&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ص 14.<br /> # مرادي كوچي، شهناز. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;همان&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. ص 12ـ 13 (به اختصار).<br /> # كاظمي، محمدكاظم. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;شعر پارسي&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. مشهد: مؤسسه فرهنگي هنري و انتشاراتي ضريح آفتاب، چ 1، 1379، ص 102.<br /> # شايگان، داريوش. «لحظه‌اي در واحه»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;‌سهراب سپهري، شاعر، ‌نقاش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به كوشش ليلي گلستان، تهران: اميركبير، چ 3، 1361، ص 39.<br /> # شميسا، ‌سيروس. &#039;&#039;نگاهي به سپهري&#039;&#039;. ‌تهران: مرواريد، چ 4، 1372، ص 6 (پيشگفتار).<br /> # سپهري، پريدخت&#039;&#039;. سهراب، ‌مرغ مهاجر&#039;&#039;. ‌همان، ص 83. و نيز نگ: افشار، ‌ايرج. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نادره كاران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به كوشش محمود نيكويه، تهران: نشر قطره، ‌چ 1، 1383، ص458ـ 459؛ تسليمي، علي. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;گزاره‌هايي در ادبيات معاصر ايران (شعر)&#039;&#039;&#039;.&#039;&#039; تهران: اختران، 1383، ص 138ـ 153؛ &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;عاشق&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;هميشه&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;&#039;تنهاست&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. گزيدة اشعار سهراب سپهري، ترجمة‌كريم امامي، ويراستة شائول بخاش، تهران: نشر قطره، چ 1، 1382؛ زرين كوب، حميد. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;چشم انداز شعر نو&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: توس، 1358، ص 120ـ 122؛ شمس لنگرودي، محمد. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ تحليلي شعر نو (1)&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: نشر مركز، چ 1، 1370، ص 507 ـ 522.<br /> <br /> [1].  Gothe.<br /> <br /> [2].  Lamartine.<br /> <br /> [3].  Zola.<br /> <br /> ابوالقاسم رادفر</div>

Samei