https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1 2026-06-21T13:00:54Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=9304&oldid=prev 2025-05-20T11:49:43Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[سیزده بدر|سیزد به در]]&#039;&#039;&#039;، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزده فروردین.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;[[سیزده بدر|سیزد به در]]&#039;&#039;&#039;، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزده فروردین.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باع </del>به بازی و شادی می‌گذرانند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89.&lt;/ref&gt;. از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 92.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>باغ<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[باغ]] </ins>به بازی و شادی می‌گذرانند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89.&lt;/ref&gt;. از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 92.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه [[سیزده بدر|سیزده به در]] نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;ref&gt;بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;ماهنامه فرهنگ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.&lt;/ref&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، ص 69.&lt;/ref&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، ص110.&lt;/ref&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;ref&gt;بهار، مهرداد. از &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;اسطوره تا تاریخ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.&lt;/ref&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص90- 91.&lt;/ref&gt; انگاشته‌اند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه [[سیزده بدر|سیزده به در]] نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;ref&gt;بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;ماهنامه فرهنگ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.&lt;/ref&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، ص 69.&lt;/ref&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، ص110.&lt;/ref&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;ref&gt;بهار، مهرداد. از &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;اسطوره تا تاریخ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.&lt;/ref&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص90- 91.&lt;/ref&gt; انگاشته‌اند.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[ایران باستان]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[سبزه نوروزی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l17">خط ۱۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:جامعه و نظام اجتماعی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</del>رده:مردم شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مردم شناسی]]</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=9236&oldid=prev 2025-05-19T15:50:03Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l17">خط ۱۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:جامعه و نظام اجتماعی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مردم شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">index.php?title=</ins>رده:مردم شناسی]]</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=9235&oldid=prev 2025-05-19T15:46:05Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۴۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l3">خط ۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89.&lt;/ref&gt;. از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 92.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89.&lt;/ref&gt;. از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 92.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;ref&gt;بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامه فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.&lt;/ref&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص 69.&lt;/ref&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص110.&lt;/ref&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;ref&gt;بهار، مهرداد. از '''''اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.&lt;/ref&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص90- 91.&lt;/ref&gt; انگاشته‌اند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سیزده بدر|</ins>سیزده به در<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;ref&gt;بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامه فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.&lt;/ref&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص 69.&lt;/ref&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;ref&gt;فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص110.&lt;/ref&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;ref&gt;بهار، مهرداد. از '''''اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.&lt;/ref&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص90- 91.&lt;/ref&gt; انگاشته‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانه پیوند زناشویی درسال نو دو «رشته» سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 98، 109.&lt;/ref&gt;، و آنانی هم که به نحوست سیزده نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و خانه خود دور می‌کنند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانه پیوند زناشویی درسال نو دو «رشته» سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 98، 109.&lt;/ref&gt;، و آنانی هم که به نحوست سیزده نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و خانه خود دور می‌کنند<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89- 103.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری دوره قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;  فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص 70- 72.&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مآخذ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی بلوکباشی</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اطلاعات کلی درباره سیزده به در را نک</del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوکباشی، علی</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''</del>. تهران: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89- 103؛ مراسم در دوره قاجار، نک</del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مستوفی، عبدالله</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اداری دوره قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https</ins>:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">//icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398)</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشنامه ایران</ins>. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https</ins>:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">//alhoda</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ir/ موسسه فرهنگی هنری </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:مردم شناسی]]</ins></div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=9234&oldid=prev 2025-05-19T15:40:46Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۴۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سیزد به در'''، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزده فروردین.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سیزده بدر|</ins>سیزد به در<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>'''، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزده فروردین.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 89.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>از این رو سیزده نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. [[ایران باستان|ایرانیان باستان]] در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 92.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;3&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; انگاشته‌اند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در باره خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامه فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/</ins>3<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;؛ تمثیلی از هزاره 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص 69.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;؛ «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، ص110.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهار، مهرداد. از '''''اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص90- 91.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt; انگاشته‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانه پیوند زناشویی درسال نو دو «رشته» سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;، و آنانی هم که به نحوست سیزده نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و خانه خود دور می‌کنند<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانه پیوند زناشویی درسال نو دو «رشته» سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص 98، 109.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;، و آنانی هم که به نحوست سیزده نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و خانه خود دور می‌کنند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''مآخذ:'''''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1.      بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، 89.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2.      همان، 92.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3.      بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامه فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4.      فره‌وشی، بهرام. '''''جهان‌ فروری'''''. تهران: کاویان، 1364ش، 69.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5.      همو، 110.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6.      بهار، مهرداد. از '''''اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7.      بلوکباشی، همانجا، 90- 91.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8.      همو، 98، 109</del>.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== '''''مآخذ''''' ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''سیزده به در،''' آخرین روز جشن‌های نوروزی در سیزده فروردین. در این روز مردم بنا بر یک سنت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به در و دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باغ به شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این جشن در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادبی کهن ایران و بیرون رفتن مردم از خانه‌ها ذکری نیامده است. در دین مزدیسنا، روز سیزده هر ماه به تیر،&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در 13 هر ماه، به ویژه 13 تیرماه، ایزد باران را نيايش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; درباره خاستگاه سیزده بدر نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان، نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بدر و از جشن‌های قدیم آریایی؛&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; تمثیلی از هزاره، 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی؛&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; «روز ویژه طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده»&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; و روزی نامقدس و معرف آشوب ازلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند. سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانه پیوند زناشویی در سال نو رشته‌های سبز علف‌های صحرایی را با هم گره می‌زنند.&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1.     بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، 89.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2.     همان، 92.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3.     بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامه فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمـ/3.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4.     فره‌وشی، بهرام. '''''جهان فروری.''''' تهران: کاویان، 1364ش، 69.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5.     همو، 110.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6.     بهار، مهرداد. '''''از اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه، 1376ش.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7.     بلوکباشی، همانجا، 98، 109.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اطلاعات کلی درباره سیزده به در را نک: بلوکباشی، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همانجا، </del>89- 103؛ مراسم در دوره قاجار، نک: مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری دوره قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اطلاعات کلی درباره سیزده به در را نک: بلوکباشی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، ص </ins>89- 103؛ مراسم در دوره قاجار، نک: مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری دوره قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> </table>

Karimian https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=7516&oldid=prev 2025-05-09T17:03:40Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۰۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سیزد به در'''، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزدة </del>فروردین.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سیزد به در'''، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزده </ins>فروردین.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این رو <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزدة </del>نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این رو <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزده </ins>نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ایران باستان|</ins>ایرانیان باستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بارة </del>خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;؛ تمثیلی از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هزارة </del>13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;؛ «روز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژة </del>طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باره </ins>خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;؛ تمثیلی از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هزاره </ins>13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;؛ «روز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژه </ins>طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزدة </del>نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشانة </del>پیوند زناشویی درسال نو دو <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«رشتة» </del>سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;sup&gt;8&lt;/sup&gt;، و آنانی هم که به نحوست <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزدة </del>نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانة </del>خود دور می‌کنند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزده </ins>نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشانه </ins>پیوند زناشویی درسال نو دو <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«رشته» </ins>سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;sup&gt;8&lt;/sup&gt;، و آنانی هم که به نحوست <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیزده </ins>نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانه </ins>خود دور می‌کنند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14">خط ۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2.      همان، 92.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2.      همان، 92.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3.      بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماهنامة </del>فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3.      بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماهنامه </ins>فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4.      فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، 69.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4.      فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، 69.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l29">خط ۲۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سیزده به در،''' آخرین روز جشن‌های نوروزی در سیزده فروردین. در این روز مردم بنا بر یک سنت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به در و دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باغ به شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این جشن در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادبی کهن ایران و بیرون رفتن مردم از خانه‌ها ذکری نیامده است. در دین مزدیسنا، روز سیزده هر ماه به تیر،&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در 13 هر ماه، به ویژه 13 تیرماه، ایزد باران را نيايش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دربارة </del>خاستگاه سیزده بدر نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان، نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بدر و از جشن‌های قدیم آریایی؛&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; تمثیلی از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هزارة، </del>13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی؛&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; «روز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژة </del>طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده»&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; و روزی نامقدس و معرف آشوب ازلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند. سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را به آب می‌افکنند و دختران جوان به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشانة </del>پیوند زناشویی در سال نو رشته‌های سبز علف‌های صحرایی را با هم گره می‌زنند.&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سیزده به در،''' آخرین روز جشن‌های نوروزی در سیزده فروردین. در این روز مردم بنا بر یک سنت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به در و دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باغ به شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این جشن در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادبی کهن ایران و بیرون رفتن مردم از خانه‌ها ذکری نیامده است. در دین مزدیسنا، روز سیزده هر ماه به تیر،&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در 13 هر ماه، به ویژه 13 تیرماه، ایزد باران را نيايش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره </ins>خاستگاه سیزده بدر نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان، نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بدر و از جشن‌های قدیم آریایی؛&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; تمثیلی از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هزاره، </ins>13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی؛&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; «روز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژه </ins>طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده»&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; و روزی نامقدس و معرف آشوب ازلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند. سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را به آب می‌افکنند و دختران جوان به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشانه </ins>پیوند زناشویی در سال نو رشته‌های سبز علف‌های صحرایی را با هم گره می‌زنند.&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt;  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l38">خط ۳۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2.     همان، 92.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>2.     همان، 92.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3.     بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماهنامة </del>فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمـ/3.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>3.     بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ماهنامه </ins>فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمـ/3.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4.     فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان فروری.&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; تهران: کاویان، 1364ش، 69.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>4.     فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان فروری.&#039;&#039;&#039;&#039;&#039; تهران: کاویان، 1364ش، 69.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l48">خط ۴۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>7.     بلوکباشی، همانجا، 98، 109.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>7.     بلوکباشی، همانجا، 98، 109.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اطلاعات کلی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دربارة </del>سیزده به در را نک: بلوکباشی، همانجا، 89- 103؛ مراسم در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>قاجار، نک: مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورة </del>قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اطلاعات کلی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره </ins>سیزده به در را نک: بلوکباشی، همانجا، 89- 103؛ مراسم در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </ins>قاجار، نک: مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </ins>قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=1447&oldid=prev 2024-08-18T23:39:19Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۲۳:۳۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l26">خط ۲۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>8.      همو، 98، 109.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>8.      همو، 98، 109.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی بلوکباشی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''سیزده به در،''' آخرین روز جشن‌های نوروزی در سیزده فروردین. در این روز مردم بنا بر یک سنت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به در و دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باغ به شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این جشن در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادبی کهن ایران و بیرون رفتن مردم از خانه‌ها ذکری نیامده است. در دین مزدیسنا، روز سیزده هر ماه به تیر،&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt; ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در 13 هر ماه، به ویژه 13 تیرماه، ایزد باران را نيايش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; دربارة خاستگاه سیزده بدر نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان، نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بدر و از جشن‌های قدیم آریایی؛&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; تمثیلی از هزارة، 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی؛&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt; «روز ویژة طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده»&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt; و روزی نامقدس و معرف آشوب ازلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند. سیزده نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانة پیوند زناشویی در سال نو رشته‌های سبز علف‌های صحرایی را با هم گره می‌زنند.&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1.     بلوکباشی، علی. '''''نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، 89.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2.     همان، 92.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3.     بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، '''''ماهنامة فرهنگ'''''. اسفند 1340ش، س1، شمـ/3.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4.     فره‌وشی، بهرام. '''''جهان فروری.''''' تهران: کاویان، 1364ش، 69.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">5.     همو، 110.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">6.     بهار، مهرداد. '''''از اسطوره تا تاریخ'''''. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه، 1376ش.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">7.     بلوکباشی، همانجا، 98، 109.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اطلاعات کلی دربارة سیزده به در را نک: بلوکباشی، همانجا، 89- 103؛ مراسم در دورة قاجار، نک: مستوفی، عبدالله. '''''شرح زندگانی من: تاریخ اجتماعی و اداری دورة قاجاریه'''''. تهران: زوار، 1371ش، 1/364- 366؛ مفاهیم برخی رفتارها نک: فره‌وشی، همانجا، 70- 72.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بلوکباشی</div></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%B2%D8%AF%D9%87_%D8%A8%D8%AF%D8%B1&diff=1446&oldid=prev 2024-08-18T23:38:13Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «&#039;&#039;&#039;سیزد به در&#039;&#039;&#039;، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزدة فروردین. در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>&#039;&#039;&#039;سیزد به در&#039;&#039;&#039;، مراسم گشت و گذار و تفریح و شادی در در و دشت، در آخرین روز جشن‌های نوروزی و در سیزدة فروردین.<br /> <br /> در این روز مردم بنا به یک سنّت دیرپای فرهنگی از خانه‌های خود بیرون و به دَر یعنی دشت و باغ می‌روند و آن روز را در کنار سبزه و آب روان چشمه‌ها و جویبارها و زیر درختان باع به بازی و شادی می‌گذرانند.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; از این رو سیزدة نوروز در روایات اساطیری و تاریخی و متون ادب کهن ایران و مراسم بیرون رفتن از خانه‌ها ذکری نیامده است. در این مَزْدیَسنا، روز سیزده هر ماه به تیر&lt;sup&gt;*&lt;/sup&gt;، ایزد باران تعلق دارد و به نام او تیر خوانده می‌شود. ایرانیان باستان در روز 13 هر ماه، به ویژه روز 13 تیرماه، ایزد باران را نیایش می‌کردند تا باران آورد و زمین را با رویاندن سبزه و گیاه تازه و شاداب کند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; <br /> <br /> در بارة خاستگاه سیزده به در نظرهایی گوناگون داده‌اند. در آن میان نخستین 13 نوروز را روز یک‌شنبه و شب بَدْر و (شبی که صورت ماه گرد و تمام دیده شود) و از جشن‌های قدیم آریایی&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;؛ تمثیلی از هزارة 13 عمر جهان و احتمالاً از اعتقادات هند و اروپایی&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;؛ «روز ویژة طلب باران برای کشتزارهای نو دمیده&lt;sup&gt;5&lt;/sup&gt;؛ روزی نامقدس و معرّفِ آشوب اَزلی در پیش از آفرینش و نظم گرفتن امور زندگی&lt;sup&gt;6&lt;/sup&gt; و به سبب عدد 13، روزی نحس و ناخجسته&lt;sup&gt;7&lt;/sup&gt; انگاشته‌اند.<br /> <br /> سیزدة نوروز را مردم دور از هر قید و تکلیف اجتماعی و با شادی و نوشکامی و پرداختن به بازی‌های مختلف، به ویژه تاب‌ بازی می‌گذرانند و سبزه‌های رویانده برای عید را از خانه بیرون می‌برند و به آب می‌افکنند و دختران جوان به نشانة پیوند زناشویی درسال نو دو «رشتة» سبز علف‌های صحرایی را با گره به هم پیوند می‌زنند&lt;sup&gt;8&lt;/sup&gt;، و آنانی هم که به نحوست سیزدة نوروز باور دارند، این نحوست را از خود و خانواده و خانة خود دور می‌کنند.<br /> <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> 1.      بلوکباشی، علی. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;نوروز، جشن‌نوزایی آفرینش&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، 1380ش، 89.<br /> <br /> 2.      همان، 92.<br /> <br /> 3.      بهروز، ذبیح. «نوروز بهاری»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;ماهنامة فرهنگ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. اسفند 1340ش، س1، شمر/3.<br /> <br /> 4.      فره‌وشی، بهرام. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;جهان‌ فروری&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: کاویان، 1364ش، 69.<br /> <br /> 5.      همو، 110.<br /> <br /> 6.      بهار، مهرداد. از &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;اسطوره تا تاریخ&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. به کوشش ابوالقاسم اسماعیل‌پور. تهران: نشر چشمه 1376ش.<br /> <br /> 7.      بلوکباشی، همانجا، 90- 91.<br /> <br /> 8.      همو، 98، 109.<br /> <br /> <br /> علی بلوکباشی</div>

Samei