https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C 2026-09-21T00:21:15Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C&diff=5867&oldid=prev 2025-05-04T12:57:39Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باج گیرها ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). '''''تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357'''''. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رضا شاه پهلوی|</ins>رضاشاه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باج گیرها ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). '''''تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357'''''. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر اعتقادی: معتقد به مذهب و از بانیان راه‌اندازی مراسم مذهبی و دسته‌های عزاداری به خصوص در ایام سوگواری بودند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی (1383). &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;«پدیده‌‌ای به نام لوطی و لوطیگری در تاریخ اجتماعی ایران»&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;، فرهنگ مردم. شماره 8-9، ص100، 104- 105.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر اعتقادی: معتقد به مذهب و از بانیان راه‌اندازی مراسم مذهبی و دسته‌های عزاداری به خصوص در ایام سوگواری بودند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی (1383). &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;«پدیده‌‌ای به نام لوطی و لوطیگری در تاریخ اجتماعی ایران»&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;، فرهنگ مردم. شماره 8-9، ص100، 104- 105.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلمفارسی، </del>از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. '''''فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون»'''''. به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم فارسی، </ins>از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. '''''فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون»'''''. به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن فیلم فارسی نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم [[قیصر]] (مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن فیلم فارسی نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم [[قیصر]] (مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14">خط ۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[رضا شاه پهلوی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[قیصر]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[قیصر]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عباس بهارلو</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عباس بهارلو</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:هنر]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:سینما]]</ins></div></td></tr> <!-- diff cache key wiki-hYbGde5G:diff:1.41:old-5476:rev-5867:php=table --> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C&diff=5476&oldid=prev 2025-05-03T11:50:49Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باج گیرها ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باج گیرها ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6">خط ۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر ظاهری: دارای سبیل پر و افتاده‌ای بر پشت لب، دارای لباس و کلاه و دستمال و کفش خاص و چاقو و اشیای نمادین؛  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر ظاهری: دارای سبیل پر و افتاده‌ای بر پشت لب، دارای لباس و کلاه و دستمال و کفش خاص و چاقو و اشیای نمادین؛  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر گفتاری و شغلی: دارای زبان و لهجه خاص تهرانی و کاربرد اصطلاحات خاص و تکیه کلام و پرداختن به مشاغل ویژه چون طبق‌کشی، گردو فروشی، بستنی فروشی و...؛</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر گفتاری و شغلی: دارای زبان و لهجه خاص تهرانی و کاربرد اصطلاحات خاص و تکیه کلام و پرداختن به مشاغل ویژه چون طبق‌کشی، گردو فروشی، بستنی فروشی و...؛</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر اعتقادی: معتقد به مذهب و از بانیان راه‌اندازی مراسم مذهبی و دسته‌های عزاداری به خصوص در ایام سوگواری بودند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی (1383). «پدیده‌‌ای به نام لوطی و لوطیگری در تاریخ اجتماعی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران»، </del>فرهنگ مردم. شماره 8-9، ص100، 104- 105.&lt;/ref&gt;.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر اعتقادی: معتقد به مذهب و از بانیان راه‌اندازی مراسم مذهبی و دسته‌های عزاداری به خصوص در ایام سوگواری بودند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی (1383). <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>«پدیده‌‌ای به نام لوطی و لوطیگری در تاریخ اجتماعی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران»'''''، </ins>فرهنگ مردم. شماره 8-9، ص100، 104- 105.&lt;/ref&gt;.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده فیلمفارسی، از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون». به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده فیلمفارسی، از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون»<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>. به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن فیلم فارسی نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم [[قیصر]] (مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن فیلم فارسی نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم [[قیصر]] (مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''</ins>. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr> </table>

Nazli https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C&diff=4990&oldid=prev 2025-04-30T15:15:01Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باجگیرها </del>ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باج گیرها </ins>ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* از نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه و از ورزشکاران زورخانه‌کار؛</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده فیلمفارسی، از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون». به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>صرف نظر از ظواهر شخصیت‌ها و داستان‌های هر فیلم، مجموعه این مناسبات در همه این فیلم‌ها حضور دارد، اگر در فیلمی تیپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحیه و منش و مناسبات جاهلی همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصیات را دارند و همان سهل‌انگاری در ساخت و واقعیت گریزی در مضمون به چشم می‌خورد. البته در اوایل دهه پنجاه برخی فیلمسازان کوشیدند تا با تغییر در ظواهر، استفاده از بازیگرانی در قالب نقش‌های سنتی کلیشه نشده بودند، بهره بردن از شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری و تدوین، بهره‌گیری از موسیقی پاپ مدرن به جای موسیقی شبه سنتی و با اندکی تغییر در فلسفه سیاسی اعلام نشده فیلمفارسی، از این نوع فیلم فاصله بگیرد و به سینمایی به ظاهر جوان‌گرا و حتی معترض شباهت پیدا کند، اما این فیلم‌ها نیز در دایره شمول «فیلم فارسی» هستند. تأکید بر بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در موضوع‌هایی که در تصویر هم دیده می‌شوند، شرح چندین باره ماجرای فیلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصیت‌های مختلف و در زمینه فنی عدم توجیه منبع نور در صحنه‌های شب، تند کردن حرکت تصاویر در فیلم به گمان این که تماشاگر از این تمهید غافل است و به طور کلی قایل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروکاژ، انتخاب زوایای ناشیانه و نامناسب دوربین و در نتیجه شکستن حریم میان عینیت و ذهنیت از جمله عوامل آشکار «سینمای جاهلی» است&lt;ref&gt;بهر.ز، تورانی. فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون». به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلمفارسی </del>نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم قیصر (مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز دهه هفتاد میلادی دیگر لمپن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم فارسی </ins>نمی‌توانست به قضا و قدر متکی باشد، شرایط قهرمان دیگری طلب می‌کرد. فیلم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>قیصر<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(مسعود کیمیایی‌ـ 1348) در چنین شرایطی از مرگ دورانی حرف  زد که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای بود که جامعه را به  زندگی خاص و ناب ایرانی می‌پیوست&lt;ref&gt;بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[قیصر]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== مآخذ ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عباس بهارلو</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>عباس بهارلو</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== کتابشناسی ==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <!-- diff cache key wiki-hYbGde5G:diff:1.41:old-1885:rev-4990:php=table --> </table>

Nazli https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C&diff=1885&oldid=prev 2024-11-03T15:43:51Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۴۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پس از کودتای 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن اندیشه‌های ضد حکومتی، سینما از سوی دولت کودتا به حربه‌ای برای تهی‌سازی فرهنگی بدل شد. در واقع پس از این تاریخ سینمای ایران ارزش‌های مبتذل را مطرح و فیلم‌هایی ساخته می‌شوند که هیچ هدفی جز تخدیر مخاطب نداشتند. در واقع حکومت کودتا بقای خویش را در سرازیر شدن اراذل و اوباش به خیابان‌ها در طرفداری از مردم رضاشاه می‌دید و به همین دلیل در فیلم‌های فارسی این قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 کلاه مخملی‌ها با فیلم لات جوانمرد (مجید محسنی) پا به صحنه سینمای ایران گذاشت. لات جوانمرد، از یک قشر فاسد و طفیلی جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باجگیرها ـ تصویری ترسیم کرد که نه تنها واقعیت نداشت، بلکه پس از مدتی از شدت تکرار در سینمای فارسی به صورت تیپ و الگوی رفتاری درآمد و شماری از تماشاگران را به تقلید از خود واداشت&lt;ref&gt;مهرابی، مسعود (1368). تاریخ سینمای ایران از آغاز تا 1357. تهران: فیلم، جلد پنجم، ص86- 89.&lt;/ref&gt;. شخصیت‌های جاهل فیلم‌ها دارای ویژگی‌های جسمانی یا ظاهری، اخلاقی، اجتماعی و فرهنگی مشترک‌اند:</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پس </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كودتاي 28 مرداد 1332 </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به محاق رفتن انديشه‌هاي ضد حكومتي، سينما </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوي دولت كودتا به حربه‌اي براي تهي‌سازي فرهنگي بدل شد. در واقع پس </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين تاريخ سينماي ايران ارزش‌هاي مبتذل را مطرح </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلم‌هايي ساخته مي‌شوند كه هيچ هدفي جز تخدير مخاطب نداشتند. در واقع حكومت كودتا بقاي خويش را در سرازير شدن اراذل </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اوباش به خيابان‌ها در طرفداري </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مردم رضاشاه مي‌ديد </del>و به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همين دليل در فيلم‌هاي فارسي اين قشر مورد توجه قرارگرفتند</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در 1337 كلاه مخملي‌ها با فيلم ''لات جوانمرد'' (مجيد محسني) پا به صحنة سينماي ايران گذاشت</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''لات جوانمرد''، </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">يك قشر فاسد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طفيلي جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باجگيرها ـ تصويري ترسيم كرد كه نه تنها واقعيت نداشت، بلكه پس از مدتي از شدت تكرار </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سينماي فارسي </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صورت تيپ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الگوي رفتاري درآمد و شماري از تماشاگران را به تقليد از خود واداشت</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;sup&gt;1</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شخصيت‌هاي جاهل فيلم‌ها داراي ويژگي‌هاي جسماني يا ظاهري، اخلاقي، اجتماعي و فرهنگي مشترك‌اند:</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظر جسمانی: تنومند، قوی بنیه </ins>و از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ورزشکاران زورخانه‌کار؛</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* از نظر اخلاقی: متعصب، مهربان، بی‌پروا، با احساساتی تند و شدید، ناموس‌پرست، نوچه پرور و با باورها و منطق خاص خویش؛ </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظر ظاهری: دارای سبیل پر و افتاده‌ای بر پشت لب، دارای لباس و کلاه و دستمال و کفش خاص </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چاقو </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اشیای نمادین؛ </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظر گفتاری و شغلی: دارای زبان و لهجه خاص تهرانی و کاربرد اصطلاحات خاص و تکیه کلام </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرداختن </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشاغل ویژه چون طبق‌کشی، گردو فروشی، بستنی فروشی و.</ins>..<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">؛</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظر اعتقادی: معتقد به مذهب </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از بانیان راه‌اندازی مراسم مذهبی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دسته‌های عزاداری به خصوص </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایام سوگواری بودند&lt;ref&gt;بلوکباشی، علی (1383). «پدیده‌‌ای </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نام لوطی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لوطیگری در تاریخ اجتماعی ایران»، فرهنگ مردم. شماره 8-9، ص100، 104- 105</ins>.&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1. از نظر جسماني: تنومند، قوي بنيه و از ورزشكاران زورخانه‌كار؛ 2. از نظر اخلاقي: متعصب، مهربان، بي‌پروا، با احساساتي تند و شديد، ناموس‌پرست، نوچه پرور و با باورها و منطق خاص خويش؛ 3. از نظر ظاهري: داراي سبيل پر و افتاده‌اي بر پشت لب، داراي لباس و كلاه و دستمال و كفش خاص و چاقو و اشياي نمادين؛ 4. از نظر گفتاري و شغلي: داراي زبان و لهجة خاص تهراني و كاربرد اصطلاحات خاص و تكيه كلام و پرداختن به مشاغل ويژه چون طبق‌كشي، گردو فروشي، بستني فروشي و...؛ 5. از </del>نظر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اعتقادي: معتقد به مذهب و از بانيان راه‌اندازي مراسم مذهبي و دسته‌هاي عزاداري به خصوص در ايام سوگواري بودند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; صرفنظر </del>از ظواهر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شخصيت‌ها </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داستان‌هاي </del>هر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلم، مجموعة اين </del>مناسبات در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همة اين فيلم‌ها </del>حضور دارد، اگر در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلمي تيپ </del>جاهل حضور نداشته باشد، اما <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روحيه </del>و منش و مناسبات <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جاهلي </del>همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خصوصيات </del>را دارند و همان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سهل‌انگاري </del>در ساخت و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعيت گريزي </del>در مضمون به چشم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌خورد</del>. البته در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اوايل دهة </del>پنجاه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برخي فيلمسازان كوشيدند </del>تا با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تغيير </del>در ظواهر، استفاده از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بازيگراني </del>در قالب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نقش‌هاي سنتي كليشه </del>نشده بودند، بهره بردن از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شيوه‌‌هاي امروزي‌تر فيلمبرداري </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تدوين، بهره‌گيري </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موسيقي </del>پاپ مدرن به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جاي موسيقي </del>شبه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنتي </del>و با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندكي تغيير </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفة سياسي </del>اعلام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشدة فيلمفارسي، </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين </del>نوع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلم </del>فاصله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بگيرد </del>و به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سينمايي </del>به ظاهر جوان‌گرا و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حتي </del>معترض شباهت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پيدا كند، </del>اما <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين فيلم‌ها نيز </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دايرة </del>شمول <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«فيلمفارسي» </del>هستند. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تأكيد </del>بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بديهيات، بيان مكرر كلامي موضوع‌هايي كه </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تصوير </del>هم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ديده مي‌شوند، </del>شرح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چندين بارة ماجراي فيلم </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موضوع‌هايي كه </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تصوير </del>هم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ديده مي‌شوند، </del>شرح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چندين بارة ماجراي فيلم </del>در مقاطع مختلف از زبان‌ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شخصيت‌هاي </del>مختلف و در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زمينة فني </del>عدم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">توجيه </del>منبع نور در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صحنه‌هاي </del>شب، تند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كردن حركت تصاوير </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلم </del>به گمان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين كه </del>تماشاگر از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اين تمهيد </del>غافل است و به طور <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كلي قايل </del>بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تروكاژ، </del>انتخاب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زواياي ناشيانه </del>و نامناسب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوربين </del>و در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نتيجه شكستن حريم ميان عينيت </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذهنيت </del>از جمله عوامل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آشكار «سينماي جاهلي» </del>است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صرف </ins>نظر از ظواهر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شخصیت‌ها </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داستان‌های </ins>هر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم، مجموعه این </ins>مناسبات در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همه این فیلم‌ها </ins>حضور دارد، اگر در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلمی تیپ </ins>جاهل حضور نداشته باشد، اما <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روحیه </ins>و منش و مناسبات <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جاهلی </ins>همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خصوصیات </ins>را دارند و همان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سهل‌انگاری </ins>در ساخت و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعیت گریزی </ins>در مضمون به چشم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌خورد</ins>. البته در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اوایل دهه </ins>پنجاه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برخی فیلمسازان کوشیدند </ins>تا با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تغییر </ins>در ظواهر، استفاده از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بازیگرانی </ins>در قالب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نقش‌های سنتی کلیشه </ins>نشده بودند، بهره بردن از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیوه‌‌های امروزی‌تر فیلمبرداری </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تدوین، بهره‌گیری </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موسیقی </ins>پاپ مدرن به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جای موسیقی </ins>شبه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنتی </ins>و با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندکی تغییر </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفه سیاسی </ins>اعلام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشده فیلمفارسی، </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این </ins>نوع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم </ins>فاصله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بگیرد </ins>و به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سینمایی </ins>به ظاهر جوان‌گرا و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حتی </ins>معترض شباهت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیدا کند، </ins>اما <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این فیلم‌ها نیز </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دایره </ins>شمول <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«فیلم فارسی» </ins>هستند. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تأکید </ins>بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بدیهیات، بیان مکرر کلامی موضوع‌هایی که </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تصویر </ins>هم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیده می‌شوند، </ins>شرح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چندین باره ماجرای فیلم </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موضوع‌هایی که </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تصویر </ins>هم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیده می‌شوند، </ins>شرح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چندین باره ماجرای فیلم </ins>در مقاطع مختلف از زبان‌ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شخصیت‌های </ins>مختلف و در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زمینه فنی </ins>عدم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">توجیه </ins>منبع نور در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صحنه‌های </ins>شب، تند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کردن حرکت تصاویر </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم </ins>به گمان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این که </ins>تماشاگر از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این تمهید </ins>غافل است و به طور <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کلی قایل </ins>بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تروکاژ، </ins>انتخاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زوایای ناشیانه </ins>و نامناسب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوربین </ins>و در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نتیجه شکستن حریم میان عینیت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذهنیت </ins>از جمله عوامل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آشکار «سینمای جاهلی» </ins>است&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهر.ز، تورانی. فیلمسازی چیست؟«سهل‌انگاری در ساخت، واقعیت‌گریزی در مضمون». به کوشش حسین معززی‌نیا. تهران: ساقی، ص89- 96.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهة </del>هفتاد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ميلادي ديگر </del>لمپن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلمفارسي نمي‌توانست </del>به قضا و قدر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">متكي </del>باشد، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرايط </del>قهرمان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ديگري </del>طلب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مي‌كرد</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فيلم ''قيصر'' </del>(مسعود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كيميايي‌ـ </del>1348) در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چنين شرايطي </del>از مرگ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوراني </del>حرف  زد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه ارزش‌هايش آخرين رشته‌اي </del>بود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">كه </del>جامعه را به  <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگي </del>خاص و ناب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ايراني مي‌پيوست.</del>&lt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4</del>&lt;/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">sup</del>&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در آغاز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهه </ins>هفتاد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میلادی دیگر </ins>لمپن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلمفارسی نمی‌توانست </ins>به قضا و قدر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">متکی </ins>باشد، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرایط </ins>قهرمان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیگری </ins>طلب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌کرد</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلم قیصر </ins>(مسعود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کیمیایی‌ـ </ins>1348) در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چنین شرایطی </ins>از مرگ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورانی </ins>حرف  زد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که ارزش‌هایش آخرین رشته‌ای </ins>بود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>جامعه را به  <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگی </ins>خاص و ناب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایرانی می‌پیوست</ins>&lt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهارلو، عباس (غلام حیدری) (1379). تاریخ تحلیلی صد سال سینمای ایران. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ص123.</ins>&lt;/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref</ins>&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباس بهارلو</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مآخذ:'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== کتابشناسی ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1.   مهرابي، مسعود. '''''تاريخ سينماي ايران از آغاز تا 1357'''''. تهران: فيلم، چ‌پنجم، 1368، ص86- 89.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2.  بلوكباشي، علي. «پديده‌‌اي به نام لوطي و لوطيگري در تاريخ اجتماعي ايران»، '''''فرهنگ مردم'''''. س3، ش8-9، 1383، ص100، 104- 105.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3.  به كوشش معززي‌نيا، حسين. '''''فيلمسازي چيست'''''؟؛ توراني، بهروز. «سهل‌انگاري در ساخت، واقعيت‌گريزي در مضمون، تهران: ساقي، 1378، ص89- 96.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4.  بهارلو، عباس (غلام حيدري). '''''تاريخ تحليلي صد سال سينماي ايران'''''. تهران: دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي، 1379، ص123.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباس بهارلو</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Samei https://iranology-e.ir/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C_%D8%AC%D8%A7%D9%87%D9%84%DB%8C&diff=1170&oldid=prev 2024-08-15T20:02:41Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی « پس از كودتاي 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن انديشه‌هاي ضد حكومتي، سينما از سوي دولت كودتا به حربه‌اي براي تهي‌سازي فرهنگي بدل شد. در واقع پس از اين تاريخ سينماي ايران ارزش‌هاي مبتذل را مطرح و فيلم‌هايي ساخته مي‌شوند كه هيچ هدفي جز تخدير مخاطب ن...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br /> <br /> پس از كودتاي 28 مرداد 1332 و به محاق رفتن انديشه‌هاي ضد حكومتي، سينما از سوي دولت كودتا به حربه‌اي براي تهي‌سازي فرهنگي بدل شد. در واقع پس از اين تاريخ سينماي ايران ارزش‌هاي مبتذل را مطرح و فيلم‌هايي ساخته مي‌شوند كه هيچ هدفي جز تخدير مخاطب نداشتند. در واقع حكومت كودتا بقاي خويش را در سرازير شدن اراذل و اوباش به خيابان‌ها در طرفداري از مردم رضاشاه مي‌ديد و به همين دليل در فيلم‌هاي فارسي اين قشر مورد توجه قرارگرفتند. در 1337 كلاه مخملي‌ها با فيلم &#039;&#039;لات جوانمرد&#039;&#039; (مجيد محسني) پا به صحنة سينماي ايران گذاشت. &#039;&#039;لات جوانمرد&#039;&#039;، از يك قشر فاسد و طفيلي جامعه ـ داش‌ها، جاهل‌ها، لات‌ها و باجگيرها ـ تصويري ترسيم كرد كه نه تنها واقعيت نداشت، بلكه پس از مدتي از شدت تكرار در سينماي فارسي به صورت تيپ و الگوي رفتاري درآمد و شماري از تماشاگران را به تقليد از خود واداشت.&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt; شخصيت‌هاي جاهل فيلم‌ها داراي ويژگي‌هاي جسماني يا ظاهري، اخلاقي، اجتماعي و فرهنگي مشترك‌اند:<br /> <br /> 1. از نظر جسماني: تنومند، قوي بنيه و از ورزشكاران زورخانه‌كار؛ 2. از نظر اخلاقي: متعصب، مهربان، بي‌پروا، با احساساتي تند و شديد، ناموس‌پرست، نوچه پرور و با باورها و منطق خاص خويش؛ 3. از نظر ظاهري: داراي سبيل پر و افتاده‌اي بر پشت لب، داراي لباس و كلاه و دستمال و كفش خاص و چاقو و اشياي نمادين؛ 4. از نظر گفتاري و شغلي: داراي زبان و لهجة خاص تهراني و كاربرد اصطلاحات خاص و تكيه كلام و پرداختن به مشاغل ويژه چون طبق‌كشي، گردو فروشي، بستني فروشي و...؛ 5. از نظر اعتقادي: معتقد به مذهب و از بانيان راه‌اندازي مراسم مذهبي و دسته‌هاي عزاداري به خصوص در ايام سوگواري بودند.&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt; صرفنظر از ظواهر شخصيت‌ها و داستان‌هاي هر فيلم، مجموعة اين مناسبات در همة اين فيلم‌ها حضور دارد، اگر در فيلمي تيپ جاهل حضور نداشته باشد، اما روحيه و منش و مناسبات جاهلي همچنان حاضر است. دختر جوان و زن سالخورده همچنان همان خصوصيات را دارند و همان سهل‌انگاري در ساخت و واقعيت گريزي در مضمون به چشم مي‌خورد. البته در اوايل دهة پنجاه برخي فيلمسازان كوشيدند تا با تغيير در ظواهر، استفاده از بازيگراني در قالب نقش‌هاي سنتي كليشه نشده بودند، بهره بردن از شيوه‌‌هاي امروزي‌تر فيلمبرداري و تدوين، بهره‌گيري از موسيقي پاپ مدرن به جاي موسيقي شبه سنتي و با اندكي تغيير در فلسفة سياسي اعلام نشدة فيلمفارسي، از اين نوع فيلم فاصله بگيرد و به سينمايي به ظاهر جوان‌گرا و حتي معترض شباهت پيدا كند، اما اين فيلم‌ها نيز در دايرة شمول «فيلمفارسي» هستند. تأكيد بر بديهيات، بيان مكرر كلامي موضوع‌هايي كه در تصوير هم ديده مي‌شوند، شرح چندين بارة ماجراي فيلم در موضوع‌هايي كه در تصوير هم ديده مي‌شوند، شرح چندين بارة ماجراي فيلم در مقاطع مختلف از زبان‌ شخصيت‌هاي مختلف و در زمينة فني عدم توجيه منبع نور در صحنه‌هاي شب، تند كردن حركت تصاوير در فيلم به گمان اين كه تماشاگر از اين تمهيد غافل است و به طور كلي قايل بودن به جهل و غفلت تماشاگر نسبت به تروكاژ، انتخاب زواياي ناشيانه و نامناسب دوربين و در نتيجه شكستن حريم ميان عينيت و ذهنيت از جمله عوامل آشكار «سينماي جاهلي» است.&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;<br /> <br /> در آغاز دهة هفتاد ميلادي ديگر لمپن فيلمفارسي نمي‌توانست به قضا و قدر متكي باشد، شرايط قهرمان ديگري طلب مي‌كرد. فيلم &#039;&#039;قيصر&#039;&#039; (مسعود كيميايي‌ـ 1348) در چنين شرايطي از مرگ دوراني حرف  زد كه ارزش‌هايش آخرين رشته‌اي بود كه جامعه را به  زندگي خاص و ناب ايراني مي‌پيوست.&lt;sup&gt;4&lt;/sup&gt;<br /> <br /> <br /> &#039;&#039;&#039;مآخذ:&#039;&#039;&#039;<br /> <br /> 1.   مهرابي، مسعود. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ سينماي ايران از آغاز تا 1357&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: فيلم، چ‌پنجم، 1368، ص86- 89.<br /> <br /> 2.  بلوكباشي، علي. «پديده‌‌اي به نام لوطي و لوطيگري در تاريخ اجتماعي ايران»، &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;فرهنگ مردم&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. س3، ش8-9، 1383، ص100، 104- 105.<br /> <br /> 3.  به كوشش معززي‌نيا، حسين. &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;فيلمسازي چيست&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;؟؛ توراني، بهروز. «سهل‌انگاري در ساخت، واقعيت‌گريزي در مضمون، تهران: ساقي، 1378، ص89- 96.<br /> <br /> 4.  بهارلو، عباس (غلام حيدري). &#039;&#039;&#039;&#039;&#039;تاريخ تحليلي صد سال سينماي ايران&#039;&#039;&#039;&#039;&#039;. تهران: دفتر پژوهش‌هاي فرهنگي، 1379، ص123.<br /> <br /> <br /> <br /> عباس بهارلو</div>

Samei