https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86فرودگان - تاریخچهٔ نسخهها2026-08-06T04:13:25Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.1https://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86&diff=9338&oldid=prevSamei: صفحه را خالی کرد2025-05-20T17:33:14Z<p>صفحه را خالی کرد</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۳۳</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا ([[زرتشتی، دین|زرتشتیان]]). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه) که به آخر سال 360 روزه میافزودند، به درازا میکشد. در این دوره ایرانیان زرتشتی به یاد درگذشتگان خود و پذیرایی از روانهای آنان آتش میافروزند و به آتشگاه میروند و دعا و نیایش میکنند.<sup>1</sup> دو بند از «فروردین یشت» (یکی از 21 يشت، سرودهایی در ستایش خدایان قدیم ایران)،<sup>2</sup> بیانگر «فرود آمدن فَرَوَهَرها در پایان سال به خانههایی است که در هنگام حیات صاحب آن بدان تعلق داشته است».<sup>3</sup> </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایرانیان شیعه نیز شب جمعة هر هفته، و به ویژه شب آخرین جمعه یا شب آخرین روز سال کهنه را که اصطلاحاً «عرفه» مینامند، به یاد مردگان پاس میدارند و به زیارتگاهها و گورستانها میروند و چراغ و شمع میافروزند و طلب آمرزش میکنند. در گذشته، در غروب این روز بر سر بام خانههای خود فانوس یا آتش روشن میکردند و آن را تا سپیدهدم روز بعد برای استقبال از ارواح مردگان خود روشن نگه میداشتند.<sup>4</sup> </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''''مآخذ:'''''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1. بلوکباشی، علی'''''. نوروز، جشننوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی،1380ش، 64، 114، حاشیة 21.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2. تفضلی، احمد. '''''تاریخ ادبیات پیش از اسلام'''''. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376ش، 44.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3. همو، 54.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">4. بلوکباشی، همانجا، 64؛ آداب پذیرایی از مردگان در این 10 روز رانک: بیرونی، ابوریحان. '''''کتاب التَّفهیم لأوائل صناعة التنجیم'''''. به کوشش جلال همایی، تهران: بینا، 1318، 259؛ رسم خوارزمیان را در فروردگان نک: همو'''''. آثار الباقیه'''''. ترجمة اکبر داناسرشت، تهران: امیرکبیر، 1363ش، 368؛ آداب فروردگان را به تفضیل نک: بلوکباشی، همانجا، 63- 67.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی بلوکباشی</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86&diff=7498&oldid=prevSamei در ۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۳۸2025-05-09T16:38:25Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۳۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا (زرتشتیان). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[زرتشتی، دین|</ins>زرتشتیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه) که به آخر سال 360 روزه میافزودند، به درازا میکشد. در این دوره ایرانیان زرتشتی به یاد درگذشتگان خود و پذیرایی از روانهای آنان آتش میافروزند و به آتشگاه میروند و دعا و نیایش میکنند.<sup>1</sup> دو بند از «فروردین یشت» (یکی از 21 يشت، سرودهایی در ستایش خدایان قدیم ایران)،<sup>2</sup> بیانگر «فرود آمدن فَرَوَهَرها در پایان سال به خانههایی است که در هنگام حیات صاحب آن بدان تعلق داشته است».<sup>3</sup> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>(= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه) که به آخر سال 360 روزه میافزودند، به درازا میکشد. در این دوره ایرانیان زرتشتی به یاد درگذشتگان خود و پذیرایی از روانهای آنان آتش میافروزند و به آتشگاه میروند و دعا و نیایش میکنند.<sup>1</sup> دو بند از «فروردین یشت» (یکی از 21 يشت، سرودهایی در ستایش خدایان قدیم ایران)،<sup>2</sup> بیانگر «فرود آمدن فَرَوَهَرها در پایان سال به خانههایی است که در هنگام حیات صاحب آن بدان تعلق داشته است».<sup>3</sup> </div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki-hYbGde5G:diff:1.41:old-1463:rev-7498:php=table -->
</table>Sameihttps://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86&diff=1463&oldid=prevSamei: صفحهای تازه حاوی « '''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا (زرتشتیان). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» (= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه)...» ایجاد کرد2024-08-18T23:57:00Z<p>صفحهای تازه حاوی « '''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا (زرتشتیان). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» (= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه)...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div> <br />
'''فروردگان،''' مراسم یادآوری در گذشتگان در یک دورة 10 روزه در میان پیروان دین مَزَدَیسنا (زرتشتیان). فروردگان از 5 روز آخر ماه دوازدهم سال (اکنون اسفندماه) آغاز میشود و تا پایان 5 روز «اَندرَگاه» <br />
<br />
(= بِهیزَک، پَنجکَ یا پنچة دزدیده= خَمسة مسترقه) که به آخر سال 360 روزه میافزودند، به درازا میکشد. در این دوره ایرانیان زرتشتی به یاد درگذشتگان خود و پذیرایی از روانهای آنان آتش میافروزند و به آتشگاه میروند و دعا و نیایش میکنند.<sup>1</sup> دو بند از «فروردین یشت» (یکی از 21 يشت، سرودهایی در ستایش خدایان قدیم ایران)،<sup>2</sup> بیانگر «فرود آمدن فَرَوَهَرها در پایان سال به خانههایی است که در هنگام حیات صاحب آن بدان تعلق داشته است».<sup>3</sup> <br />
<br />
ایرانیان شیعه نیز شب جمعة هر هفته، و به ویژه شب آخرین جمعه یا شب آخرین روز سال کهنه را که اصطلاحاً «عرفه» مینامند، به یاد مردگان پاس میدارند و به زیارتگاهها و گورستانها میروند و چراغ و شمع میافروزند و طلب آمرزش میکنند. در گذشته، در غروب این روز بر سر بام خانههای خود فانوس یا آتش روشن میکردند و آن را تا سپیدهدم روز بعد برای استقبال از ارواح مردگان خود روشن نگه میداشتند.<sup>4</sup> <br />
<br />
'''''مآخذ:'''''<br />
<br />
1. بلوکباشی، علی'''''. نوروز، جشننوزایی آفرینش'''''. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی،1380ش، 64، 114، حاشیة 21.<br />
<br />
2. تفضلی، احمد. '''''تاریخ ادبیات پیش از اسلام'''''. به کوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376ش، 44.<br />
<br />
3. همو، 54.<br />
<br />
4. بلوکباشی، همانجا، 64؛ آداب پذیرایی از مردگان در این 10 روز رانک: بیرونی، ابوریحان. '''''کتاب التَّفهیم لأوائل صناعة التنجیم'''''. به کوشش جلال همایی، تهران: بینا، 1318، 259؛ رسم خوارزمیان را در فروردگان نک: همو'''''. آثار الباقیه'''''. ترجمة اکبر داناسرشت، تهران: امیرکبیر، 1363ش، 368؛ آداب فروردگان را به تفضیل نک: بلوکباشی، همانجا، 63- 67.<br />
<br />
<br />
علی بلوکباشی</div>Samei