https://iranology-e.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%87
قطعه - تاریخچهٔ نسخهها
2026-06-21T10:45:54Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.43.1
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%87&diff=11690&oldid=prev
Arghavan در ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۱۴
2025-11-18T12:14:38Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۱۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l4">خط ۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده و پاره» است و چون این نوع شعر شبیه پارهای از ابیات اواسط قصیده است، بدان «قطعه» گفتهاند. مضامین رایج در قطعه مسایل اخلاقی ، پند، اندرز و یا موضوعاتی چون هجو، رثا، مدح، تعزیت و تهنیت است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده و پاره» است و چون این نوع شعر شبیه پارهای از ابیات اواسط قصیده است، بدان «قطعه» گفتهاند. مضامین رایج در قطعه مسایل اخلاقی ، پند، اندرز و یا موضوعاتی چون هجو، رثا، مدح، تعزیت و تهنیت است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیر قطعهسرایی در ادب فارسی از آغاز شعر فارسی شروع میشود. از [[رودکی]]، ناصرخسرو، [[سنایی غزنوی|سنایی]]، [[انوری]]، [[سعدی]]، [[حافظ شیرازی|حافظ]]، ابنیمین، [[جامی]]، [[قاآنی]] و در دورهی متأخر از شاعرانی همچون [[ایرج میرزا]]، [[فرخی یزدی]]، ملکالشعرای بهار و پروین اعتصامی قطعاتی بهجا ماندهاست<ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رزمجو: </del>انواع ادبی .<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">..، </del>ص ۳۳.</ref>. در میان شاعران قطعهسرا [[سعدی]]، ابنیمین و پروین اعتصامی از بقیه شهرت افزونتری دارند. قطعات سعدی عموماً دارای مضامین اخلاقی است. سعدی قطعات خویش را بنا بر اقتضای مطلب در کتاب منثورگلستان آورده است. ابنیمین شاعر قرن هفتم و هشتم حوزهی خراسان از شاعران معروف قطعهسراست. قطعات او در ستایش سعی و عمل و کسب روزی با تلاش و تشویق به استقلال نفس است. بعضی از قطعات ابنیمین از لحن مطایبه و گاهی هزل برخوردار است. در اشعار او اشارهای هم به نام شاعران بزرگ و استشهاد به اقوال آنان وجود دارد. قطعات او مضامین فلسفی هم دارد. از قطعات معروف او: <blockquote>سود دنیا و دین اگر خواهی</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیر قطعهسرایی در ادب فارسی از آغاز شعر فارسی شروع میشود. از [[رودکی]]، ناصرخسرو، [[سنایی غزنوی|سنایی]]، [[انوری]]، [[سعدی]]، [[حافظ شیرازی|حافظ]]، ابنیمین، [[جامی]]، [[قاآنی]] و در دورهی متأخر از شاعرانی همچون [[ایرج میرزا]]، [[فرخی یزدی]]، ملکالشعرای بهار و پروین اعتصامی قطعاتی بهجا ماندهاست<ref><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رزمجو، حسین</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>انواع ادبی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و آثار آن در زبان فارسی'''</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تهران: زوار، ۱۳۷۶، </ins>ص ۳۳.</ref>. در میان شاعران قطعهسرا [[سعدی]]، ابنیمین و پروین اعتصامی از بقیه شهرت افزونتری دارند. قطعات سعدی عموماً دارای مضامین اخلاقی است. سعدی قطعات خویش را بنا بر اقتضای مطلب در کتاب منثورگلستان آورده است. ابنیمین شاعر قرن هفتم و هشتم حوزهی خراسان از شاعران معروف قطعهسراست. قطعات او در ستایش سعی و عمل و کسب روزی با تلاش و تشویق به استقلال نفس است. بعضی از قطعات ابنیمین از لحن مطایبه و گاهی هزل برخوردار است. در اشعار او اشارهای هم به نام شاعران بزرگ و استشهاد به اقوال آنان وجود دارد. قطعات او مضامین فلسفی هم دارد. از قطعات معروف او: <blockquote>سود دنیا و دین اگر خواهی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مایه هر دوشان نکو کاریست</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مایه هر دوشان نکو کاریست</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بیش بخشیدن و کم آزاریست</blockquote></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بیش بخشیدن و کم آزاریست</blockquote></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[رباعی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[قصیده]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[غزل]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[مثنوی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[ترکیب بند]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== مآخذ ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== منبع اصلی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تمیم داری، احمد (1379). کتاب ایران: تاریخ ادب فارسی: مکتب ها، دورها، سبک ها و انواع ادبی. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی].</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">احمد تمیم داری</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:ادبیات]]</ins></div></td></tr>
</table>
Arghavan
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%87&diff=11689&oldid=prev
Arghavan در ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۹
2025-11-18T11:39:49Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>قطعه<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:</ins>قطعه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.jpg|بندانگشتی|قالب قطعه-قابل بازیابی از https://www.beytoote.com/images/stories/art/format-piece-shape-3.jpg]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قطعه، شعری است که مصرع اول آن قافیه ندارد و تمام مصراعهای دوم هر بیت دارای قافیه هستند.</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قطعه، شعری است که مصرع اول آن قافیه ندارد و تمام مصراعهای دوم هر بیت دارای قافیه هستند. </del>حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده و پاره» است و چون این نوع شعر شبیه پارهای از ابیات اواسط قصیده است، بدان «قطعه» گفتهاند. مضامین رایج در قطعه مسایل اخلاقی ، پند، اندرز و یا موضوعاتی چون هجو، رثا، مدح، تعزیت و تهنیت است. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده و پاره» است و چون این نوع شعر شبیه پارهای از ابیات اواسط قصیده است، بدان «قطعه» گفتهاند. مضامین رایج در قطعه مسایل اخلاقی ، پند، اندرز و یا موضوعاتی چون هجو، رثا، مدح، تعزیت و تهنیت است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیر قطعهسرایی در ادب فارسی از آغاز شعر فارسی شروع میشود. از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رودکی، </del>ناصرخسرو، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنایی، انوری، سعدی، حافظ، </del>ابنیمین، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جامی، </del>قاآنی و در دورهی متأخر از شاعرانی همچون ایرج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرزا، </del>فرخی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یزدی، </del>ملکالشعرای بهار و پروین اعتصامی قطعاتی بهجا ماندهاست. در میان شاعران قطعهسرا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سعدی، </del>ابنیمین و پروین اعتصامی از بقیه شهرت افزونتری دارند. قطعات سعدی عموماً دارای مضامین اخلاقی است. سعدی قطعات خویش را بنا بر اقتضای مطلب در کتاب منثورگلستان آورده است. ابنیمین شاعر قرن هفتم و هشتم حوزهی خراسان از شاعران معروف قطعهسراست. قطعات او در ستایش سعی و عمل و کسب روزی با تلاش و تشویق به استقلال نفس است. بعضی از قطعات ابنیمین از لحن مطایبه و گاهی هزل برخوردار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رزمجو: انواع ادبی </del>..<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.، ص ۳۳. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سیر قطعهسرایی در ادب فارسی از آغاز شعر فارسی شروع میشود. از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رودکی]]، </ins>ناصرخسرو، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سنایی غزنوی|سنایی]]، [[انوری]]، [[سعدی]]، [[حافظ شیرازی|حافظ]]، </ins>ابنیمین، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جامی]]، [[</ins>قاآنی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و در دورهی متأخر از شاعرانی همچون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ایرج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میرزا]]، [[</ins>فرخی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یزدی]]، </ins>ملکالشعرای بهار و پروین اعتصامی قطعاتی بهجا ماندهاست<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>۱. رزمجو: انواع ادبی ...، ص ۳۳.</ref></ins>. در میان شاعران قطعهسرا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سعدی]]، </ins>ابنیمین و پروین اعتصامی از بقیه شهرت افزونتری دارند. قطعات سعدی عموماً دارای مضامین اخلاقی است. سعدی قطعات خویش را بنا بر اقتضای مطلب در کتاب منثورگلستان آورده است. ابنیمین شاعر قرن هفتم و هشتم حوزهی خراسان از شاعران معروف قطعهسراست. قطعات او در ستایش سعی و عمل و کسب روزی با تلاش و تشویق به استقلال نفس است. بعضی از قطعات ابنیمین از لحن مطایبه و گاهی هزل برخوردار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در اشعار او اشارهای هم به نام شاعران بزرگ و استشهاد به اقوال آنان وجود دارد</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قطعات او مضامین فلسفی هم دارد</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از قطعات معروف او: <blockquote>سود دنیا و دین اگر خواهی</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مایه هر دوشان نکو کاریست</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راحت بندگان حق جستن</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انواع ادبی در ادبیات فارسی </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عین تقوی و زهد و دینداریست</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲۳۷ </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گر در خلد را کلیدی هست</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است. در اشعار او اشارهای هم به نام شاعران بزرگ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">استشهاد به اقوال آنان وجود دارد. قطعات او مضامین فلسفی هم دارد. از قطعات معروف او: </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیش بخشیدن </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کم آزاریست</blockquote></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سود دنیا و دین اگر خواهی گر در خلد را کلیدی هست</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>
Arghavan
https://iranology-e.ir/index.php?title=%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%87&diff=11157&oldid=prev
Samei: صفحهای تازه حاوی «'''قطعه''' قطعه، شعری است که مصرع اول آن قافیه ندارد و تمام مصراعهای دوم هر بیت دارای قافیه هستند. حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده...» ایجاد کرد
2025-09-05T08:45:49Z
<p>صفحهای تازه حاوی «'''قطعه''' قطعه، شعری است که مصرع اول آن قافیه ندارد و تمام مصراعهای دوم هر بیت دارای قافیه هستند. حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>'''قطعه''' <br />
<br />
قطعه، شعری است که مصرع اول آن قافیه ندارد و تمام مصراعهای دوم هر بیت دارای قافیه هستند. حداقل ابیات قطعه دو و حداکثر ۱۶ بیت است، ولی اکثر قطعات رایج در ادب فارسی ۱۰ - ۲ بیت است که گاه بنا به ضرورت تا ۴۵ بیت نیز میرسد. معنی قطعه، «بریده و پاره» است و چون این نوع شعر شبیه پارهای از ابیات اواسط قصیده است، بدان «قطعه» گفتهاند. مضامین رایج در قطعه مسایل اخلاقی ، پند، اندرز و یا موضوعاتی چون هجو، رثا، مدح، تعزیت و تهنیت است. <br />
<br />
سیر قطعهسرایی در ادب فارسی از آغاز شعر فارسی شروع میشود. از رودکی، ناصرخسرو، سنایی، انوری، سعدی، حافظ، ابنیمین، جامی، قاآنی و در دورهی متأخر از شاعرانی همچون ایرج میرزا، فرخی یزدی، ملکالشعرای بهار و پروین اعتصامی قطعاتی بهجا ماندهاست. در میان شاعران قطعهسرا سعدی، ابنیمین و پروین اعتصامی از بقیه شهرت افزونتری دارند. قطعات سعدی عموماً دارای مضامین اخلاقی است. سعدی قطعات خویش را بنا بر اقتضای مطلب در کتاب منثورگلستان آورده است. ابنیمین شاعر قرن هفتم و هشتم حوزهی خراسان از شاعران معروف قطعهسراست. قطعات او در ستایش سعی و عمل و کسب روزی با تلاش و تشویق به استقلال نفس است. بعضی از قطعات ابنیمین از لحن مطایبه و گاهی هزل برخوردار ۱. رزمجو: انواع ادبی ...، ص ۳۳. <br />
<br />
<br />
<br />
انواع ادبی در ادبیات فارسی <br />
<br />
۲۳۷ <br />
<br />
است. در اشعار او اشارهای هم به نام شاعران بزرگ و استشهاد به اقوال آنان وجود دارد. قطعات او مضامین فلسفی هم دارد. از قطعات معروف او: <br />
<br />
سود دنیا و دین اگر خواهی گر در خلد را کلیدی هست</div>
Samei