انوری: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:Anvari-abiverdi-2e8.jpg|بندانگشتی|انوری، قابل بازیابی از https://www.tarafdari.com/node/1863076]] | |||
'''انوری'''، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجه الحق (583ق / 1187م) شاعر. | '''انوری'''، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجه الحق (583ق / 1187م) شاعر. | ||
در قریه بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد<ref>خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.</ref>. در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حکمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را که از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).</ref>. نخست خاوری تخلص میکرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.</ref>. چندی در [[سرخس]] و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حک 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت. در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و [[فرخی سیستانی|فرخی]] گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام [[فردوسی]] و [[سعدی]] قرار گرفت<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حله'''''. تهران: جاویدان، 1362، ص 163.</ref>. سرانجام در بلخ درگذشت و در کنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 96.</ref>. او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلکه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. ''دیوان'' اشعارش شامل غزلیات، قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست<ref>خالقیراد، حسین. '''''قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی'''''. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.</ref>. سبک او به طریقه ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت<ref>فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.</ref>. قصیدهای که خطاب به رکنالدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهکارهای اوست<ref>یوسفی، غلامحسین''. '''چشمه روشن'''''. تهران: علمی، 1369، ص 142.</ref>. | در قریه بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد<ref>خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.</ref>. در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حکمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را که از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).</ref>. نخست خاوری تخلص میکرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.</ref>. چندی در [[سرخس]] و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حک 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت. | ||
در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و [[فرخی سیستانی|فرخی]] گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام [[فردوسی]] و [[سعدی]] قرار گرفت<ref>زرینکوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حله'''''. تهران: جاویدان، 1362، ص 163.</ref>. سرانجام در بلخ درگذشت و در کنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 96.</ref>. او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلکه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. ''دیوان'' اشعارش شامل غزلیات، قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست<ref>خالقیراد، حسین. '''''قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی'''''. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.</ref>. سبک او به طریقه ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت<ref>فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.</ref>. قصیدهای که خطاب به رکنالدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهکارهای اوست<ref>یوسفی، غلامحسین''. '''چشمه روشن'''''. تهران: علمی، 1369، ص 142.</ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
| خط ۹: | خط ۱۲: | ||
== مآخذ == | == مآخذ == | ||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
ابوالقاسم رادفر | ابوالقاسم رادفر | ||
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | |||
[[رده:ادبیات]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۰۷
انوری، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجه الحق (583ق / 1187م) شاعر.
در قریه بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد[۱]. در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حکمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را که از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد[۲]. نخست خاوری تخلص میکرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید[۳]. چندی در سرخس و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حک 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت.
در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و فرخی گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام فردوسی و سعدی قرار گرفت[۴]. سرانجام در بلخ درگذشت و در کنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید[۵]. او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلکه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. دیوان اشعارش شامل غزلیات، قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست[۶]. سبک او به طریقه ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت[۷]. قصیدهای که خطاب به رکنالدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهکارهای اوست[۸].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ خانلری (کیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.
- ↑ مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر دیوان انوری. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).
- ↑ صفا، ذبیحالله. تاریخ ادبیات ایران. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.
- ↑ زرینکوب، عبدالحسین. با کاروان حله. تهران: جاویدان، 1362، ص 163.
- ↑ مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر دیوان انوری. تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 96.
- ↑ خالقیراد، حسین. قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.
- ↑ فروزانفر، بدیع الزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.
- ↑ یوسفی، غلامحسین. چشمه روشن. تهران: علمی، 1369، ص 142.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر