پرش به محتوا

انوری: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''انوری'''، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجةالحق (583ق / 1187م) شاعر. در قریة بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد.<sup>1</sup> در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حكمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را كه از پد...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''انوری'''، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجةالحق (583ق / 1187م) شاعر.
[[پرونده:Anvari-abiverdi-2e8.jpg|بندانگشتی|انوری، قابل بازیابی از https://www.tarafdari.com/node/1863076]]
'''انوری'''، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجه الحق (583ق / 1187م) شاعر.


در قریة بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد.<sup>1</sup> در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حكمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را كه از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد.<sup>2</sup> نخست خاوری تخلص می‌كرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید.<sup>3</sup> چندی در سرخس و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حك 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت. در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و فرخی گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام [[فردوسی]] و [[سعدی]] قرار گرفت.<sup>4</sup> سرانجام در بلخ درگذشت و در كنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید.<sup>5</sup> او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلكه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. ''دیوان'' اشعارش شامل غزلیات، ‌قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست.<sup>6</sup> سبك او به طریقة ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت.<sup>7</sup> قصیده‌ای كه خطاب به ركن‌الدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهكارهای اوست.<sup>8</sup>
در قریه بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد<ref>خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.</ref>. در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حکمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را که از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).</ref>. نخست خاوری تخلص می‌کرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید<ref>صفا، ‌ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.</ref>. چندی در [[سرخس]] و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حک 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت.  


'''مآخذ:'''
در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و [[فرخی سیستانی|فرخی]] گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام [[فردوسی]] و [[سعدی]] قرار گرفت<ref>زرین‌کوب، عبدالحسین. '''''با کاروان حله'''''. تهران: جاویدان، 1362، ‌ص 163.</ref>. سرانجام در بلخ درگذشت و در کنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید<ref>مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 96.</ref>. او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلکه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. ''دیوان'' اشعارش شامل غزلیات، ‌قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست<ref>خالقی‌راد، ‌حسین. '''''قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی'''''. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.</ref>. سبک او به طریقه ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت<ref>فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.</ref>. قصیده‌ای که خطاب به رکن‌الدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهکارهای اوست<ref>یوسفی، ‌غلامحسین''. '''چشمه روشن'''''. تهران: علمی، 1369، ص 142.</ref>.


1.     خانلری (كیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.
== نیز نگاه کنید به ==


2.     مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر '''''دیوان انوری'''''. ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر كتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).
* [[سلجوقیان]]
* [[سرخس]]


3.     صفا، ‌ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.
== مآخذ ==
<references />


4.     زرین‌كوب، عبدالحسین. '''''با كاروان حله'''''. تهران: جاویدان، 1362، ‌ص 163.
== منبع اصلی ==
 
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
5.     مدرس رضوی. همان. ج 1، ص 96.
 
6.     خالقی‌راد، ‌حسین. '''''قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی'''''. تهران: شركت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.
 
7.     فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.
 
8.     یوسفی، ‌غلامحسین''. '''چشمة روشن'''''. تهران: علمی، 1369، ص 142.


== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
ابوالقاسم رادفر
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
[[رده:ادبیات]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۰۷

انوری، قابل بازیابی از https://www.tarafdari.com/node/1863076

انوری، اوحدالدین محمد بن محمد انوری ملقب به حجه الحق (583ق / 1187م) شاعر.

در قریه بدنه از ولایت ابیورد خراسان متولد شد[۱]. در جوانی به تحصیل علوم متداول زمان خود پرداخت و در بیشتر علوم، به ویژه ریاضی، حکمت و نجوم ماهر شد. مال بسیاری را که از پدر به ارث برده بود، به سبب خوش گذرانی از دست داد و ناچار برای تأمین معاش به شاعری روی آورد[۲]. نخست خاوری تخلص می‌کرد و سپس به امر استادش عماره، تخلص انوری را برگزید[۳]. چندی در سرخس و بلخ و هرات زیست. سپس به دربار سلطان سنجر سلجوقی (حک 511ـ552ق / 1117-1158م) رفت و او را مدح گفت.

در مدیحه سرایی از گذشتگان خود چون عنصری و فرخی گوی سبقت را ربود و بعدها نام او در ردیف نام فردوسی و سعدی قرار گرفت[۴]. سرانجام در بلخ درگذشت و در کنار مزار احمد خضرویه مدفون گردید[۵]. او نه تنها از قصیده گویان بنام، بلکه از قطعه سرایان بزرگ ایران بود. دیوان اشعارش شامل غزلیات، ‌قصاید، مقطعات، مثنویات و رباعیات اوست[۶]. سبک او به طریقه ابوالفرج رونی بود و در شعر به عنصری نیز نظر داشت[۷]. قصیده‌ای که خطاب به رکن‌الدین محمود قِلِج طغماج، فرمانروای سمرقند سروده، از شاهکارهای اوست[۸].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. خانلری (کیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 74.
  2. مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر دیوان انوری. ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 21 (مقدمه).
  3. صفا، ‌ذبیح‌الله. تاریخ ادبیات ایران. تهران: ابن سینا، 1347، ج 2، ص 656-657.
  4. زرین‌کوب، عبدالحسین. با کاروان حله. تهران: جاویدان، 1362، ‌ص 163.
  5. مدرس رضوی، محمدتقی. مقدمه بر دیوان انوری. ‌تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1347، ج 1، ص 96.
  6. خالقی‌راد، ‌حسین. قطعه و قطعه سرایی در شعر فارسی. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375، ص 291ـ292.
  7. فروزانفر، بدیع الزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، 1380، ص 332 و 333.
  8. یوسفی، ‌غلامحسین. چشمه روشن. تهران: علمی، 1369، ص 142.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر