پرش به محتوا

ثنویت: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''ثنويت،''' اعتقاد به وجود دو خالق و مدبر در عالم. معتقدان به دو خالق را ثنوي و نيز زنديق ناميده‌اند.<sup>1</sup> اساساً قول به دو مبداء براي جهان، پديده‌اي كهن است كه از آن به دو گانه انگاري يا ثنويت ياد مي‌شود. آراي فرقه‌هاي مختلف ثنوي و بزرگان آن ف...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''ثنويت،''' اعتقاد به وجود دو خالق و مدبر در عالم. معتقدان به دو خالق را ثنوي و نيز زنديق ناميده‌اند.<sup>1</sup> اساساً قول به دو مبداء براي جهان، پديده‌اي كهن است كه از آن به دو گانه انگاري يا ثنويت ياد مي‌شود. آراي فرقه‌هاي مختلف ثنوي و بزرگان آن فرقه‌ها، به رغم وحدت در قول به دو خدا (فاعل خير و فاعل شر) در فروع با هم متفاوت است. بحث از قديم بودن دو خدا يا حادث بودن خداي شر، نحوة حدوث خداي فاعل شر، پيدايي عالم و ويژگي‌هاي هر يك از دو خدا، از مهم‌ترين اختلاف نظرهاي فرعي در ميان فرقه‌هاي ثنوي است. متكلمان مسلمان نيز در دو جا به بحث از ثنويت و رد آن پرداخته‌اند. 1- در اثبات توحيد و به اقتضاي آن، نفي ثنويت مي‌شود.<sup>2</sup> 2- در بحث رنج‌ها  و شرور و حكمت آن‌ها. چون مهم‌ترين توجيه ثنويون براي قول به دو مبداء، وجود شر در عالم است<sup>3</sup> مي‌توان گفت عقيدة ثنويون بر سه مقدمه استوار است: مقدمة اول، خارج نبودن امور عالم از دو حال، خير يا شر. مقدمة دوم، قول به تضاد ميان خير و شر و مقدمة سوم منع صدور افعال متضاد از فاعل واحد.<sup>3</sup> در نتيجة اين مقدمات ثنويون معتقد بودند كه در عالم دو خالق وجود دارد كه يكي خالق همة خيرها و ديگري خالق همة شرهاست.
'''[[ثنویت]]،''' اعتقاد به وجود دو خالق و مدبر در عالم. معتقدان به دو خالق را ثنوی و نیز زندیق نامیده‌اند<ref>ابن‌منظور. ذیل «'''''زندیق'''''»؛ '''''سمعانی'''''. 3/173.</ref>. اساساً قول به دو مبداء برای جهان، پدیده‌ای کهن است که ازان به دو گانه انگاری یا ثنویت یاد می‌شود.ارای فرقه‌های مختلف ثنوی و بزرگانان فرقه‌ها، به رغم وحدت در قول به دو خدا (فاعل خیر و فاعل شر) در فروع با هم متفاوت است. بحث از قدیم بودن دو خدا یا حادث بودن خدای شر، نحوه حدوث خدای فاعل شر، پیدایی عالم و ویژگی‌های هر یک از دو خدا، از مهم‌ترین اختلاف نظرهای فرعی در میان فرقه‌های ثنوی است. متکلمان مسلمان نیز در دو جا به بحث از ثنویت و ردان پرداخته‌اند:


# در اثبات توحید و به اقتضایان، نفی ثنویت می‌شود<ref>  ابن‌میثم. '''''قواعد المرام فی علم الكلام'''''. قم: 1398ق، 100- 101.</ref>؛
# در بحث رنج‌ها  و شرور و حکمتان‌ها. چون مهم‌ترین توجیه ثنویون برای قول به دو مبداء، وجود شر در عالم است<ref name=":0" />.


'''مآخذ:'''
می‌توان گفت عقیده ثنویون بر سه مقدمه استوار است:  


1.    ابن‌منظور. ذيل «'''''زنديق'''''»؛ '''''سمعاني'''''. 3/173.
* مقدمه اول، خارج نبودن امور عالم از دو حال، خیر یا شر؛
* مقدمه دوم، قول به تضاد میان خیر و شر؛ و
* مقدمه سوم منع صدور افعال متضاد از فاعل واحد<ref name=":0">جرجانی، علی بن محمد. '''''شرح المواقف'''''. چاپ محمد بدرالدین نعسانی حلبی، مصر: 1907، 8/43.                </ref>.  


2.    ابن‌ميثم. '''''قواعد المرام في علم الكلام'''''. قم: 1398ق، 100- 101.
در نتیجه این مقدمات ثنویون معتقد بودند که در عالم دو خالق وجود دارد که یکی خالق همه خیرها و دیگری خالق همه شرهاست.


3.    جرجاني، علي بن محمد. '''''شرح المواقف'''''. چاپ محمد بدرالدين نعساني حلبي، مصر: 1907، 8/43.
ثنوّیه← [[ثنویت]]


                 ثنوّيه← ثنويت
== نیز نگاه کنید به ==


* [[اعتقاد]]<br />
== مآخذ ==
<references />
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
== نویسنده مقاله ==
امیرحسین ساکت اف
امیرحسین ساکت اف
[[رده:عرفان، فلسفه و کلام]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۳۷

ثنویت، اعتقاد به وجود دو خالق و مدبر در عالم. معتقدان به دو خالق را ثنوی و نیز زندیق نامیده‌اند[۱]. اساساً قول به دو مبداء برای جهان، پدیده‌ای کهن است که ازان به دو گانه انگاری یا ثنویت یاد می‌شود.ارای فرقه‌های مختلف ثنوی و بزرگانان فرقه‌ها، به رغم وحدت در قول به دو خدا (فاعل خیر و فاعل شر) در فروع با هم متفاوت است. بحث از قدیم بودن دو خدا یا حادث بودن خدای شر، نحوه حدوث خدای فاعل شر، پیدایی عالم و ویژگی‌های هر یک از دو خدا، از مهم‌ترین اختلاف نظرهای فرعی در میان فرقه‌های ثنوی است. متکلمان مسلمان نیز در دو جا به بحث از ثنویت و ردان پرداخته‌اند:

  1. در اثبات توحید و به اقتضایان، نفی ثنویت می‌شود[۲]؛
  2. در بحث رنج‌ها  و شرور و حکمتان‌ها. چون مهم‌ترین توجیه ثنویون برای قول به دو مبداء، وجود شر در عالم است[۳].

می‌توان گفت عقیده ثنویون بر سه مقدمه استوار است:

  • مقدمه اول، خارج نبودن امور عالم از دو حال، خیر یا شر؛
  • مقدمه دوم، قول به تضاد میان خیر و شر؛ و
  • مقدمه سوم منع صدور افعال متضاد از فاعل واحد[۳].

در نتیجه این مقدمات ثنویون معتقد بودند که در عالم دو خالق وجود دارد که یکی خالق همه خیرها و دیگری خالق همه شرهاست.

ثنوّیه← ثنویت

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ابن‌منظور. ذیل «زندیق»؛ سمعانی. 3/173.
  2.   ابن‌میثم. قواعد المرام فی علم الكلام. قم: 1398ق، 100- 101.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ جرجانی، علی بن محمد. شرح المواقف. چاپ محمد بدرالدین نعسانی حلبی، مصر: 1907، 8/43.                

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

امیرحسین ساکت اف