پرش به محتوا

اسکندرنامه: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''اسکندرنامه''' نام کتابهایی به نظم یا به نثر در بارة اسکندر مقدونی پادشاه مقدونیه (323- 356.م) است. (4) و (6) موضوع این کتابها که در آن تاریخ و افسانه به یکدیگر آمیخته است عبارتند از: تولد اسکندر، لشگرکشی‌ها و سفرهای او، جنگهای او با دارا (داریوش سوم)،...» ایجاد کرد
 
Nazli (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''اسکندرنامه''' نام کتابهایی به نظم یا به نثر در بارة اسکندر مقدونی پادشاه مقدونیه (323- 356.م) است. (4) و (6) موضوع این کتابها که در آن تاریخ و افسانه به یکدیگر آمیخته است عبارتند از: تولد اسکندر، لشگرکشی‌ها و سفرهای او، جنگهای او با دارا (داریوش سوم)، ازدواج او با روشنک دختر دارا، جنگ با دیوان و پریان، ساختن شهرهایی به نام اسکندریه، ساختن آیینه اسکندری و جام جهان‌نما، سد یاجوج و مأجوج (موجود افسانه‌ای)، سفر او به ظلمات در جستجوی آب حیات و سرانجام گرفتاری و مرگ او درظلمات. (1) و (6).
'''[[اسکندرنامه]]''' نام کتابهایی به نظم یا به نثر در باره اسکندر مقدونی پادشاه مقدونیه (323- 356.م) است<ref name=":0">انوشه، حسن، '''''دانشنامه ادب فارسی'''''/ به سرپرستی حسن انوشه. تهران جلد یکم ص 107.</ref><ref name=":1">انوشه، حسن، '''''دانشنامه ادب فارسی'''''/ به سرپرستی حسن انوشه. تهران جلد یکم ص 107.</ref>. موضوع این کتابها که در ان تاریخ و افسانه به یکدیگر امیخته است عبارتند از: تولد اسکندر، لشگرکشی‌ها و سفرهای او، جنگهای او با دارا (داریوش سوم)، ازدواج او با روشنک دختر دارا، جنگ با دیوان و پریان، ساختن شهرهایی به نام اسکندریه، ساختن ایینه اسکندری و جام جهان‌نما، سد یاجوج و مأجوج (موجود افسانه‌ای)، سفر او به ظلمات در جستجوی اب حیات و سرانجام گرفتاری و مرگ او درظلمات<ref name=":2">  معین، محمد. '''''فرهنگ فارسی دکتر محمد معین'''''. تهران: امیرکبیر جلد 5 اعلام.</ref><ref>میرهادی، توران/ '''''فرهنگنامه کودکان و نوجوانان'''''/ به سرپرستی میرهادی جلد 2 ص 357</ref>.


اسکندرنامه‌های مشهوری که وجود دارد عبارتند از: اسکندرنامه قدیم که در زمان ساسانیان از یونانی به پهلوی، سپس از پهلوی به سریانی و بعد به عربی و احتمالاً در زمان سامانیان به فارسی ترجمه شده است.(2) نثر کتاب روان و آمیزه‌ای از حقایق تاریخی، روایتهای سریانی و افسانه‌های ایرانی است. همین افسانه‌ها به شاهنامة فردوسی و خمسة نظامی راه یافته است. (3)
اسکندرنامه‌های مشهوری که وجود دارد عبارتند از: اسکندرنامه قدیم که در زمان ساسانیان از یونانی به پهلوی، سپس از پهلوی به سریانی و بعد به عربی و احتمالاً در زمان سامانیان به فارسی ترجمه شده است<ref name=":3">مصاحب، غلامحسین. '''''دایره‌المعارف فارسی''''' به سرپرستی غلامحسین مصاحب تهران جلد 1 ص 141.</ref>. نثر کتاب روان و امیزه‌ای از حقایق تاریخی، روایتهای سریانی و افسانه‌های ایرانی است. همین افسانه‌ها به شاهنامه فردوسی و خمسه نظامی راه یافته است<ref name=":4">دهخدا، علی اکبر. '''''لغت‌نامه'''''/ مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران جلد 2 ص 2081.</ref>. 


مشهورترین اسکندرنامة منظوم، اسکندرنامه نظامی است که دو بخش دارد: «شرفنامه» بخش تاریخی و «اقبالنامه» یا «خردنامة سکندری» که بخش اخلاقی عرفانی آن است. در این بخش اسکندر، حکیم و پیامبر معرفی می‌شود و نظامی، افکار فلسفی و پندهای خود را به نام ارسطو، افلاطون و سقراط در آن بیان می‌کند.<sup>1</sup> (2)، (3)، (4)، (5) دیگر، اسکندرنامة (صفوی) که از داستانهای عامیانة فارسی است. این داستان به نثر و سرشار از صحنه‌های عیاری، جنگاوری و جادوگری است. شخصیت اصلی آن مهمتر نسیم عیار است. (2) و (4).
مشهورترین اسکندرنامه منظوم، اسکندرنامه نظامی است که دو بخش دارد: «شرفنامه» بخش تاریخی و «اقبالنامه» یا «خردنامه سکندری» که بخش اخلاقی عرفانی ان است. در این بخش اسکندر، حکیم و پیامبر معرفی می‌شود و نظامی، افکار فلسفی و پندهای خود را به نام ارسطو، افلاطون و سقراط در ان بیان می‌کند<ref name=":2" /><ref name=":3" /><ref name=":4" /><ref name=":1" />، اسکندرنامه (صفوی) که از داستانهای عامیانه فارسی است. این داستان به نثر و سرشار از صحنه‌های عیاری، جنگاوری و جادوگری است. شخصیت اصلی ان مهمتر نسیم عیار است<ref name=":3" /><ref name=":0" /><ref>موسوی بجنوری، کاظم/ '''''دایره‌المعارف بزرگ اسلامی'''''/ زیرنظر کاظم موسوی بجنوردی تهران 1377 ج 8 ص 367.</ref>.


== ماخذ ==


'''''منابع:'''''
== نیز نگاه کنید به ==


1-    معین، محمد. '''''فرهنگ فارسی دکتر محمد معین'''''. تهران: امیرکبیر جلد 5 اعلام.
== منبع اصلی ==
دانشنامه ایران


2-    مصاحب، غلامحسین. '''''دایره‌المعارف فارسی''''' به سرپرستی غلامحسین مصاحب تهران جلد 1 ص 141.
== نویسنده مقاله ==
صدیقه فروزنده محفوظ


3-    دهخدا، علی اکبر. '''''لغت‌نامه'''''/ مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران جلد 2 ص 2081.


4-    انوشه، حسن، '''''دانشنامه ادب فارسی'''''/ به سرپرستی حسن انوشه. تهران جلد یکم ص 107.
   
 
5-    موسوی بجنوری، کاظم/ '''''دایره‌المعارف بزرگ اسلامی'''''/ زیرنظر کاظم موسوی بجنوردی تهران 1377 ج 8 ص 367.
 
6-    میرهادی، توران/ '''''فرهنگنامه کودکان و نوجوانان'''''/ به سرپرستی میرهادی جلد 2 ص 357
 
صدیقه فروزنده محفوظ

نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۰

اسکندرنامه نام کتابهایی به نظم یا به نثر در باره اسکندر مقدونی پادشاه مقدونیه (323- 356.م) است[۱][۲]. موضوع این کتابها که در ان تاریخ و افسانه به یکدیگر امیخته است عبارتند از: تولد اسکندر، لشگرکشی‌ها و سفرهای او، جنگهای او با دارا (داریوش سوم)، ازدواج او با روشنک دختر دارا، جنگ با دیوان و پریان، ساختن شهرهایی به نام اسکندریه، ساختن ایینه اسکندری و جام جهان‌نما، سد یاجوج و مأجوج (موجود افسانه‌ای)، سفر او به ظلمات در جستجوی اب حیات و سرانجام گرفتاری و مرگ او درظلمات[۳][۴].

اسکندرنامه‌های مشهوری که وجود دارد عبارتند از: اسکندرنامه قدیم که در زمان ساسانیان از یونانی به پهلوی، سپس از پهلوی به سریانی و بعد به عربی و احتمالاً در زمان سامانیان به فارسی ترجمه شده است[۵]. نثر کتاب روان و امیزه‌ای از حقایق تاریخی، روایتهای سریانی و افسانه‌های ایرانی است. همین افسانه‌ها به شاهنامه فردوسی و خمسه نظامی راه یافته است[۶].

مشهورترین اسکندرنامه منظوم، اسکندرنامه نظامی است که دو بخش دارد: «شرفنامه» بخش تاریخی و «اقبالنامه» یا «خردنامه سکندری» که بخش اخلاقی عرفانی ان است. در این بخش اسکندر، حکیم و پیامبر معرفی می‌شود و نظامی، افکار فلسفی و پندهای خود را به نام ارسطو، افلاطون و سقراط در ان بیان می‌کند[۳][۵][۶][۲]، اسکندرنامه (صفوی) که از داستانهای عامیانه فارسی است. این داستان به نثر و سرشار از صحنه‌های عیاری، جنگاوری و جادوگری است. شخصیت اصلی ان مهمتر نسیم عیار است[۵][۱][۷].

ماخذ

نیز نگاه کنید به

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

صدیقه فروزنده محفوظ


   

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ انوشه، حسن، دانشنامه ادب فارسی/ به سرپرستی حسن انوشه. تهران جلد یکم ص 107.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ انوشه، حسن، دانشنامه ادب فارسی/ به سرپرستی حسن انوشه. تهران جلد یکم ص 107.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱   معین، محمد. فرهنگ فارسی دکتر محمد معین. تهران: امیرکبیر جلد 5 اعلام.
  4. میرهادی، توران/ فرهنگنامه کودکان و نوجوانان/ به سرپرستی میرهادی جلد 2 ص 357
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ مصاحب، غلامحسین. دایره‌المعارف فارسی به سرپرستی غلامحسین مصاحب تهران جلد 1 ص 141.
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ دهخدا، علی اکبر. لغت‌نامه/ مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران جلد 2 ص 2081.
  7. موسوی بجنوری، کاظم/ دایره‌المعارف بزرگ اسلامی/ زیرنظر کاظم موسوی بجنوردی تهران 1377 ج 8 ص 367.