حمله حیدر

حملة حیدر/ افتخارنامة حیدری: نخستین کتابِ منظوم از داستان‌های عامیانه است. موضوع کتاب شرح جنگ‌های حضرت علی (ع) است. این کتاب به صورت مثنوی سروده شده است. کتاب را میرزا مصطفی ملقب به افتخارالعلما و متخلص به صهبا در سن بیست سالگی سروده است. کتابِ‌افتخار نامه هیجده هزار بیت شعر دارد و تمام آن در مدت شش ماه در سال 1304 هـ ق. سروده شده است.

مأخذ شاعر، کتابِ‌ نوشته‌های سپهر در ناسح‌التواریخ بوده است. کتاب دو بخش است. جلد اول جنگ‌های حضرت علی (ع) در دورة زندگی و پیغمبر است و جلد دوم جنگ‌های وی پس از وفات پیغبر است.

شاعر به شیوة نظامی گنجوی در آغاز هر داستان ساقی نامه یا مُغنی‌نامه آورده است و ساقی مُغنی را شنیدن داستان دعوت می‌کند.

میرزا حیدر علی مجدالادبا براین کتاب دیباچه‌ای نوشته است. اما با تمام این‌ها شعرهای افتخارنامه ارزش ادبی چندانی ندارد. این کتاب یک بار در سال 1310 هـ ق و بار دیگر در تاریخی نامشخص به چاپ رسیده است.

معلوم نیست چه کسی نام این کتاب را حملة حیدری گذاشته است.

منابع:

1-    محجوب، محمد جعفر ادبیات عامیانه ایران. نشر چشمه، تهران: 1382، صص 441 تا 445 ج 1.

2-    صدر حاج سیدجواد، احمدو ... دایره‌المعارف تشیع. نشر شهید سعید محبی، تهران: 1376 ص 529 ج 1.

3-    مصاحب غلامحسین. دایره‌المعارف فارسی، شرکت سهامی کتابهای جیبی، همکاری مؤسسه انتشارات فرانکلین، تهران: 1345 ص 172 و 173 ج 1.

فرمهر منجزی