پرش به محتوا

دایره: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''دايره،''' از گروه سازهاي پوست‌صدا<sup>*</sup>ي يك‌طرفه (يك‌طرف باز) با بدنه‌اي قاب مانند. اين ساز از جمله رايج‌ترين سازها در همة تمدن‌هاي كهن است كه امروزه در بسياري از كشورهاي جهان در شكل‌ها و اندازه‌هاي مختلف به كار مي‌رود. دايره‌هاي رايج د...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''دايره،''' از گروه سازهاي پوست‌صدا<sup>*</sup>ي يك‌طرفه (يك‌طرف باز) با بدنه‌اي قاب مانند.
از گروه سازهای پوست‌صدا<sup>*</sup>ی یکطرفه (یکطرف باز) با بدنه‌ای قاب مانند.


اين ساز از جمله رايج‌ترين سازها در همة تمدن‌هاي كهن است كه امروزه در بسياري از كشورهاي جهان در شكل‌ها و اندازه‌هاي مختلف به كار مي‌رود. دايره‌هاي رايج در نواحي مختلف ايران از نظر خصوصيات ظاهري و ساختاري تا حدودي به هم شبيه هستند. تفاوت ساختاري دايره‌ها بيشتر در چگونگي و نوع الحاق زنگ‌ها، حلقه‌ها، تشتك‌ها و زنگوله‌هايي است كه به جدارة داخلي بدنه يا قاب متصل مي‌شوند. اين ساز در نواحي مختلف ايران تحت عناويني چون دايره، دائره، داريه، دِيرِه، دَيرَه، دَوْرَه، دياره، دب، دپ، دف<sup>*</sup>، دِزيره، دس دائره، دايره زنگي، قاوال، اَرَبونه، سَمّا، دُيَه و... شناخته مي‌شود.  
این ساز از جمله رایج‌ترین سازها در همه تمدن‌های كهن است كه امروزه در بسیاری از كشورهای جهان در شكل‌ها و اندازه‌های مختلف به كار می‌رود. دایره‌های رایج در نواحی مختلف ایران از نظر خصوصیات ظاهری و ساختاری تا حدودی به هم شبیه هستند. تفاوت ساختاری دایره‌ها بیشتر در چگونگی و نوع الحاق زنگ‌ها، حلقه‌ها، تشتک ها و زنگوله‌هایی است كه به جداره داخلی بدنه یا قاب متصل می‌شوند. این ساز در نواحی مختلف ایران تحت عناوینی چون دایره، دائره، داریه، دِیرِه، دَیرَه، دَوْرَه، دیاره، دب، دپ، دف<sup>*</sup>، دِزیره، دس دائره، دایره زنگی، قاوال، اَرَبونه، سَمّا، دُیَه و... شناخته می‌شود.  


دايره متشكل از يك قاب دايره مانند چوبي است كه بر يك طرف آن پوست كشيده مي‌شود. در جدارة داخلي قاب اشيايي مانند، حلقه و زنجير فلزي، زنگ، زنگوله، تشتك‌هاي فلزي و... به شيوه‌هاي گوناگون متصل مي‌شود تا در حين نواختن دايره به صدا در آيند و اصواتي افزون بر صداهاي حاصله از پوست دايره ايجاد نمايند. دايره را با يك دست مي‌گيرند، و با هر دو دست مي‌نوازند. در برخي از نواحي ايران دايره را به شكل وارونه روي دو پا در حالت نشسته قرار مي‌دهند و مي‌نوازند. اين ساز را همراه با آواز يا سازهاي رايج در هر منطقه و غالباً در مراسم عروسي و شادماني مي‌نوازند. در بسياري از نواحي ايران زنان نيز اين ساز را مي‌نوازند.  
دایره متشكل از یك قاب دایره مانند چوبی است كه بر یك طرف آن پوست كشیده می‌شود. در جداره داخلی قاب اشیایی مانند، حلقه و زنجیر فلزی، زنگ، زنگوله، تشتک های فلزی و... به شیوه‌های گوناگون متصل می‌شود تا در حین نواختن دایره به صدا در آیند و اصواتی افزون بر صداهای حاصله از پوست دایره ایجاد نمایند. دایره را با یك دست می‌گیرند، و با هر دو دست می‌نوازند. در برخی از نواحی ایران دایره را به شكل وارونه روی دو پا در حالت نشسته قرار می‌دهند و می‌نوازند. این ساز را همراه با آواز یا سازهای رایج در هر منطقه و غالباً در مراسم عروسی و شادمانی می‌نوازند. در بسیاری از نواحی ایران زنان نیز این ساز را می‌نوازند<ref>''پژوهش‌های میدانی مؤلف''. شرح كامل‌تر را نک: درویشی، محمدرضا. '''''دایرهالمعارف سازهای ایران'''''. ج 3، در دست انتشار. </ref>.  


 
== مآخذ ==
'''مآخذ:'''
   
 
-       '''''پژوهش‌هاي ميداني مؤلف'''''. شرح كامل‌تر را نك: درويشي، محمدرضا. '''''دايرةالمعارف سازهاي ايران'''''. ج 3، در دست انتشار.
 
 
محمدرضا درویشی

نسخهٔ ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۵۳

از گروه سازهای پوست‌صدا*ی یکطرفه (یکطرف باز) با بدنه‌ای قاب مانند.

این ساز از جمله رایج‌ترین سازها در همه تمدن‌های كهن است كه امروزه در بسیاری از كشورهای جهان در شكل‌ها و اندازه‌های مختلف به كار می‌رود. دایره‌های رایج در نواحی مختلف ایران از نظر خصوصیات ظاهری و ساختاری تا حدودی به هم شبیه هستند. تفاوت ساختاری دایره‌ها بیشتر در چگونگی و نوع الحاق زنگ‌ها، حلقه‌ها، تشتک ها و زنگوله‌هایی است كه به جداره داخلی بدنه یا قاب متصل می‌شوند. این ساز در نواحی مختلف ایران تحت عناوینی چون دایره، دائره، داریه، دِیرِه، دَیرَه، دَوْرَه، دیاره، دب، دپ، دف*، دِزیره، دس دائره، دایره زنگی، قاوال، اَرَبونه، سَمّا، دُیَه و... شناخته می‌شود.

دایره متشكل از یك قاب دایره مانند چوبی است كه بر یك طرف آن پوست كشیده می‌شود. در جداره داخلی قاب اشیایی مانند، حلقه و زنجیر فلزی، زنگ، زنگوله، تشتک های فلزی و... به شیوه‌های گوناگون متصل می‌شود تا در حین نواختن دایره به صدا در آیند و اصواتی افزون بر صداهای حاصله از پوست دایره ایجاد نمایند. دایره را با یك دست می‌گیرند، و با هر دو دست می‌نوازند. در برخی از نواحی ایران دایره را به شكل وارونه روی دو پا در حالت نشسته قرار می‌دهند و می‌نوازند. این ساز را همراه با آواز یا سازهای رایج در هر منطقه و غالباً در مراسم عروسی و شادمانی می‌نوازند. در بسیاری از نواحی ایران زنان نیز این ساز را می‌نوازند[۱].

مآخذ

   

  1. پژوهش‌های میدانی مؤلف. شرح كامل‌تر را نک: درویشی، محمدرضا. دایرهالمعارف سازهای ایران. ج 3، در دست انتشار.