لکی: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۴

لکیlæki/ / از زبان‌های ایرانی شاخه شمال غربی و مرتبط با زبان‌های کردی، گیلکی، گورانی، طالشی، سمنانی. زبان‌های ایرانی شمال غربی از لهجه‌های باستانی که در سرزمین ماد و پارت (بخش شمال غربی ایران) رایج بوده‌اند، ریشه می‌گیرند^[۱]. زبان لکی با کردی کرمانشاهی شباهت فراوان دارد^[۲] و حتی در بعضی منابع به عنوان یکی از گویش‌های کردی معرفی شده است^[۳]. در عین حال ازان‌جا که این زبان در لرستان نیز رواج دارد در بعضی منابع به همراه لری یکی از زبان‌های ایرانی شاخه جنوب غربی به شمارامده است^[۴]. اهالی هرسین و طوایف کاکاوند، بالاوند، جلالوند و عثمانوند که در مسیر مرز بین اکراد کلهر و زنگنه و لرستان واقع شده‌اند نیز به لکی تکلم می‌کنند^[۵]. لکهای لرستان در اصل در سه بخش به نام‌های هرو /horru/ یا چقلوندی، سله سله یا الشتر و دلفان ساکن بوده‌اند. سپس به برخی مناطق دیگر مهاجرت کرده‌اند، مانند لکهای دلفان و خواجه‌وند که به کلاردشت مازندران یا دشت و کوهستان کجور رفته و با همین نام دران‌جا زندگی می‌کنند و لکهای کرمان، صحنه، بوشهر و نقاط دیگر ایران^[۶]. نواحی که لکها دران سکونت دارند از جمله لرستان شمالی و شمال غربی، گاهی لکستان نامیده می‌شود^[۷]. لکها ازان جهت اهمیت دارند که خاندان زند از میانان‌ها برخاسته‌اند^[۸]. امروزه احتمالاً حدود 000/000/1 نفر به این زبان سخن می‌گویند که از این تعداد 000/150 نفر تک زبانه لک می‌باشند^[۹]. لکی امیخته‌ای از واژگان کردی کلهری و لری می‌باشد به انضمام لغاتی از گویش اورامی که به سبب شیوع مسلک اهل حق و حضور مبلغانان طی قرن‌ها بینان‌ها رواج یافته است^[۱۰]. لکی از فارسی نیز تأثیر پذیرفته است. تعدادی از کلمات لکی کاربرد خود را از دست داده‌اند و جای خود را به کلمات فارسی داده‌اند: /Čam/ (رودخانه)، /čerika/ (فریاد)^[۱۱] از ویژگی‌هایاوایی خاص زبان لکی به موارد زیر می‌توان اشاره کرد:

در بسیاری کلمات /x/ در تقابل با /G/ فارسی قرار می‌گیرد: /merx/ «مرغ» و /xam/ «غم» و /h/ در جایگاهاغاز واژه در تقابل با /x/ فارسی است: /hovârdan/ «خوردن». در بعضی کلمات لکی /ž/ در تقابل با /z/ فارسی است: /Žan/ «زن»؛ در بسیاری از کلمات /ân/ پایان کلمات فارسی، در لکی به صورت /o/ مشاهده می‌شود، مانند /no/ «نان» و /?o/ «جان»؛ /v/ و /z/ اوستایی هنوز در لکی باقی است، مانند /vâ/ «باد» و /zomâ/ «داماد»^[۱۲].

در لکی نشانه‌های جمع عربی وجود ندارد و نشانه جمع /-ay/ است، مانند /kâray/ «کارها»؛ نشانه نکره در لکی /-ey/ است، مثل /kârey/ «کاری»^[۱۳]. صرف فعل و قواعد مربوط بهان در زبان لکی، در بیشتر موارد شبیه فارسی است (به عنوان مثال همانند فارسی، لکی نیز در سوم شخص مفرد شناسه ندارد) و تفاوت‌های احتمالی در شکل تلفظ است، مثلاً درگویش لکی در بعضی موارد شناسه‌ها هنگام صرف فعل دران ادغام می‌شوند و یا در بعضی مواقع حذف می‌گردند، به گونه‌ای که در بعضی افعال تشخیص شناسه از بن فعل دشوار است. (/me:m/ «می‌دهم» از مصدر /dâ- yen/ «دادن»^[۱۴]. لکی از نظر واژه غنی است، به عنوان مثال برای گاو کلمات مختلفی دارد که موقعیت سنی، کاری و جنس گاو را مشخص می‌کند:^[۱۵] نوکل /nukal/ گاو ماده سه ساله)؛ کلگا /kalgâ/ (گاو نر)؛ جیل /jeyal/ (گاو نری که تازه کاری شده است) و غیره^[۱۶]. همچنین در لکی برای صداهای موجود در طبیعت و صدای حیوانات نیز واژه خاصی وجود دارد:^[۱۷] صدای غرش خرس /bulbal/، زوزه سگ و روباه /loila/، صدای تندر /gerem hor/، صدای افتادن چیزی دراب /šelpa/^[۱۸] نحو و کلمات لکی تحت تأثیر لری که از زبان‌های ایرانی جنوب غربی است تغییر فراوانی پیدا کرده است. با این حال دستور و نظام پایه فعل لکی و شباهتان به کردی حاکی از تعلق این زبان به شاخه زبان‌های ایرانی شمال غربی است^[۱۹]. لکی زبان شعر و بیان حال، عشق، اعتقاد و حماسه بوده است^[۲۰]. از ویژگی‌های منحصر به فرد لکی وجود هوره است. هوره در واقع راهی برای بیان احساسات درونی است که همزمان در بطن خویشاهنگ شعر و موسیقی را به همراه دارد^[۲۱]. اثار لکی مکتوب فراوان است. ماننداثار ملامنوچهر کولیوند که به منوچهر لک مشهور است. دستنویس‌هایی هم از داستان‌هایی از شاهنامه فردوسی به لکی موجود است^[۲۲].

نیز نگاه کنید به

ماخذ

↑ مان‌اللهی بهاروند، اسكندر. قوم لر (پژوهشی درباره پیوستگی قومی و پراكندگی جغرافیایی لرها در ایران). تهران: مؤسسه انتشاراتاگاه، 1370، ص51. - و نیز نك: .Com/ show- language. asp, Available. Onlinehttp://www.ethnologue
↑ دولتیاری، روح‌الدین. لرستان (سرزمین كهن). خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1375، ص104
↑ Mackenzie, D.N. "kurd, kurdestān" Encyclopeadia of Islam, LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 479.
↑ ایزدپناه، حمید. فرهنگ لكی. گیلان: مؤسسه جهانگیری، 1367، ص40.
↑ سلطانی، محمدعلی. جغرافیای تاریخی و تاریخ مفصل كرمانشاهان. تهران: مؤسسه فرهنگی نشر سها، 1374، ص270
↑ ایزدپناه، ص170.
↑ Minorsky, V. "lak" Encyclopeadia of Islam, LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 616.
↑ مصاحب، غلامحسین. «لك». دایرهالمعارف فارسی. تهران: امیركبیر، 1380، جلد2، 2498؛
↑ Gordon, Raymond. G., Jr. (ed) 2005. Ethenologue. Languages of the world, 15^th Edition. Dallas, Tex: sil International. به نقل از:
↑ سلطانی، ص270.
↑ http://www.lakestan.com. Online. Fr / article. Php3pid- article = 0141
↑ ایزدپناه، ص46.
↑ عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105
↑ عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105 ص28.
↑ http://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online.
↑ ایزدپناه، ص134، 104 و 36.
↑ http://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online.
↑ ایزدپناه، ص15، 122، 113 و 84.
↑ htpp://www.kordishacademy. org/ English/ language/ laki – htmi, Available. Online.
↑ ایزدپناه، ص40.
↑ http://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online. به نقل از: سیدجلال رحیمی. «ارتباط گویش لكی با زبان‌های فارسی قدیم».
↑ سلطانی، ص270.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

اتوسا رستم بیک

[1] مان‌اللهی بهاروند، اسكندر. قوم لر (پژوهشی درباره پیوستگی قومی و پراكندگی جغرافیایی لرها در ایران). تهران: مؤسسه انتشاراتاگاه، 1370، ص51. - و نیز نك: .Com/ show- language. asp, Available. Onlinehttp://www.ethnologue

[2] دولتیاری، روح‌الدین. لرستان (سرزمین كهن). خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1375، ص104

[3] Mackenzie, D.N. "kurd, kurdestān" Encyclopeadia of Islam, LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 479.

[4] ایزدپناه، حمید. فرهنگ لكی. گیلان: مؤسسه جهانگیری، 1367، ص40.

[5] سلطانی، محمدعلی. جغرافیای تاریخی و تاریخ مفصل كرمانشاهان. تهران: مؤسسه فرهنگی نشر سها، 1374، ص270

[6] ایزدپناه، ص170.

[7] Minorsky, V. "lak" Encyclopeadia of Islam, LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 616.

[8] مصاحب، غلامحسین. «لك». دایرهالمعارف فارسی. تهران: امیركبیر، 1380، جلد2، 2498؛

[9] Gordon, Raymond. G., Jr. (ed) 2005. Ethenologue. Languages of the world, 15^th Edition. Dallas, Tex: sil International. به نقل از:

[10] سلطانی، ص270.

[11] ttp://www.lakestan.com. Online. Fr / article. Php3pid- article = 0141

[12] ایزدپناه، ص46.

[13] عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105

[14] عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105 ص28.

[15] ttp://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online.

[16] ایزدپناه، ص134، 104 و 36.

[17] ttp://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online.

[18] ایزدپناه، ص15، 122، 113 و 84.

[19] tpp://www.kordishacademy. org/ English/ language/ laki – htmi, Available. Online.

[20] ایزدپناه، ص40.

[21] ttp://www.lakestan.com. Online. Fr, Available. Online. به نقل از: سیدجلال رحیمی. «ارتباط گویش لكی با زبان‌های فارسی قدیم».

[22] سلطانی، ص270.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

[۱۴]

[۱۵]

[۱۶]

[۱۷]

[۱۸]

[۱۹]

[۲۰]

[۲۱]

[۲۲]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-[[لکی|لكی]]læki/ / از زبان‌های ایرانی شاخه شمال غربی و مرتبط با زبان‌های كردی، گیلكی، گورانی، طالشی، سمنانی. زبان‌های ایرانی شمال غربی از لهجه‌های باستانی كه در سرزمین ماد و پارت (بخش شمال غربی ایران) رایج بوده‌اند، ریشه می‌گیرند<ref>مان‌اللهی بهاروند، اسكندر. ''قوم لر'' (پژوهشی درباره پیوستگی قومی و پراكندگی جغرافیایی لرها در ایران). تهران: مؤسسه انتشاراتاگاه، 1370، ص51.
+[[لکی]]læki/ / از زبان‌های ایرانی شاخه شمال غربی و مرتبط با زبان‌های کردی، گیلکی، گورانی، طالشی، سمنانی. زبان‌های ایرانی شمال غربی از لهجه‌های باستانی که در سرزمین ماد و پارت (بخش شمال غربی ایران) رایج بوده‌اند، ریشه می‌گیرند<ref>مان‌اللهی بهاروند، اسكندر. ''قوم لر'' (پژوهشی درباره پیوستگی قومی و پراكندگی جغرافیایی لرها در ایران). تهران: مؤسسه انتشاراتاگاه، 1370، ص51.
-- و نیز نك:                  .Com/ show- language. asp, Available. Onlinehttp://www.ethnologue  </ref>. زبان لكی با كردی كرمانشاهی شباهت فراوان دارد<ref>دولتیاری، روح‌الدین. ''لرستان'' (سرزمین كهن). خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1375، ص104</ref> و حتی در بعضی منابع به عنوان یكی از گویش‌های كردی معرفی شده است<ref>Mackenzie, D.N. "kurd, kurdestān"  ''Encyclopeadia of Islam'', LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 479.</ref>. در عین حال ازان‌جا كه این زبان در لرستان نیز رواج دارد در بعضی منابع به همراه لری یكی از زبان‌های ایرانی شاخه جنوب غربی به شمارامده است<ref>ایزدپناه، حمید. ''فرهنگ لكی''. گیلان: مؤسسه جهانگیری، 1367، ص40.</ref>. اهالی هرسین و طوایف كاكاوند، بالاوند، جلالوند و عثمانوند كه در مسیر مرز بین اكراد كلهر و زنگنه و لرستان واقع شده‌اند نیز به لكی تكلم می‌كنند<ref>سلطانی، محمدعلی. ''جغرافیای تاریخی و تاریخ مفصل كرمانشاهان''. تهران: مؤسسه فرهنگی نشر سها، 1374، ص270 </ref>. لك‌های لرستان در اصل در سه بخش به نام‌های هرو /horru/ یا چقلوندی، سله سله یا الشتر و دلفان ساكن بوده‌اند. سپس به برخی مناطق دیگر مهاجرت كرده‌اند، مانند لك‌های دلفان و خواجه‌وند كه به كلاردشت مازندران یا دشت و كوهستان كجور رفته و با همین نام دران‌جا زندگی می‌كنند و لك‌های كرمان، صحنه، بوشهر و نقاط دیگر ایران<ref>ایزدپناه، ص170.</ref>. نواحی كه لك‌ها دران سكونت دارند از جمله لرستان شمالی و شمال غربی، گاهی لكستان نامیده می‌شود<ref>Minorsky, V. "lak"  ''Encyclopeadia of Islam'', LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 616.</ref>. لك‌ها ازان جهت اهمیت دارند كه خاندان زند از میانان‌ها برخاسته‌اند<ref>مصاحب، غلامحسین. «لك». ''دایرهالمعارف فارسی.'' تهران: امیركبیر، 1380، جلد2، 2498؛ </ref>. امروزه احتمالاً حدود 000/000/1 نفر به این زبان سخن می‌گویند كه از این تعداد 000/150 نفر تك زبانه لك می‌باشند<ref>Gordon, Raymond. G., Jr. (ed) 2005.
+- و نیز نك:                  .Com/ show- language. asp, Available. Onlinehttp://www.ethnologue  </ref>. زبان لکی با کردی کرمانشاهی شباهت فراوان دارد<ref>دولتیاری، روح‌الدین. ''لرستان'' (سرزمین كهن). خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1375، ص104</ref> و حتی در بعضی منابع به عنوان یکی از گویش‌های کردی معرفی شده است<ref>Mackenzie, D.N. "kurd, kurdestān"  ''Encyclopeadia of Islam'', LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 479.</ref>. در عین حال ازان‌جا که این زبان در لرستان نیز رواج دارد در بعضی منابع به همراه لری یکی از زبان‌های ایرانی شاخه جنوب غربی به شمارامده است<ref>ایزدپناه، حمید. ''فرهنگ لكی''. گیلان: مؤسسه جهانگیری، 1367، ص40.</ref>. اهالی هرسین و طوایف کاکاوند، بالاوند، جلالوند و عثمانوند که در مسیر مرز بین اکراد کلهر و زنگنه و لرستان واقع شده‌اند نیز به لکی تکلم می‌کنند<ref>سلطانی، محمدعلی. ''جغرافیای تاریخی و تاریخ مفصل كرمانشاهان''. تهران: مؤسسه فرهنگی نشر سها، 1374، ص270 </ref>. لکهای لرستان در اصل در سه بخش به نام‌های هرو /horru/ یا چقلوندی، سله سله یا الشتر و دلفان ساکن بوده‌اند. سپس به برخی مناطق دیگر مهاجرت کرده‌اند، مانند لکهای دلفان و خواجه‌وند که به کلاردشت مازندران یا دشت و کوهستان کجور رفته و با همین نام دران‌جا زندگی می‌کنند و لکهای کرمان، صحنه، بوشهر و نقاط دیگر ایران<ref>ایزدپناه، ص170.</ref>. نواحی که لکها دران سکونت دارند از جمله لرستان شمالی و شمال غربی، گاهی لکستان نامیده می‌شود<ref>Minorsky, V. "lak"  ''Encyclopeadia of Islam'', LEIDEN E.J. BRILL. 1986, vol 5, P 616.</ref>. لکها ازان جهت اهمیت دارند که خاندان زند از میانان‌ها برخاسته‌اند<ref>مصاحب، غلامحسین. «لك». ''دایرهالمعارف فارسی.'' تهران: امیركبیر، 1380، جلد2، 2498؛ </ref>. امروزه احتمالاً حدود 000/000/1 نفر به این زبان سخن می‌گویند که از این تعداد 000/150 نفر تک زبانه لک می‌باشند<ref>Gordon, Raymond. G., Jr. (ed) 2005.
-Ethenologue. Languages of the world, 15<sup>th</sup> Edition. Dallas, Tex: sil International. به نقل از:</ref>. لكی امیخته‌ای از واژگان كردی كلهری و لری می‌باشد به انضمام لغاتی از گویش اورامی كه به سبب شیوع مسلك اهل حق و حضور مبلغانان طی قرن‌ها بینان‌ها رواج یافته است<ref>سلطانی، ص270.</ref>. لكی از فارسی نیز تأثیر پذیرفته است. تعدادی از كلمات لكی كاربرد خود را از دست داده‌اند و جای خود را به كلمات فارسی داده‌اند: /Čam/ (رودخانه)، /čerika/ (فریاد)<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr / article. Php3pid- article = 0141</ref> از ویژگی‌هایاوایی خاص زبان لكی به موارد زیر می‌توان اشاره كرد:
+Ethenologue. Languages of the world, 15<sup>th</sup> Edition. Dallas, Tex: sil International. به نقل از:</ref>. لکی امیخته‌ای از واژگان کردی کلهری و لری می‌باشد به انضمام لغاتی از گویش اورامی که به سبب شیوع مسلک اهل حق و حضور مبلغانان طی قرن‌ها بینان‌ها رواج یافته است<ref>سلطانی، ص270.</ref>. لکی از فارسی نیز تأثیر پذیرفته است. تعدادی از کلمات لکی کاربرد خود را از دست داده‌اند و جای خود را به کلمات فارسی داده‌اند: /Čam/ (رودخانه)، /čerika/ (فریاد)<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr / article. Php3pid- article = 0141</ref> از ویژگی‌هایاوایی خاص زبان لکی به موارد زیر می‌توان اشاره کرد:
-در بسیاری كلمات /x/ در تقابل با /G/ فارسی قرار می‌گیرد: /merx/ «مرغ» و /xam/ «غم» و /h/ در جایگاهاغاز واژه در تقابل با /x/ فارسی است: /hovârdan/ «خوردن». در بعضی كلمات لكی /ž/ در تقابل با /z/ فارسی است: /Žan/ «زن»؛ در بسیاری از كلمات /ân/ پایان كلمات فارسی، در لكی به صورت /o/ مشاهده می‌شود، مانند /no/ «نان» و /?o/ «جان»؛ /v/ و /z/ اوستایی هنوز در لكی باقی است، مانند /vâ/ «باد» و /zomâ/ «داماد»<ref>ایزدپناه، ص46.</ref>.
+در بسیاری کلمات /x/ در تقابل با /G/ فارسی قرار می‌گیرد: /merx/ «مرغ» و /xam/ «غم» و /h/ در جایگاهاغاز واژه در تقابل با /x/ فارسی است: /hovârdan/ «خوردن». در بعضی کلمات لکی /ž/ در تقابل با /z/ فارسی است: /Žan/ «زن»؛ در بسیاری از کلمات /ân/ پایان کلمات فارسی، در لکی به صورت /o/ مشاهده می‌شود، مانند /no/ «نان» و /?o/ «جان»؛ /v/ و /z/ اوستایی هنوز در لکی باقی است، مانند /vâ/ «باد» و /zomâ/ «داماد»<ref>ایزدپناه، ص46.</ref>.
-در لكی نشانه‌های جمع عربی وجود ندارد و نشانه جمع /-ay/ است، مانند /kâray/ «كارها»؛ نشانه نكره در لكی /-ey/ است، مثل /kârey/ «كاری»<ref>عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. ''دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه''. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105</ref>. صرف فعل و قواعد مربوط بهان در زبان لكی، در بیشتر موارد شبیه فارسی است (به عنوان مثال همانند فارسی، لكی نیز در سوم شخص مفرد شناسه ندارد) و تفاوت‌های احتمالی در شكل تلفظ است، مثلاً درگویش لكی در بعضی موارد شناسه‌ها هنگام صرف فعل دران ادغام می‌شوند و یا در بعضی مواقع حذف می‌گردند، به گونه‌ای كه در بعضی افعال تشخیص شناسه از بن فعل دشوار است. (/me:m/ «می‌دهم» از مصدر /dâ- yen/ «دادن»<ref>عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. ''دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه''. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105 ص28.</ref>. لكی از نظر واژه غنی است، به عنوان مثال برای گاو كلمات مختلفی دارد كه موقعیت سنی، كاری و جنس گاو را مشخص می‌كند:<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.</ref> نوكل /nukal/ گاو ماده سه ساله)؛ كلگا /kalgâ/ (گاو نر)؛ جیل /jeyal/ (گاو نری كه تازه كاری شده است) و غیره<ref>ایزدپناه، ص134، 104 و 36.</ref>. همچنین در لكی برای صداهای موجود در طبیعت و صدای حیوانات نیز واژه خاصی وجود دارد:<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.</ref> صدای غرش خرس /bulbal/، زوزه سگ و روباه /loila/، صدای تندر /gerem hor/، صدای افتادن چیزی دراب /šelpa/<ref>ایزدپناه، ص15، 122، 113 و 84.</ref> نحو و كلمات لكی تحت تأثیر لری كه از زبان‌های ایرانی جنوب غربی است تغییر فراوانی پیدا كرده است. با این حال دستور و نظام پایه فعل لكی و شباهتان به كردی حاكی از تعلق این زبان به شاخه زبان‌های ایرانی شمال غربی است<ref>htpp://www.kordishacademy. org/ English/ language/ laki – htmi, Available. Online.</ref>. لكی زبان شعر و بیان حال، عشق، اعتقاد و حماسه بوده است<ref>ایزدپناه، ص40.</ref>. از ویژگی‌های منحصر به فرد لكی وجود هوره است. هوره در واقع راهی برای بیان احساسات درونی است كه همزمان در بطن خویشاهنگ شعر و موسیقی را به همراه دارد<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.
+در لکی نشانه‌های جمع عربی وجود ندارد و نشانه جمع /-ay/ است، مانند /kâray/ «کارها»؛ نشانه نکره در لکی /-ey/ است، مثل /kârey/ «کاری»<ref>عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. ''دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه''. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105</ref>. صرف فعل و قواعد مربوط بهان در زبان لکی، در بیشتر موارد شبیه فارسی است (به عنوان مثال همانند فارسی، لکی نیز در سوم شخص مفرد شناسه ندارد) و تفاوت‌های احتمالی در شکل تلفظ است، مثلاً درگویش لکی در بعضی موارد شناسه‌ها هنگام صرف فعل دران ادغام می‌شوند و یا در بعضی مواقع حذف می‌گردند، به گونه‌ای که در بعضی افعال تشخیص شناسه از بن فعل دشوار است. (/me:m/ «می‌دهم» از مصدر /dâ- yen/ «دادن»<ref>عالی‌پور خرم‌آبادی، كامین. ''دستور زبان لكی، ضرب‌المثل‌ها و واژه‌نامه''. خرم‌آباد: انتشارات افلاك، 1383، ص 105 ص28.</ref>. لکی از نظر واژه غنی است، به عنوان مثال برای گاو کلمات مختلفی دارد که موقعیت سنی، کاری و جنس گاو را مشخص می‌کند:<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.</ref> نوکل /nukal/ گاو ماده سه ساله)؛ کلگا /kalgâ/ (گاو نر)؛ جیل /jeyal/ (گاو نری که تازه کاری شده است) و غیره<ref>ایزدپناه، ص134، 104 و 36.</ref>. همچنین در لکی برای صداهای موجود در طبیعت و صدای حیوانات نیز واژه خاصی وجود دارد:<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.</ref> صدای غرش خرس /bulbal/، زوزه سگ و روباه /loila/، صدای تندر /gerem hor/، صدای افتادن چیزی دراب /šelpa/<ref>ایزدپناه، ص15، 122، 113 و 84.</ref> نحو و کلمات لکی تحت تأثیر لری که از زبان‌های ایرانی جنوب غربی است تغییر فراوانی پیدا کرده است. با این حال دستور و نظام پایه فعل لکی و شباهتان به کردی حاکی از تعلق این زبان به شاخه زبان‌های ایرانی شمال غربی است<ref>htpp://www.kordishacademy. org/ English/ language/ laki – htmi, Available. Online.</ref>. لکی زبان شعر و بیان حال، عشق، اعتقاد و حماسه بوده است<ref>ایزدپناه، ص40.</ref>. از ویژگی‌های منحصر به فرد لکی وجود هوره است. هوره در واقع راهی برای بیان احساسات درونی است که همزمان در بطن خویشاهنگ شعر و موسیقی را به همراه دارد<ref><nowiki>http://www.lakestan.com</nowiki>. Online. Fr, Available. Online.
-به نقل از: سیدجلال رحیمی. «ارتباط گویش لكی با زبان‌های فارسی قدیم».</ref>. اثار لكی مكتوب فراوان است. ماننداثار ملامنوچهر كولیوند كه به منوچهر لك مشهور است. دستنویس‌هایی هم از داستان‌هایی از شاهنامه فردوسی به لكی موجود است<ref>سلطانی، ص270.</ref>.
+به نقل از: سیدجلال رحیمی. «ارتباط گویش لكی با زبان‌های فارسی قدیم».</ref>. اثار لکی مکتوب فراوان است. ماننداثار ملامنوچهر کولیوند که به منوچهر لک مشهور است. دستنویس‌هایی هم از داستان‌هایی از شاهنامه فردوسی به لکی موجود است<ref>سلطانی، ص270.</ref>.
 == نیز نگاه کنید به ==