پرش به محتوا

مخزن الاسرار: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۳: خط ۳:
نظامی اين‌ مثنوی را كه‌ حدود 2260 بيت‌ دارد، پيرامون‌ 570ق / 1174م در بحر سريع‌ و به‌ نام‌ فخرالدين ‌بهرامشاه‌ بن‌ داود (د 622ق / 1225م) پادشاه‌ ارزنگان‌ سروده‌ است‌<ref>صفا، ذبيح‌الله‌. '''''تاريخ‌ ادبيات‌ در ايران‌'''''. تهران‌: ابن‌ سينا، 1347، ج 2، ص‌ 801 و 802.</ref>.
نظامی اين‌ مثنوی را كه‌ حدود 2260 بيت‌ دارد، پيرامون‌ 570ق / 1174م در بحر سريع‌ و به‌ نام‌ فخرالدين ‌بهرامشاه‌ بن‌ داود (د 622ق / 1225م) پادشاه‌ ارزنگان‌ سروده‌ است‌<ref>صفا، ذبيح‌الله‌. '''''تاريخ‌ ادبيات‌ در ايران‌'''''. تهران‌: ابن‌ سينا، 1347، ج 2، ص‌ 801 و 802.</ref>.


منظومه مخزن‌الاسرار با يک سلسله‌ مقدمات‌ استادانه‌ همچون: ستايش‌ يزدان‌، نعت‌ پيامبر (ص‌)، مدح ‌و تكريم‌ بهرامشاه‌ و سرانجام‌ چگونگی اقدام‌ به‌ سرودن‌ و مرتبت‌ اثر آغاز میشود. سپس‌ موضوع‌ها در 20 مقاله‌ تدوين‌ میگردد و در هر مقاله‌ تمثيل‌ و حكاياتی برای روشن‌تر شدن‌ موضوع‌ میآيد<ref>آربری، آرتورجان‌. '''''ادبيات‌ كلاسيک فارسی'''''. ترجمه اسدالله‌ آزاد، مشهد: آستان‌ قدس‌، 1371، ص‌ 142.</ref>.اين مثنوی از نظر كيفيت‌ با ديگر مثنویهای نظامی متفاوت‌ است‌، زيرا جنبه‌های داستانی ندارد. بااين‌حال‌، شاعر برای تشريح‌ معانی حكايات‌ كوچكی به‌ سبک حديقه<sup>*</sup> سنايی يا مثنوی<sup>*</sup> مولوی آورده‌ است‌<ref>براون‌، ادوارد. '''''تاريخ‌ ادبی ايران‌'''''. ترجمه علی پاشا صالح‌، تهران‌: اميركبير، 1358، ج‌ 2، ص‌685.</ref>.مخزن‌الاسرار به‌ كوشش وحيد دستگردی (1343ش)، پژمان بختياری (1344ش) عبدالحميد آيتی (1367ش) و ديگران‌ به‌ چاپ‌ رسيده‌ است‌<ref>رادفر، ابوالقاسم‌. '''''كتابشناسی نظامی گنجوی'''.'' تهران‌: مؤسسه‌ مطالعات‌ و تحقيقات فرهنگی، 1371، ص‌ 39-69.</ref><ref>ثروت‌، منصور. '''''مقالات‌كنگره''''' '''''بين‌المللی بزرگداشت‌ نخستين‌''' '''سده تولد حكيم‌ نظامی گنجوی'''''. تبريز: دانشگاه‌ تبريز، 1372؛</ref><ref>نيز نک: ثروتيان‌، بهروز. '''''شرح‌ مخزن‌الاسرار'''''. تهران‌: برگ‌، 1370؛</ref>.
منظومه مخزن‌الاسرار با يک سلسله‌ مقدمات‌ استادانه‌ همچون: ستايش‌ يزدان‌، نعت‌ پيامبر (ص‌)، مدح ‌و تكريم‌ بهرامشاه‌ و سرانجام‌ چگونگی اقدام‌ به‌ سرودن‌ و مرتبت‌ اثر آغاز میشود. سپس‌ موضوع‌ها در 20 مقاله‌ تدوين‌ میگردد و در هر مقاله‌ تمثيل‌ و حكاياتی برای روشن‌تر شدن‌ موضوع‌ میآيد<ref>آربری، آرتورجان‌. '''''ادبيات‌ كلاسيک فارسی'''''. ترجمه اسدالله‌ آزاد، مشهد: آستان‌ قدس‌، 1371، ص‌ 142.</ref>.اين مثنوی از نظر كيفيت‌ با ديگر مثنوی های نظامی متفاوت‌ است‌، زيرا جنبه‌های داستانی ندارد. بااين‌حال‌، شاعر برای تشريح‌ معانی حكايات‌ كوچكی به‌ سبک حديقه<sup>*</sup> سنايی يا مثنوی<sup>*</sup> مولوی آورده‌ است‌<ref>براون‌، ادوارد. '''''تاريخ‌ ادبی ايران‌'''''. ترجمه علی پاشا صالح‌، تهران‌: اميركبير، 1358، ج‌ 2، ص‌685.</ref>.مخزن‌الاسرار به‌ كوشش وحيد دستگردی (1343ش)، پژمان بختياری (1344ش) عبدالحميد آيتی (1367ش) و ديگران‌ به‌ چاپ‌ رسيده‌ است‌<ref>رادفر، ابوالقاسم‌. '''''كتابشناسی نظامی گنجوی'''.'' تهران‌: مؤسسه‌ مطالعات‌ و تحقيقات فرهنگی، 1371، ص‌ 39-69.</ref><ref>ثروت‌، منصور. '''''مقالات‌كنگره''''' '''''بين‌المللی بزرگداشت‌ نخستين‌''' '''سده تولد حكيم‌ نظامی گنجوی'''''. تبريز: دانشگاه‌ تبريز، 1372؛</ref><ref>نيز نک: ثروتيان‌، بهروز. '''''شرح‌ مخزن‌الاسرار'''''. تهران‌: برگ‌، 1370؛</ref>.
 
== نیز نگاه کنید به ==
 
* [[نظامی گنجوی]]
 
== مآخذ ==
<references />
 
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
 
== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
[[رده:ادبیات]]

نسخهٔ ‏۱۰ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۱

مخزن‌الاسرار، كوتاه‌ترين‌ و كهن‌ترين‌ مثنوی از پنج گنج (خمسه) نظامی گنجوی.

نظامی اين‌ مثنوی را كه‌ حدود 2260 بيت‌ دارد، پيرامون‌ 570ق / 1174م در بحر سريع‌ و به‌ نام‌ فخرالدين ‌بهرامشاه‌ بن‌ داود (د 622ق / 1225م) پادشاه‌ ارزنگان‌ سروده‌ است‌[۱].

منظومه مخزن‌الاسرار با يک سلسله‌ مقدمات‌ استادانه‌ همچون: ستايش‌ يزدان‌، نعت‌ پيامبر (ص‌)، مدح ‌و تكريم‌ بهرامشاه‌ و سرانجام‌ چگونگی اقدام‌ به‌ سرودن‌ و مرتبت‌ اثر آغاز میشود. سپس‌ موضوع‌ها در 20 مقاله‌ تدوين‌ میگردد و در هر مقاله‌ تمثيل‌ و حكاياتی برای روشن‌تر شدن‌ موضوع‌ میآيد[۲].اين مثنوی از نظر كيفيت‌ با ديگر مثنوی های نظامی متفاوت‌ است‌، زيرا جنبه‌های داستانی ندارد. بااين‌حال‌، شاعر برای تشريح‌ معانی حكايات‌ كوچكی به‌ سبک حديقه* سنايی يا مثنوی* مولوی آورده‌ است‌[۳].مخزن‌الاسرار به‌ كوشش وحيد دستگردی (1343ش)، پژمان بختياری (1344ش) عبدالحميد آيتی (1367ش) و ديگران‌ به‌ چاپ‌ رسيده‌ است‌[۴][۵][۶].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. صفا، ذبيح‌الله‌. تاريخ‌ ادبيات‌ در ايران‌. تهران‌: ابن‌ سينا، 1347، ج 2، ص‌ 801 و 802.
  2. آربری، آرتورجان‌. ادبيات‌ كلاسيک فارسی. ترجمه اسدالله‌ آزاد، مشهد: آستان‌ قدس‌، 1371، ص‌ 142.
  3. براون‌، ادوارد. تاريخ‌ ادبی ايران‌. ترجمه علی پاشا صالح‌، تهران‌: اميركبير، 1358، ج‌ 2، ص‌685.
  4. رادفر، ابوالقاسم‌. كتابشناسی نظامی گنجوی. تهران‌: مؤسسه‌ مطالعات‌ و تحقيقات فرهنگی، 1371، ص‌ 39-69.
  5. ثروت‌، منصور. مقالات‌كنگره بين‌المللی بزرگداشت‌ نخستين‌ سده تولد حكيم‌ نظامی گنجوی. تبريز: دانشگاه‌ تبريز، 1372؛
  6. نيز نک: ثروتيان‌، بهروز. شرح‌ مخزن‌الاسرار. تهران‌: برگ‌، 1370؛

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر