پرش به محتوا

موسیقی خوزستان: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «شهرها و بنادر خوزستان را مي‌توان از نظر فرهنگ و پيشينة تاريخي به چند گروه تقسيم كرد: نخست شهرهاي باستاني خوزستان با فرهنگي كهن و آداب و رسومي غني مانند شوشتر، دزفول و شوش. دوم شهرهاي نسبتاً نوبنياد كه پيشينة تاريخي زيادي ندارند و حاصل گسترش صن...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
شهرها و بنادر خوزستان را مي‌توان از نظر فرهنگ و پيشينة تاريخي به چند گروه تقسيم كرد: نخست شهرهاي باستاني خوزستان با فرهنگي كهن و آداب و رسومي غني مانند شوشتر، دزفول و شوش. دوم شهرهاي نسبتاً نوبنياد كه پيشينة تاريخي زيادي ندارند و حاصل گسترش صنعت نفت در اين منطقه‌اند، مانند اهواز، آبادان، خرمشهر و ماهشهر. در شهرها و روستاهاي گروه دوم البته از ديرباز طوايفي از اعراب و گروه‌هايي از مهاجرين آفريقايي زندگي مي‌كنند كه موسيقي و آداب و رسوم مخصوص به خود دارند. سوم شهرهايي چون انديمشك و مسجد سليمان كه بيشتر فرهنگ بختياري در آن‌ها جاري است. موسيقي شوشتر و دزفول را مي‌توان در محدودة معيني با رديف دستگاهي موسيقي ايران مقايسه كرد. به مجموعة آوازها، گوشه‌ها و تصنيف‌هايي كه در مقام‌هاي مختلف در شوشتر اجرا مي‌شود «شوشتري دستگاه» مي‌گويند. موسيقي بختياري نيز در حد محدودي در شوشتر و دزفول رايج است.
شهرها و بنادر خوزستان را می‌توان از نظر فرهنگ و پیشینه تاریخی به چند گروه تقسیم کرد: نخست شهرهای باستانی خوزستان با فرهنگی کهن و آداب و رسومی غنی مانند شوشتر، دزفول و شوش. دوم شهرهای نسبتاً نوبنیاد که پیشینه تاریخی زیادی ندارند و حاصل گسترش صنعت نفت در این منطقه‌اند، مانند اهواز، آبادان، خرمشهر و ماهشهر. در شهرها و روستاهای گروه دوم البته از دیرباز طوایفی از اعراب و گروه‌هایی از مهاجرین آفریقایی زندگی می‌کنند که موسیقی و آداب و رسوم مخصوص به خود دارند. سوم شهرهایی چون اندیمشک و مسجد سلیمان که بیشتر فرهنگ بختیاری در آن‌ها جاری است. موسیقی شوشتر و دزفول را می‌توان در محدوده معینی با ردیف دستگاهی موسیقی ایران مقایسه کرد. به مجموعه آوازها، گوشه‌ها و تصنیف‌هایی که در مقام‌های مختلف در شوشتر اجرا می‌شود «شوشتری دستگاه» می‌گویند. موسیقی بختیاری نیز در حد محدودی در شوشتر و دزفول رایج است.


در اهواز، آبادان، خرمشهر و اروندكنار از ديرباز طوايفي از اعراب ساكن بوده‌اند كه موسيقي آن‌ها همان موسيقي سنّتي عرب است. در خرمشهر، اروندكنار و آبادان آئين‌هاي زار و مشايخ كه جنبة موسيقي درماني دارند نيز متداول است. كولي‌هاي عرب زبان اين منطقه نيز در اجرا و نقل و انتقال موسيقي سنّتي عرب نقش بسزايي داشته‌اند.
در اهواز، آبادان، خرمشهر و اروندکنار از دیرباز طوایفی از اعراب ساکن بوده‌اند که موسیقی آن‌ها همان موسیقی سنّتی عرب است. در خرمشهر، اروندکنار و آبادان آئین‌های زار و مشایخ که جنبه موسیقی درمانی دارند نیز متداول است. کولی‌های عرب زبان این منطقه نیز در اجرا و نقل و انتقال موسیقی سنّتی عرب نقش بسزایی داشته‌اند.


موسيقيِ هر سه حوزة ياد شده انواع مختلف دارد. موسيقي اصلي شوشتر و دزفول (شوشتري دستگاه) با آواز، تار<sup>*</sup>، و همراهي تمبك<sup>*</sup> اجرا مي‌شود. موسيقي اهواز، آبادان و خرمشهر ـ به جز موسيقي عرب و كولي‌ها ـ اصالت ندارد و آميخته‌اي جديد از فرهنگ‌هاي مختلف است. موسيقي عرب‌ها و كولي‌ها با سازهايي مانند رَباب، كاسوره، تمبك<sup>*</sup>، تمپو و آواز اجرا مي‌شود. در انديمشك و مسجد سليمان موسيقي بختياري با كرنا<sup>*</sup>، سرنا<sup>*</sup>، دهل<sup>*</sup>، ني<sup>*</sup> و آواز به اجرا در مي‌آيد. در هر سه حوزة ياد شده مي‌توان نمونه‌هايي از لالايي، آوازهاي كار و مرثيه‌ها را يافت كه بنا به ضرورت در مجالس مختلف اجرا مي‌شوند.
موسیقیِ هر سه حوزه یاد شده انواع مختلف دارد. موسیقی اصلی شوشتر و دزفول (شوشتری دستگاه) با آواز، تار<sup>*</sup>، و همراهی تمبک<sup>*</sup> اجرا می‌شود. موسیقی اهواز، آبادان و خرمشهر ـ به جز موسیقی عرب و کولی‌ها ـ اصالت ندارد و آمیخته‌ای جدید از فرهنگ‌های مختلف است. موسیقی عرب‌ها و کولی‌ها با سازهایی مانند رَباب، کاسوره، تمبک<sup>*</sup>، تمپو و آواز اجرا می‌شود. در اندیمشک و مسجد سلیمان موسیقی بختیاری با کرنا<sup>*</sup>، سرنا<sup>*</sup>، دهل<sup>*</sup>، نی<sup>*</sup> و آواز به اجرا در می‌آید. در هر سه حوزه یاد شده می‌توان نمونه‌هایی از لالایی، آوازهای کار و مرثیه‌ها را یافت که بنا به ضرورت در مجالس مختلف اجرا می‌شوند<ref>کار میدانی</ref><ref>موسیقی مناطق جنوب ایران (هرمزگان، بوشهر، خوزستان). محمدرضا درویشی، حوزه هنری، مرکز موسیقی.</ref><ref>درویشی، محمدرضا، '''''دایره المعارف سازهای ایران'''''. جلد اول و دوم، تهران: ماهور.</ref>.


== نیز نگاه کنید به ==
[[سُرنا]]


[[دهل]]


'''مآخذ:'''
نی


اطلاعات اين مدخل از طريق منابع زير تأمين شده است:
کرنا


-       كار ميداني
== مآخذ ==
اطلاعات این مدخل از طریق منابع زیر تأمین شده است:


-      موسيقي مناطق جنوب ايران (هرمزگان، بوشهر، خوزستان). محمدرضا درويشي، حوزة هنري، مركز موسيقي.
-      
 
-      
 
-    


-      '''''دايرةالمعارف سازهاي ايران'''''. جلد اول و دوم، محمدرضا درويشي، ماهور.






محمدرضا درویشی
محمدرضا درویشی

نسخهٔ ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۳۴

شهرها و بنادر خوزستان را می‌توان از نظر فرهنگ و پیشینه تاریخی به چند گروه تقسیم کرد: نخست شهرهای باستانی خوزستان با فرهنگی کهن و آداب و رسومی غنی مانند شوشتر، دزفول و شوش. دوم شهرهای نسبتاً نوبنیاد که پیشینه تاریخی زیادی ندارند و حاصل گسترش صنعت نفت در این منطقه‌اند، مانند اهواز، آبادان، خرمشهر و ماهشهر. در شهرها و روستاهای گروه دوم البته از دیرباز طوایفی از اعراب و گروه‌هایی از مهاجرین آفریقایی زندگی می‌کنند که موسیقی و آداب و رسوم مخصوص به خود دارند. سوم شهرهایی چون اندیمشک و مسجد سلیمان که بیشتر فرهنگ بختیاری در آن‌ها جاری است. موسیقی شوشتر و دزفول را می‌توان در محدوده معینی با ردیف دستگاهی موسیقی ایران مقایسه کرد. به مجموعه آوازها، گوشه‌ها و تصنیف‌هایی که در مقام‌های مختلف در شوشتر اجرا می‌شود «شوشتری دستگاه» می‌گویند. موسیقی بختیاری نیز در حد محدودی در شوشتر و دزفول رایج است.

در اهواز، آبادان، خرمشهر و اروندکنار از دیرباز طوایفی از اعراب ساکن بوده‌اند که موسیقی آن‌ها همان موسیقی سنّتی عرب است. در خرمشهر، اروندکنار و آبادان آئین‌های زار و مشایخ که جنبه موسیقی درمانی دارند نیز متداول است. کولی‌های عرب زبان این منطقه نیز در اجرا و نقل و انتقال موسیقی سنّتی عرب نقش بسزایی داشته‌اند.

موسیقیِ هر سه حوزه یاد شده انواع مختلف دارد. موسیقی اصلی شوشتر و دزفول (شوشتری دستگاه) با آواز، تار*، و همراهی تمبک* اجرا می‌شود. موسیقی اهواز، آبادان و خرمشهر ـ به جز موسیقی عرب و کولی‌ها ـ اصالت ندارد و آمیخته‌ای جدید از فرهنگ‌های مختلف است. موسیقی عرب‌ها و کولی‌ها با سازهایی مانند رَباب، کاسوره، تمبک*، تمپو و آواز اجرا می‌شود. در اندیمشک و مسجد سلیمان موسیقی بختیاری با کرنا*، سرنا*، دهل*، نی* و آواز به اجرا در می‌آید. در هر سه حوزه یاد شده می‌توان نمونه‌هایی از لالایی، آوازهای کار و مرثیه‌ها را یافت که بنا به ضرورت در مجالس مختلف اجرا می‌شوند[۱][۲][۳].

نیز نگاه کنید به

سُرنا

دهل

نی

کرنا

مآخذ

اطلاعات این مدخل از طریق منابع زیر تأمین شده است:

-      

-      

-    



محمدرضا درویشی

  1. کار میدانی
  2. موسیقی مناطق جنوب ایران (هرمزگان، بوشهر، خوزستان). محمدرضا درویشی، حوزه هنری، مرکز موسیقی.
  3. درویشی، محمدرضا، دایره المعارف سازهای ایران. جلد اول و دوم، تهران: ماهور.