پرش به محتوا

جزیه: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''جزيه،''' ماليات سرانه كه مسلمانان بنا بر حكم قرآن در آية جزيه (سورة توبه، 29) هر ساله از اهل كتاب در سرزمين‌هاي مغلوب اسلامي مي‌گرفتند. جزيه، خراج زمين است<sup>1</sup> و آن‌چه از ذمّي و اهل كتاب گيرند.<sup>2</sup> جزيه، از ريشة آرامي و برگرفته از واژة «گَ...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''جزيه،''' ماليات سرانه كه مسلمانان بنا بر حكم قرآن در آية جزيه (سورة توبه، 29) هر ساله از اهل كتاب در سرزمين‌هاي مغلوب اسلامي مي‌گرفتند.
'''جزیه،''' مالیات سرانه که مسلمانان بنا بر حکم قرآن در آیه جزیه (سوره توبه، 29) هر ساله از اهل کتاب در سرزمین‌های مغلوب اسلامی می‌گرفتند.


جزيه، خراج زمين است<sup>1</sup> و آن‌چه از ذمّي و اهل كتاب گيرند.<sup>2</sup> جزيه، از ريشة آرامي و برگرفته از واژة «گَزْيت» يا «سرگزيت» در زبان سرياني است<sup>3</sup> و با ماليات سرانه‌اي كه بر ملل مغلوب و گاه اتباع كشور بسته مي‌شود، برابري مي‌كند.<sup>4</sup> جزيه، در فقه، مالي را گويند كه پيروان مذاهب ديگر مانند يهود، نصاري‌ و زرتشت به حكومت اسلام  پرداخت مي‌كنند، در ازاي سكونت ايشان در قلمرو حكومت اسلام، براي مدت معيّن، به گونه‌ي كه جان و مال و ناموس ايشان در حمايت حكومت اسلام باشد؛<sup>5</sup> نيز، عقدي است ميان حكومت اسلام و يك يا عده‌اي از پيروان مذاهب ديگر (يهوديان، مسيحيان و زرتشتيان) كه براساس آن، در ازاي سكونت در قلمرو اسلام به حكومت اسلام، جزيه مي‌پرداختند.<sup>6</sup> جزيه، در ميان ملل متمدن قديم، از جمله يونانيان و روميان وجود داشته است و از مستحد ثات اسلام نيست؛ يونانيان از مردم سواحل آسياي صغير در مقابل تهاجم فنيقي‌ها و روميان از مردم مغلوب شده، جزيه دريافت مي‌كردند.<sup>7</sup> جزيه در سال نهم هجري، مقرر شده و در زمان حكومت خلفا از ساكنان سرزمين‌هاي فتح شده دريافت مي‌گرديد.<sup>8</sup>  
جزیه، خراج زمین است<ref>نفیسی، علی‌اکبر. '''''فرهنگ''''' '''''نفیسی''''' (ناظم‌الاطباء).</ref><ref name=":0">شیخ احمدرضا. '''''متن''''' '''''اللغه.'''''</ref><ref>'''''منتهی''''' '''''الارب'''''؛ اقرب الموارد.</ref><ref>اقرب الموارد</ref>و آن‌چه از ذمّی و اهل کتاب گیرند<ref name=":0" />. جزیه، از ریشه آرامی و برگرفته از واژه «گَزْیت» یا «سرگزیت» در زبان سریانی است<ref>اوشیدری، جهانگیر. '''''دانشنامه فردیسنا'''''. تهران: نشر مرکز، 233.</ref><ref>امام  شوشتری، محمدعلی. '''''فرهنگ واژه‌های فارسی در زبان عربی'''''. تهران: بهمن 1347، 157.</ref> و با مالیات سرانه‌ای که بر ملل مغلوب و گاه اتباع کشور بسته می‌شود، برابری می‌کند<ref>جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر. '''''مسبوط در ترمینولوژی حقوق'''''. تهران: گنج دانش، 1383، 1548.</ref>. جزیه، در فقه، مالی را گویند که پیروان مذاهب دیگر مانند یهود، نصاری‌ و زرتشت به حکومت اسلام  پرداخت می‌کنند، در ازای سکونت ایشان در قلمرو حکومت اسلام، برای مدت معیّن، به گونه‌ی که جان و مال و ناموس ایشان در حمایت حکومت اسلام باشد؛<ref name=":1">جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر. '''''ترمینولوژی حقوق'''''. تهران: گنج دانش، 1381، 195- 196. </ref> نیز، عقدی است میان حکومت اسلام و یک یا عده‌ای از پیروان مذاهب دیگر (یهودیان، مسیحیان و زرتشتیان) که براساس آن، در ازای سکونت در قلمرو اسلام به حکومت اسلام، جزیه می‌پرداختند<ref name=":1" /> جزیه، در میان ملل متمدن قدیم، از جمله یونانیان و رومیان وجود داشته است و از مستحد ثات اسلام نیست؛ یونانیان از مردم سواحل آسیای صغیر در مقابل تهاجم فنیقی‌ها و رومیان از مردم مغلوب شده، جزیه دریافت می‌کردند<ref>جرجی‌زیدان، '''''تاریخ''''' '''''تمدن'''''. ج1، 169- 171.</ref>. جزیه در سال نهم هجری، مقرر شده و در زمان حکومت خلفا از ساکنان سرزمین‌های فتح شده دریافت می‌گردید<ref>سوره 9/29.</ref>.


== مآخذ ==
 


'''مآخذ:'''
1.    نفيسي، علي‌اكبر. '''''فرهنگ''''' '''''نفيسي''''' (ناظم‌الاطباء)؛ شيخ احمدرضا. '''''متن''''' '''''اللغة'''''؛ '''''منتهي''''' '''''الارب'''''؛ اقرب الموارد.
2.    '''''متن''''' '''''اللغة'''''؛ اقرب الموارد.
3.    اوشيدري، جهانگير. '''''دانشنامة فرديسنا'''''. تهران: نشر مركز، 233؛ امام  شوشتري، محمدعلي. '''''فرهنگ واژه‌هاي فارسي در زبان عربي'''''. تهران: بهمن 1347، 157.
4.    جعفري‌لنگرودي، محمدجعفر. '''''مسبوط در ترمينولوژي حقوق'''''. تهران: گنج دانش، 1383، 1548.
5.    جعفري‌لنگرودي، محمدجعفر. '''''ترمينولوژي حقوق'''''. تهران: گنج دانش، 1381، 195- 196.
6.    همانجا.
7.    جرجي‌زيدان، '''''تاريخ''''' '''''تمدن'''''. ج1، 169- 171.
8.    سورة 9/29.




اسدالله معظمی گودرزی
اسدالله معظمی گودرزی

نسخهٔ ‏۳۱ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۲۱:۱۳

جزیه، مالیات سرانه که مسلمانان بنا بر حکم قرآن در آیه جزیه (سوره توبه، 29) هر ساله از اهل کتاب در سرزمین‌های مغلوب اسلامی می‌گرفتند.

جزیه، خراج زمین است[۱][۲][۳][۴]و آن‌چه از ذمّی و اهل کتاب گیرند[۲]. جزیه، از ریشه آرامی و برگرفته از واژه «گَزْیت» یا «سرگزیت» در زبان سریانی است[۵][۶] و با مالیات سرانه‌ای که بر ملل مغلوب و گاه اتباع کشور بسته می‌شود، برابری می‌کند[۷]. جزیه، در فقه، مالی را گویند که پیروان مذاهب دیگر مانند یهود، نصاری‌ و زرتشت به حکومت اسلام  پرداخت می‌کنند، در ازای سکونت ایشان در قلمرو حکومت اسلام، برای مدت معیّن، به گونه‌ی که جان و مال و ناموس ایشان در حمایت حکومت اسلام باشد؛[۸] نیز، عقدی است میان حکومت اسلام و یک یا عده‌ای از پیروان مذاهب دیگر (یهودیان، مسیحیان و زرتشتیان) که براساس آن، در ازای سکونت در قلمرو اسلام به حکومت اسلام، جزیه می‌پرداختند[۸] جزیه، در میان ملل متمدن قدیم، از جمله یونانیان و رومیان وجود داشته است و از مستحد ثات اسلام نیست؛ یونانیان از مردم سواحل آسیای صغیر در مقابل تهاجم فنیقی‌ها و رومیان از مردم مغلوب شده، جزیه دریافت می‌کردند[۹]. جزیه در سال نهم هجری، مقرر شده و در زمان حکومت خلفا از ساکنان سرزمین‌های فتح شده دریافت می‌گردید[۱۰].

مآخذ

 


اسدالله معظمی گودرزی

  1. نفیسی، علی‌اکبر. فرهنگ نفیسی (ناظم‌الاطباء).
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ شیخ احمدرضا. متن اللغه.
  3. منتهی الارب؛ اقرب الموارد.
  4. اقرب الموارد
  5. اوشیدری، جهانگیر. دانشنامه فردیسنا. تهران: نشر مرکز، 233.
  6. امام  شوشتری، محمدعلی. فرهنگ واژه‌های فارسی در زبان عربی. تهران: بهمن 1347، 157.
  7. جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر. مسبوط در ترمینولوژی حقوق. تهران: گنج دانش، 1383، 1548.
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ جعفری‌لنگرودی، محمدجعفر. ترمینولوژی حقوق. تهران: گنج دانش، 1381، 195- 196.
  9. جرجی‌زیدان، تاریخ تمدن. ج1، 169- 171.
  10. سوره 9/29.