دهر: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۳ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۵

دهر، در لغت به معنی روزگار و در اصطلاح دارای دو معنا است: 1) معنای دینی ـ کلامی: این معنا بر بنیاد دو ایه و یک حدیث شکل گرفته است^[۱]. دهر در این معنا، گاه افریده خداوند به شمار امده است (دهر= روزگار) و گاه از اسماء الحسنی محسوب شده است^[۲]. 2) معنای کلامی ـ فلسفی: در فلسفه از دهر معانی مختلفی به دست داده‌اند: الف) امر محیط بر زمان: دیدگاه ابن‌سینا^[۳]. ب) نسبت متغیر به ثابت: دیدگاه میرداماد^[۴] بر مبنای نظر میرداماد می‌توان عوالم را به سه عالم فرودین یا عالم زمان و عالم میانی یا عالم دهر و عالم برین یا عالم سرمد^* تقسیم کرد^[۵].

ماخذ:

نیز نگاه کنید به

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

اصغر دادبه

↑ الجاثیه. 24؛ الانسان. 1.
↑ ابوالبقا. کلیات العلوم. 2/332؛ تهانوی. کشاف اصطلاحات. 1/480، فیروزابادی. القاموس المحیط. مدخل «دهر»؛ طریحی. مجمع‌البحرین. 3/305؛ زمخشری. کشاف. 4/291.
↑ ابن‌سینا. نجاه. 118.
↑ میرداماد. قبسات. 109؛ ملاصدرا. اسفار. 4/147؛ سبزواری، ملاهادی. رسائل. 520.
↑ میرداماد. قبسات. 7-9؛ ملاصدرا. اسفار. 3/147-148.

[1] الجاثیه. 24؛ الانسان. 1.

[2] ابوالبقا. کلیات العلوم. 2/332؛ تهانوی. کشاف اصطلاحات. 1/480، فیروزابادی. القاموس المحیط. مدخل «دهر»؛ طریحی. مجمع‌البحرین. 3/305؛ زمخشری. کشاف. 4/291.

[3] ابن‌سینا. نجاه. 118.

[4] میرداماد. قبسات. 109؛ ملاصدرا. اسفار. 4/147؛ سبزواری، ملاهادی. رسائل. 520.

[5] میرداماد. قبسات. 7-9؛ ملاصدرا. اسفار. 3/147-148.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''دهر،''' در لغت به معني روزگار و در اصطلاح داراي دو معنا است: 1) معناي ديني ـ كلامي: اين معنا بر بنياد دو آيه و يك حديث شكل گرفته است.<sup>1</sup> دهر در اين معنا، گاه آفريدة خداوند به شمار آمده است (دهر= روزگار) و گاه از اسماء الحسني محسوب شده است.<sup>2</sup> 2) ''معناي كلامي ـ فلسفي'': در فلسفه از دهر معاني مختلفي به دست داده‌اند: الف) ''امر محيط بر زمان'': ديدگاه ابن‌سينا.<sup>3</sup> ب) ''نسبت متغير به ثابت'': ديدگاه ميرداماد<sup>4</sup> بر مبناي نظر ميرداماد مي‌توان عوالم را به سه عالم فرودين يا عالم زمان و عالم مياني يا عالم دهر و عالم برين يا عالم سرمد<sup>*</sup> تقسيم كرد.<sup>5</sup>
+'''[[دهر]]،''' در لغت به معنی روزگار و در اصطلاح دارای دو معنا است: 1) معنای دینی ـ کلامی: این معنا بر بنیاد دو ایه و یک حدیث شکل گرفته است<ref>'''''الجاثیه'''''. 24؛ '''''الانسان'''''. 1.</ref>. دهر در این معنا، گاه افریده خداوند به شمار امده است (دهر= روزگار) و گاه از اسماء الحسنی محسوب شده است<ref>  ابوالبقا. '''''کلیات''''' '''''العلوم'''''. 2/332؛ تهانوی. '''''کشاف اصطلاحات'''''. 1/480، فیروزابادی. '''''القاموس المحیط'''''. مدخل «دهر»؛ طریحی. '''''مجمع‌البحرین'''''. 3/305؛ زمخشری. '''''کشاف'''''. 4/291.</ref>. 2) ''معنای کلامی ـ فلسفی'': در فلسفه از دهر معانی مختلفی به دست داده‌اند: الف) ''امر محیط بر زمان'': دیدگاه ابن‌سینا<ref>ابن‌سینا. '''''نجاه'''''. 118.</ref>. ب) ''نسبت متغیر به ثابت'': دیدگاه میرداماد<ref>میرداماد. '''''قبسات'''''. 109؛ ملاصدرا. '''''اسفار'''''. 4/147؛ سبزواری، ملاهادی. '''''رسائل'''''. 520.</ref> بر مبنای نظر میرداماد می‌توان عوالم را به سه عالم فرودین یا عالم زمان و عالم میانی یا عالم دهر و عالم برین یا عالم سرمد<sup>*</sup> تقسیم کرد<ref>میرداماد. '''''قبسات'''''. 7-9؛ ملاصدرا. '''''اسفار'''''. 3/147-148.</ref>.
+==  '''ماخذ:''' ==
-'''مآخذ:'''
+== نیز نگاه کنید به ==
-.    '''''الجاثيه'''''. 24؛ '''''الانسان'''''. 1.
+== منبع اصلی ==
+دانشنامه ایران
-.    ابوالبقا. '''''كليات''''' '''''العلوم'''''. 2/332؛ تهانوي. '''''كشاف اصطلاحات'''''. 1/480، فيروزآبادي. '''''القاموس المحيط'''''. مدخل «دهر»؛ طريحي. '''''مجمع‌البحرين'''''. 3/305؛ زمخشري. '''''كشاف'''''. 4/291.
-.    ابن‌سينا. '''''نجاة'''''. 118.
-.    ميرداماد. '''''قبسات'''''. 109؛ ملاصدرا. '''''اسفار'''''. 4/147؛ سبزواري، ملاهادي. '''''رسائل'''''. 520.
-.    ميرداماد. '''''قبسات'''''. 7-9؛ ملاصدرا. '''''اسفار'''''. 3/147-148.
+== نویسنده مقاله ==
 اصغر دادبه