پرش به محتوا

باقلانی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''باقلاني،''' ابوبكر محمد بن طيب، متكلم پر آوازة اشعري (قرن 4 ه). وي در بصره، كلام اشعري را نزد ابوالحسن باهلي، شاگرد ابوالحسن اشعري، آموخت.<sup>1</sup> در فقه نيز مذهب مالكي داشت و پس از شاگردي در محضر ابوبكر ابهري<sup>2</sup> آن‌چنان شهره گشت كه به رياست مالكيان عصر خود رسيد.<sup>3</sup> وي متكلمي استاد و چيره‌دست بود و در فن جدل و مناظره سرآمد اقران. با بسياري از متكلمان و انديشمندان هم روزگارش، به ويژه معتزليان، مناظره كرد.<sup>4</sup> باقلاني دفاع از اعتقادات اهل سنت را وجهه همت خود قرار داده بود و در تبيين مباحث كلامي از زباني روشن و فهميدني بهره مي‌گرفت و در مخالفت فكري با معتزله، اماميه و خوارج و نقد آراء آن‌ها بسيار مي‌كوشيد<sup>5</sup> در واقع مي‌توان گفت كه با كوشش وي و شاگردانش به تدريج اعتزال در بغداد و ديگر نقاط، از رونق افتاد.<sup>6</sup> از اعتقادات كلامي اوست، يكي اثبات جوهر فرد و خلاء و ديگر طرح نظرية «انعكاس» بدان معنا كه «هرگاه دليل باطل گردد، مدلول آن نيز، باطل مي‌شود».<sup>7</sup> باقلاني در بغداد درگذشت و در كنار گور احمد بن حنبل به خاك سپرده شد.<sup>8</sup>
'''[[باقلانی]]،''' ابوبکر محمد بن طیب، متکلم پر اوازه اشعری (قرن 4 ه). وی در بصره، کلام اشعری را نزد ابوالحسن باهلی، شاگرد ابوالحسن اشعری، اموخت<ref>  ابن‌عساکر، علی. '''''تبیین''''' '''''کذب''''' '''''المفتری'''''. بیروت: 1404هـ، ص178.</ref>. در فقه نیز مذهب مالکی داشت و پس از شاگردی در محضر ابوبکر ابهری<ref>   ابن‌فرحون، ابراهیم. '''''الدیباج''''' '''''المذهب'''''. به کوشش محمد احمدی‌ابوالنور، قاهره: 1394هـ، 2/206.</ref> ان‌چنان شهره گشت که به ریاست مالکیان عصر خود رسید<ref>  قاضی عیاض. '''''ترتیب‌المدارک'''''. به کوشش احمدبکیر محمود، بیروت: 1378، 4/586.</ref>. وی متکلمی استاد و چیره‌دست بود و در فن جدل و مناظره سرامد اقران. با بسیاری از متکلمان و اندیشمندان هم روزگارش، به ویژه معتزلیان، مناظره کرد<ref>'''''همان'''''، 4/591- 601.</ref>. باقلانی دفاع از اعتقادات اهل سنت را وجهه همت خود قرار داده بود و در تبیین مباحث کلامی از زبانی روشن و فهمیدنی بهره می‌گرفت و در مخالفت فکری با معتزله، امامیه و خوارج و نقد اراء ان‌ها بسیار می‌کوشید<ref>ابن‌عساکر. '''''همان'''''. ص410.</ref> در واقع می‌توان گفت که با کوشش وی و شاگردانش به تدریج اعتزال در بغداد و دیگر نقاط، از رونق افتاد<ref>  خطیب‌بغدادی، احمد. '''''تاریخ''''' '''''بغداد'''''. قاهره: 1349هـ، 5/379.</ref>. از اعتقادات کلامی اوست، یکی اثبات جوهر فرد و خلاء و دیگر طرح نظریه «انعکاس» بدان معنا که «هرگاه دلیل باطل گردد، مدلول ان نیز، باطل می‌شود»<ref>ابن‌خلدون، '''''المقدمه'''''. به کوشش علی عبدالواحد وافی، قاهره: 1401، 3/1080- 1081.</ref>. باقلانی در بغداد درگذشت و در کنار گور احمد بن حنبل به خاک سپرده شد<ref>خطیب‌بغدادی. '''''همان'''''. 5/382.</ref>.


==  '''مآخذ:''' ==
==  '''ماخذ:''' ==
1.    ابن‌عساكر، علي. '''''تبيين''''' '''''كذب''''' '''''المفتري'''''. بيروت: 1404هـ، ص178.
 
2.    ابن‌فرحون، ابراهيم. '''''الديباج''''' '''''المذهب'''''. به كوشش محمد احمدي‌ابوالنور، قاهره: 1394هـ، 2/206.
 
3.    قاضي عياض. '''''ترتيب‌المدارك'''''. به كوشش احمدبكير محمود، بيروت: 1378، 4/586.
 
4.    '''''همان'''''، 4/591- 601.
 
5.    ابن‌عساكر. '''''همان'''''. ص410.
 
6.    خطيب‌بغدادي، احمد. '''''تاريخ''''' '''''بغداد'''''. قاهره: 1349هـ، 5/379.
 
7.    ابن‌خلدون، '''''المقدمه'''''. به كوشش علي عبدالواحد وافي، قاهره: 1401، 3/1080- 1081.
 
8.    خطيب‌بغدادي. '''''همان'''''. 5/382.
 
امیرحسین ساکت اف


== نیز نگاه کنید به ==
== نیز نگاه کنید به ==

نسخهٔ ‏۴ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۵۳

باقلانی، ابوبکر محمد بن طیب، متکلم پر اوازه اشعری (قرن 4 ه). وی در بصره، کلام اشعری را نزد ابوالحسن باهلی، شاگرد ابوالحسن اشعری، اموخت[۱]. در فقه نیز مذهب مالکی داشت و پس از شاگردی در محضر ابوبکر ابهری[۲] ان‌چنان شهره گشت که به ریاست مالکیان عصر خود رسید[۳]. وی متکلمی استاد و چیره‌دست بود و در فن جدل و مناظره سرامد اقران. با بسیاری از متکلمان و اندیشمندان هم روزگارش، به ویژه معتزلیان، مناظره کرد[۴]. باقلانی دفاع از اعتقادات اهل سنت را وجهه همت خود قرار داده بود و در تبیین مباحث کلامی از زبانی روشن و فهمیدنی بهره می‌گرفت و در مخالفت فکری با معتزله، امامیه و خوارج و نقد اراء ان‌ها بسیار می‌کوشید[۵] در واقع می‌توان گفت که با کوشش وی و شاگردانش به تدریج اعتزال در بغداد و دیگر نقاط، از رونق افتاد[۶]. از اعتقادات کلامی اوست، یکی اثبات جوهر فرد و خلاء و دیگر طرح نظریه «انعکاس» بدان معنا که «هرگاه دلیل باطل گردد، مدلول ان نیز، باطل می‌شود»[۷]. باقلانی در بغداد درگذشت و در کنار گور احمد بن حنبل به خاک سپرده شد[۸].

ماخذ:

نیز نگاه کنید به

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

امیرحسین ساکت اف

  1.   ابن‌عساکر، علی. تبیین کذب المفتری. بیروت: 1404هـ، ص178.
  2.    ابن‌فرحون، ابراهیم. الدیباج المذهب. به کوشش محمد احمدی‌ابوالنور، قاهره: 1394هـ، 2/206.
  3.   قاضی عیاض. ترتیب‌المدارک. به کوشش احمدبکیر محمود، بیروت: 1378، 4/586.
  4. همان، 4/591- 601.
  5. ابن‌عساکر. همان. ص410.
  6.   خطیب‌بغدادی، احمد. تاریخ بغداد. قاهره: 1349هـ، 5/379.
  7. ابن‌خلدون، المقدمه. به کوشش علی عبدالواحد وافی، قاهره: 1401، 3/1080- 1081.
  8. خطیب‌بغدادی. همان. 5/382.