اعتقاد: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''[[اعتقاد]]'''، در لغت به معنی باور داشتن است و در اصطلاح دانش كلام شامل دو معنای مشهور و غیرمشهور است: 1) معنی مشهور، مشتمل است بر دو تفسیر: یكی، حكم جازم قابل تشكیک كه تفسیر تفتازانی است وان تفسیری است كه در برابر علم و یقین قرار دارد؛ زیرا علم و یقین غیر قابل تشكیک است. علم، حكم جازم است و یقین، اعتقاد جازم ثابت مطابق با واقع؛<ref> تفتازانی، سعدالدین. '''''مطوّل'''''. قم: مكتبة الدّاوری، بی تا، ص 32؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. تحقیق د. علی دحروج و دیگران، بیروت: مكتبة لبنان ناشرون، 1996م، ص 1/230. </ref> دوم، مطلق تصدیق كه تفسیر خواجه نصیر طوسی است و مراد ازان، هر گونه تصدیق است خواه تصدیق جازم مطابق با واقع و مستند به برهان، خواه تصدیق غیر جازم غیر مطابق با واقع و غیر مستند به برهان؛<ref>علامه حلی. '''''كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. به كوشش سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: موسسة الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 252.</ref> 2) معنی غیرمشهور، نیز شامل دو تفسیر است: یكی، حكم جازم یا راجح كهان نیز تفسیری است كه تفتازانی به دست داده است وان معنایی است گسترده كه هم علم را در بر میگیرد، هم ظن را، و هم اعتقاد در معنای مشهور را؛<ref> تفتازانی، سعدالدین. '''''مطوّل'''''. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. همانجا. </ref> دوم، تصدیق یقینی، كه اخص از علم است؛ چرا كه علم به تصور و تصدیق تقسیم میشود و تصدیق به یقینی (= اعتقاد) و غیر یقینی تقسیم میگردد. از این دیدگاه جمعی از متكلمان دفاع كردهاند<ref> علامه حلی. '''''كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. همانجا. </ref>. | '''[[اعتقاد]]'''، در لغت به معنی باور داشتن است و در اصطلاح دانش كلام شامل دو معنای مشهور و غیرمشهور است: 1) معنی مشهور، مشتمل است بر دو تفسیر: یكی، حكم جازم قابل تشكیک كه تفسیر تفتازانی است وان تفسیری است كه در برابر علم و یقین قرار دارد؛ زیرا علم و یقین غیر قابل تشكیک است. علم، حكم جازم است و یقین، اعتقاد جازم ثابت مطابق با واقع؛<ref> تفتازانی، سعدالدین. '''''مطوّل'''''. قم: مكتبة الدّاوری، بی تا، ص 32؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. تحقیق د. علی دحروج و دیگران، بیروت: مكتبة لبنان ناشرون، 1996م، ص 1/230. </ref> دوم، مطلق تصدیق كه تفسیر خواجه نصیر طوسی است و مراد ازان، هر گونه تصدیق است خواه تصدیق جازم مطابق با واقع و مستند به برهان، خواه تصدیق غیر جازم غیر مطابق با واقع و غیر مستند به برهان؛<ref>علامه حلی. '''''كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. به كوشش سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: موسسة الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 252.</ref> 2) معنی غیرمشهور، نیز شامل دو تفسیر است: یكی، حكم جازم یا راجح كهان نیز تفسیری است كه تفتازانی به دست داده است وان معنایی است گسترده كه هم علم را در بر میگیرد، هم ظن را، و هم اعتقاد در معنای مشهور را؛<ref> تفتازانی، سعدالدین. '''''مطوّل'''''. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. همانجا. </ref> دوم، تصدیق یقینی، كه اخص از علم است؛ چرا كه علم به تصور و تصدیق تقسیم میشود و تصدیق به یقینی (= اعتقاد) و غیر یقینی تقسیم میگردد. از این دیدگاه جمعی از متكلمان دفاع كردهاند<ref> علامه حلی. '''''كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. '''''كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم'''''. همانجا. </ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
دانشنامه ایران | سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
اصغر دادبه | اصغر دادبه | ||
نسخهٔ ۱۱ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۳۷
اعتقاد، در لغت به معنی باور داشتن است و در اصطلاح دانش كلام شامل دو معنای مشهور و غیرمشهور است: 1) معنی مشهور، مشتمل است بر دو تفسیر: یكی، حكم جازم قابل تشكیک كه تفسیر تفتازانی است وان تفسیری است كه در برابر علم و یقین قرار دارد؛ زیرا علم و یقین غیر قابل تشكیک است. علم، حكم جازم است و یقین، اعتقاد جازم ثابت مطابق با واقع؛[۱] دوم، مطلق تصدیق كه تفسیر خواجه نصیر طوسی است و مراد ازان، هر گونه تصدیق است خواه تصدیق جازم مطابق با واقع و مستند به برهان، خواه تصدیق غیر جازم غیر مطابق با واقع و غیر مستند به برهان؛[۲] 2) معنی غیرمشهور، نیز شامل دو تفسیر است: یكی، حكم جازم یا راجح كهان نیز تفسیری است كه تفتازانی به دست داده است وان معنایی است گسترده كه هم علم را در بر میگیرد، هم ظن را، و هم اعتقاد در معنای مشهور را؛[۳] دوم، تصدیق یقینی، كه اخص از علم است؛ چرا كه علم به تصور و تصدیق تقسیم میشود و تصدیق به یقینی (= اعتقاد) و غیر یقینی تقسیم میگردد. از این دیدگاه جمعی از متكلمان دفاع كردهاند[۴].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ تفتازانی، سعدالدین. مطوّل. قم: مكتبة الدّاوری، بی تا، ص 32؛ تهانوی، محمدعلی. كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم. تحقیق د. علی دحروج و دیگران، بیروت: مكتبة لبنان ناشرون، 1996م، ص 1/230.
- ↑ علامه حلی. كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. به كوشش سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: موسسة الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 252.
- ↑ تفتازانی، سعدالدین. مطوّل. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم. همانجا.
- ↑ علامه حلی. كشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. همانجا؛ تهانوی، محمدعلی. كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم. همانجا.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
اصغر دادبه