طایفه یاراحمد زایی: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

نسخهٔ ‏۱۵ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۱۳

طایفه یاراحمد زایی، (شهنوازی)، از طوایف سنی مذهب بلوچ استان سیستان و بلوچستان. یاراحمدزایی‌ها در منطقه‌ای كه از شمال به كوه تفتان و از جنوب به استخر و از شرق و غرب به ماشكید و خاش محدود می‌شود، پراكنده‌اند^[۱].

در حدود 1276ش / 1897م یاراحمدزایی‌ها علیه نیروهای انگلیسی و قوای دولتی كه در منطقه بودند، شورش كردند و پس از درگیری‌های فراوان شكست خوردند و سرداران طایفه تبعید شدند. پس از چند وقت دولت از اعمال یاراحمد‌زایی‌ها چشم‌پوشی كرد و آن‌ها را بخشید. از آن پس این طایفه به شهنوازی معروف شدند^[۲].

گروهی از یاراحمدزایی‌ها اسكان یافته‌اند و شمار زیادی از آن‌ها كوچ می‌كنند. در گذشته محدوده كوچ یاراحمدزایی‌ها از شمال به كوه تفتان، از شرق به كوه مورپیش (مارپیچ)، از غرب به خاش و از جنوب به منطقة پسته‌زارهای وحشی منتهی می‌شد. كوچندگان یاراحمدزایی امروزه بین دهستان‌های شهرستان‌های ایرانشهر، خاش، زاهدان و سراوان استان سیستان و بلوچستان ییلاق و قشلاق می‌كنند^[۳].

طایفة یاراحمدزایی از 16 تیره مانند: سهراب‌زایی، شیروزایی، میرگُل زایی و ... تشكیل شده است كه این تیره‌ها به شاخه‌های متعددی نیز تقسیم می‌شوند^[۴].

ساختار طایفگی یاراحمدزایی‌ها بر اساس پدر تباری است و تمام اعضای طایفه از خط پدری بنیانگذار طایفه نسب می‌برند. رؤسای طایفه در میان یاراحمدزایی‌ها سردار نامیده می‌شوند. آخرین سردار طایفه (رئیس طایفه) سردارخان محمد‌خان و سردار سهراب‌خان یاراحمدزایی بوده‌اند^[۵].

شمار كوچندگان این طایفه در 1377ش 103 خانوار و 644 نفر برآورده شده است ^[۶].

یاراحمدزایی‌ها نیز مانند دیگر طوایف سیستان و بلوچستان برای تأمین معاش به دامداری و پرورش گوسفند، بز، شتر و الاغ و ... می‌پردازند^[۷].

نیز نگاه کنید به

ماخذ

↑ گزارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخش‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان، سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60.
↑ سایكس، پرسی. سفر‌نامه سایكس. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، 2/912.
↑ سایكس، پرسی. سفر‌نامه سایكس. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، 2/912.
↑ بررسی ایلات و عشایر سیستان و بلوچستان. تهران: 1348، ص 61
↑ افشارسیستانی. همان. 2/920.
↑ سرشماری اجتماعی ،اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 42؛ سالزمن. همان. ص 184-185.
↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1366، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 49. معصومه ابراهیمی

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی

نویسنده مقاله

[1] گزارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخش‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان، سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60.

[2] سایكس، پرسی. سفر‌نامه سایكس. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، 2/912.

[3] سایكس، پرسی. سفر‌نامه سایكس. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، 2/912.

[4] بررسی ایلات و عشایر سیستان و بلوچستان. تهران: 1348، ص 61

[5] افشارسیستانی. همان. 2/920.

[6] سرشماری اجتماعی ،اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 42؛ سالزمن. همان. ص 184-185.

[7] سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1366، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 49. معصومه ابراهیمی

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''[[یاراحمد زایی]]'''، (شهنوازی)، از طوایف سنی مذهب بلوچ استان سیستان و بلوچستان. یاراحمدزایی‌ها در منطقه‌ای كه از شمال به كوه تفتان و از جنوب به استخر و از شرق و غرب به ماشكید و خاش محدود می‌شود، پراكنده‌اند<ref>'''''گزارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخش‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان'''''، سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60. </ref>.
+[[طایفه یاراحمد زایی]]، (شهنوازی)، از طوایف سنی مذهب بلوچ استان سیستان و بلوچستان. یاراحمدزایی‌ها در منطقه‌ای كه از شمال به كوه تفتان و از جنوب به استخر و از شرق و غرب به ماشكید و خاش محدود می‌شود، پراكنده‌اند<ref>'''''گزارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخش‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان'''''، سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60. </ref>.
 در حدود 1276ش / 1897م یاراحمدزایی‌ها علیه نیروهای انگلیسی و قوای دولتی كه در منطقه بودند، شورش كردند و پس از درگیری‌های فراوان شكست خوردند و سرداران طایفه تبعید شدند. پس از چند وقت دولت از اعمال یاراحمد‌زایی‌ها چشم‌پوشی كرد و آن‌ها را بخشید. از آن پس این طایفه به شهنوازی معروف شدند<ref>سایكس، پرسی. '''''سفر‌نامه سایكس'''''. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، 2/912. </ref>.
@@ خط ۱۶: / خط ۱۶: @@
-== نیز نگاه کنید به ==
-== مآخذ ==
+نیز نگاه کنید به
-.    '''''گزارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخش‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان'''''، سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60.
-.    سایكس، پرسی. '''''سفر‌نامه سایكس'''''. ترجمة حسین سعادت‌نوری، تهران: 1366، ص 143-144؛ افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمه‌ای بر شناخت ایل‌ها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، 2/912.
-.    '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377، ‌جمعیت عشایری دهستان‌ها'''''. تهران: 1378، ص 88، 91-93، 96، 101؛ سالزمن، فیلیپ، سی. «كوچ متفاوت دو طایفة بلوچ»، '''''مجموعه كتاب آگاه، ایلات و عشایر'''''. تهران: 1362ش، ص 185.
-.    '''''بررسی ایلات و عشایر سیستان و بلوچستان'''''. تهران: 1348، ص 61.
-.    افشارسیستانی.'''''بررسی ایلات و عشایر سیستان و بلوچستان'''''.  2/920.
-.    '''''سرشماری اجتماعی ،اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 42؛ سالزمن. '''''همان'''''. ص 184-185.
-.    '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1366، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 49.
-معصومه ابراهیمی
+== ماخذ ==
+<references />
 == منبع اصلی ==
 سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی
 == نویسنده مقاله ==