مکه: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''مكه'''، بزرگترين و مهمترين شهر عربستان يا جزيرۀالعرب.<sup>1</sup> واقع در درهاي تنگ و هلالي شكل ميان دو رشته كوه ابوقبي و قُعيقعان است. انتهاي دره رابطحا مينامند و خانۀ كعبه در آنجا قرار دارد.<sup>2</sup> اين شهر در استان حجاز<sup>3</sup> ـ كه از شمال به...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
''' | '''مکه'''، بزرگترین و مهمترین شهر عربستان یا جزیرۀالعرب<ref name=":0">سیدکباری، علیرضا. '''''سیمای مکه «معبد عشق»'''''. تهران: مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی، 1376، ص46.</ref>. واقع در درهای تنگ و هلالی شکل میان دو رشته کوه ابوقبی و قُعیقعان است. انتهای دره رابطحا مینامند و خانۀ کعبه در آنجا قرار دارد<ref name=":0" />. این شهر در استان حجاز<ref name=":0" /> ـ که از شمال به مدینه، از مشرق به نجد و ریاض، از جنوب به یمن و از غرب به جده محدود بوده ـ واقع شده است.<sup>4</sup> | ||
مکه از مادۀ مک به معنای مکیدن میباشد و چون گناهان را از بین برده و کمبود آب دارد، چنین نام گرفته است.<sup>5</sup> بکه به معنای زخم نیز، از نامهای قدیمی این شهر است.<sup>6</sup> | |||
مکه را ام القری گویند زیرا اصل زمین آنجا است و بقیۀ زمین را حق تعالی از آن بیرون کشیده.<sup>7</sup> خانۀ کعبه، اولین مکان برای عبادت خلق در این شهر بنا شد.<sup>8</sup> و مسلمانان از سال دوم هجرت به سوی آن نماز گذاردند.<sup>9</sup> بنا به روایت اسلامی حضرت آدم پس از فرود به زمین، اقدام به بنای کعبه کرد و از نظر سابقۀ جغرافیای انسانی، شهر به عصر هبوط آدم بر میگردد.<sup>10</sup> وحی بر پیامبر از این سرزمین آغاز شد.<sup>11</sup> تقدس و شرافت مکان علت جلب مردم موحد به آن است.<sup>12</sup> از سال هفتم هجری تاکنون مسلمانان برای فریضۀ عبادی حج به این شهر سفر میکنند.<sup>13</sup> هوای مکه بسیار گرم و خشک است، آب آن از چاههایی که از بارانهای زمستانی و بهاری پر میشوند، تأمین میگردد.<sup>14</sup> آب روان در این شهر وجود ندارد و آب چاه زمزم، خوشگوارترین آبها است.<sup>15</sup> و از آنجایی که جبرئیل آن را معرفی نمود به آن هزمۀ جبرئیل گویند و خداوند اسمعیل را از آن آب سیراب نمود.<sup>16</sup> یسیره، الروا، خم، رُم، عجول، الجعفر از چاههای دیگر مکه در عصر جاهلیت بوده و آخرین چاه در آن عصر چاهی است که میحون بن حضر حفر کرده است.<sup>17</sup> اکنون آب مکه از عرفات است (1233-1305ق) که به وسیلۀ کانالی به شهر مکه هدایت میشود.<sup>19</sup> از آنجای که در قدیم مکه بر سرراه بازرگانی که از یمن به شام، فلسطین و مصر میرفتند قرار داشت، جایگاه مهمی پیدا کرد که باعث تمایز آن از دیگر شهرها شد و مادر شهر جهان و قبله گاه مردم و زیارتگاه فرشتگان گردید.<sup>19</sup> ساکنین جزیرۀالعرب از قبایل عربی از جمله عالقه، جرهم، خزاعۀ و قریش تشکیل میدهند.<sup>20</sup> | |||
'''مآخذ:''' | '''مآخذ:''' | ||
1. | 1. سیدکباری، علیرضا. '''''سیمای مکه «معبد عشق»'''''. مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی، 1376، ص46. | ||
2. همانجا. | 2. همانجا. | ||
| خط ۱۴: | خط ۱۴: | ||
3. همانجا. | 3. همانجا. | ||
4. قائدان، اصغر. ''''' | 4. قائدان، اصغر. '''''تاریخ و آثار اسلامی مکه مکرمه و مدینه منوره'''''. نشر مشعر، 1372، ص25. | ||
5. | 5. امینی، محمدهادی. '''''تاریخ مکه'''''. دفتر نشر فرهنگ اسلامی،ترجمۀ محسن آخوندی، 1372، ص22 و 23. | ||
6. | 6. خرمشاهی، بهاءالدین'''''. دانشنامۀ قرآن پژوهشی'''''. چاپ دوستان، ناهید، سورۀ 48/24. سورۀ 3/96، 1377، ص2144. | ||
7. | 7. آملی، شمس الدین. '''''نفائس الفنون فی عوایس العیون'''''. تهران: اسلامیه، ج1، 1377. | ||
8. ''''' | 8. '''''سیمای مکه'''''. ص20. | ||
9. '''''دانشنامۀ قرآن | 9. '''''دانشنامۀ قرآن پژوهشی'''''. ص55. | ||
10. ''''' | 10. '''''سیمای مکه'''''. ص55. | ||
11. '''''دانشنامۀ قرآن | 11. '''''دانشنامۀ قرآن پژوهشی'''''. ص2144 و 2145. | ||
12. ''''' | 12. '''''سیمای مکه'''''. ص56. | ||
13. '''''دانشنامۀ قرآن | 13. '''''دانشنامۀ قرآن پژوهشی'''''. ص2144. | ||
14. ''''' | 14. '''''سیمای مکه'''''. ص46. | ||
15. قره چانلو، | 15. قره چانلو، حسین. '''''حرمین شریفین (تاریخ مکه و مدینه).''''' تهران: انتشارات امیرکبیر، 1362، ص17. | ||
16. همانجا. | 16. همانجا. | ||
17. | 17. بلاذی، احمد بن یحیی. '''''فتوح البلدان'''''. تهران: نشر نقره، 1367، ص71، 72، 73. | ||
18. ''''' | 18. '''''سیمای مکه'''''. به نقل از سفرنامۀ فرهاد میرزا تصحیح غلامرضا طباطبائی، ص51، ص202. | ||
19. ''''' | 19. '''''حرمین شریفین'''''. ص13. | ||
20. ''''' | 20. '''''سیمای مکه'''''. ص56. | ||
اسدالله معظمی گودرزی | اسدالله معظمی گودرزی | ||
نسخهٔ ۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۴۶
مکه، بزرگترین و مهمترین شهر عربستان یا جزیرۀالعرب[۱]. واقع در درهای تنگ و هلالی شکل میان دو رشته کوه ابوقبی و قُعیقعان است. انتهای دره رابطحا مینامند و خانۀ کعبه در آنجا قرار دارد[۱]. این شهر در استان حجاز[۱] ـ که از شمال به مدینه، از مشرق به نجد و ریاض، از جنوب به یمن و از غرب به جده محدود بوده ـ واقع شده است.4
مکه از مادۀ مک به معنای مکیدن میباشد و چون گناهان را از بین برده و کمبود آب دارد، چنین نام گرفته است.5 بکه به معنای زخم نیز، از نامهای قدیمی این شهر است.6
مکه را ام القری گویند زیرا اصل زمین آنجا است و بقیۀ زمین را حق تعالی از آن بیرون کشیده.7 خانۀ کعبه، اولین مکان برای عبادت خلق در این شهر بنا شد.8 و مسلمانان از سال دوم هجرت به سوی آن نماز گذاردند.9 بنا به روایت اسلامی حضرت آدم پس از فرود به زمین، اقدام به بنای کعبه کرد و از نظر سابقۀ جغرافیای انسانی، شهر به عصر هبوط آدم بر میگردد.10 وحی بر پیامبر از این سرزمین آغاز شد.11 تقدس و شرافت مکان علت جلب مردم موحد به آن است.12 از سال هفتم هجری تاکنون مسلمانان برای فریضۀ عبادی حج به این شهر سفر میکنند.13 هوای مکه بسیار گرم و خشک است، آب آن از چاههایی که از بارانهای زمستانی و بهاری پر میشوند، تأمین میگردد.14 آب روان در این شهر وجود ندارد و آب چاه زمزم، خوشگوارترین آبها است.15 و از آنجایی که جبرئیل آن را معرفی نمود به آن هزمۀ جبرئیل گویند و خداوند اسمعیل را از آن آب سیراب نمود.16 یسیره، الروا، خم، رُم، عجول، الجعفر از چاههای دیگر مکه در عصر جاهلیت بوده و آخرین چاه در آن عصر چاهی است که میحون بن حضر حفر کرده است.17 اکنون آب مکه از عرفات است (1233-1305ق) که به وسیلۀ کانالی به شهر مکه هدایت میشود.19 از آنجای که در قدیم مکه بر سرراه بازرگانی که از یمن به شام، فلسطین و مصر میرفتند قرار داشت، جایگاه مهمی پیدا کرد که باعث تمایز آن از دیگر شهرها شد و مادر شهر جهان و قبله گاه مردم و زیارتگاه فرشتگان گردید.19 ساکنین جزیرۀالعرب از قبایل عربی از جمله عالقه، جرهم، خزاعۀ و قریش تشکیل میدهند.20
مآخذ:
1. سیدکباری، علیرضا. سیمای مکه «معبد عشق». مرکز چاپ و نشر سازمان تبلیغات اسلامی، 1376، ص46.
2. همانجا.
3. همانجا.
4. قائدان، اصغر. تاریخ و آثار اسلامی مکه مکرمه و مدینه منوره. نشر مشعر، 1372، ص25.
5. امینی، محمدهادی. تاریخ مکه. دفتر نشر فرهنگ اسلامی،ترجمۀ محسن آخوندی، 1372، ص22 و 23.
6. خرمشاهی، بهاءالدین. دانشنامۀ قرآن پژوهشی. چاپ دوستان، ناهید، سورۀ 48/24. سورۀ 3/96، 1377، ص2144.
7. آملی، شمس الدین. نفائس الفنون فی عوایس العیون. تهران: اسلامیه، ج1، 1377.
8. سیمای مکه. ص20.
9. دانشنامۀ قرآن پژوهشی. ص55.
10. سیمای مکه. ص55.
11. دانشنامۀ قرآن پژوهشی. ص2144 و 2145.
12. سیمای مکه. ص56.
13. دانشنامۀ قرآن پژوهشی. ص2144.
14. سیمای مکه. ص46.
15. قره چانلو، حسین. حرمین شریفین (تاریخ مکه و مدینه). تهران: انتشارات امیرکبیر، 1362، ص17.
16. همانجا.
17. بلاذی، احمد بن یحیی. فتوح البلدان. تهران: نشر نقره، 1367، ص71، 72، 73.
18. سیمای مکه. به نقل از سفرنامۀ فرهاد میرزا تصحیح غلامرضا طباطبائی، ص51، ص202.
19. حرمین شریفین. ص13.
20. سیمای مکه. ص56.
اسدالله معظمی گودرزی