پرش به محتوا

ایل چَرام: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''چَرام،''' نام یکی از ایلات لُر [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] و از ایلات مستقل چهاربنیچه گروه قومی جاکی.
'''چَرام،''' نام یکی از ایلات لُر [[استان کهگیلویه و بویراحمد]] و از ایلات مستقل چهاربنیچه گروه قومی جاکی.


مردم این ایل در منطقه‌ای از کهگیلویه، شامل نواحی بلاد شاپور و رِوِن در شمال‌ شرقی بهبهان زندگی می‌کنند که به منطقة چرام معروف است.<sup>1</sup> منطقة چرام در مرکز کهگیلویه و میان نواحی متعلق به طوایف بویراحمد علیا در شرق، سردسیر بویراحمد سفلا در شمال، گرمسیر بویراحمد سفلا (دهدشت) در غرب، بویراحمد گرمسیر در نیمة غربی و بابویی در نیمة شرقی- جنوبی قرار دارد.<sup>2</sup> قلمرو چرامی‌ها از تمام مناطق ایلات دیگر کهگیلویه کوچک‌تر، لیکن پر آب و حاصلخیزتر است.<sup>3</sup>
مردم این ایل در منطقه‌ای از کهگیلویه، شامل نواحی بلاد شاپور و رِوِن در شمال‌ شرقی بهبهان زندگی می‌کنند که به منطقه چرام معروف است<ref>باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص104.</ref>. منطقه چرام در مرکز کهگیلویه و میان نواحی متعلق به طوایف بویراحمد علیا در شرق، سردسیر بویراحمد سفلا در شمال، گرمسیر بویراحمد سفلا (دهدشت) در غرب، بویراحمد گرمسیر در نیمه غربی و بابویی در نیمه شرقی- جنوبی قرار دارد<ref>صفی‌نژاد، جواد. '''''اطلس ایلات کهگیلویه'''''. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص145.</ref>. قلمرو چرامی‌ها از تمام مناطق [[ایلات و عشایر|ایلات]] دیگر کهگیلویه کوچک‌تر، لیکن پر آب و حاصلخیزتر است<ref>صفی‌نژاد، جواد. '''''عشایر مرکزی ایران'''''. تهران: 1368، امیرکبیر، ص176-179.</ref>.


محمود باور 12 تیره و صفی‌نژاد 13 طایفه با جمعیتی حدود 7500 تن برای ایل چرام برشمرده و نام برده‌اند که بایاری، بگلرنباری یا بناری، آرندی، دیلگونی و کشتاس از جملة آن‌ها بوده‌اند.<sup>4</sup> هر یک از این طایفه‌ها دارای چند اولاد و یا تَش بودند.<sup>5</sup> در گذشته مرکز کلانترنشین ایل چرام قلعة تَل‌گِرد، در گرمسیر و در 500 کیلومتری بهبهان بود که تابستان‌ها به ییلاق تَسوج (طسوج) و اطراف کوه ساورز می‌رفتند.<sup>6</sup> کلانترهای چرام همیشه از تیره یا طایفة «بگلار» (احتمالاً همان بگلربناری) بودند.<sup>7</sup> 80 درصد چرامی‌ها در اوایل سدة 14ش یکجانشین شده بودند و به زراعت می‌پرداختند. در تاریخ سیاسی ایلات کهگیلویه، پیوسته ایل چرام با بویراحمد گرمسیری و بابویی‌ها در برابر بویراحمد سردسیری متفق و متحد می‌شدند.<sup>8</sup>
محمود باور 12 تیره و صفی‌نژاد 13 طایفه با جمعیتی حدود 7500 تن برای ایل چرام برشمرده و نام برده‌اند که بایاری، بگلرنباری یا بناری، آرندی، دیلگونی و کشتاس از جمله آن‌ها بوده‌اند<ref name=":0">باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص104-106.</ref><ref>صفی‌نژاد، جواد. '''''اطلس ایلات کهگیلویه'''''. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص45.</ref>. هر یک از این طایفه‌ها دارای چند اولاد و یا تَش بودند<ref>'''''جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه'''''. 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص336-341.</ref>. در گذشته مرکز کلانترنشین ایل چرام قلعه تَل‌گِرد، در گرمسیر و در 500 کیلومتری بهبهان بود که تابستان‌ها به ییلاق تَسوج (طسوج) و اطراف کوه ساورز می‌رفتند<ref name=":0" />. کلانترهای چرام همیشه از تیره یا طایفه «بگلار» (احتمالاً همان بگلربناری) بودند<ref>دومورینی،ژ. '''''عشایر فارس'''''. ترجمه جلا‌ل‌الدین رفیع‌فر، تهران: 1375، دانشگاه تهران، 44.</ref>. 80 درصد چرامی‌ها در اوایل سده 14ش یکجانشین شده بودند و به زراعت می‌پرداختند. در تاریخ سیاسی [[ایلات کهگیلویه]]، پیوسته ایل چرام با بویراحمد گرمسیری و بابویی‌ها در برابر بویراحمد سردسیری متفق و متحد می‌شدند<ref>باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص، 105.</ref>.


== نیز نگاه کنید به ==


'''''مآخذ:'''''
* [[ایلات و عشایر]]
* [[استان کهگیلویه و بویراحمد]]
* [[ایلات کهگیلویه]]


== مآخذ ==
1.     باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص104.
1.     باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص104.


2.     صفی‌نژاد، جواد. '''''اطلس ایلات کهگیلویه'''''. تهران: 1347، مؤسسة مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص145.
2.     صفی‌نژاد، جواد. '''''اطلس ایلات کهگیلویه'''''. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص145.


3.     همو. '''''عشایر مرکزی ایران'''''. تهران: 1368، امیرکبیر، ص176-179.
3.     صفی‌نژاد، جواد. '''''عشایر مرکزی ایران'''''. تهران: 1368، امیرکبیر، ص176-179.


4.     باور. همانجا، ص104-10. صفی‌نژاد. اطلس...، ص45.
4.     باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص104-106. صفی‌نژاد، جواد. '''''اطلس ایلات کهگیلویه'''''. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص45.


5.     '''''جمعیت و شناسنامة ایلات کهگیلویه'''''. 1347، مؤسسة مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص336-341.
5.     '''''جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه'''''. 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص336-341.


6.     باور. همانجا، ص104-106.
6.     باور. همانجا، ص104-106.


7.     دومورینی،ژ. '''''عشایر فارس'''''. ترجمة جلا‌ل‌الدین رفیع‌فر، تهران: 1375، دانشگاه تهران، 44.
7.     دومورینی،ژ. '''''عشایر فارس'''''. ترجمه جلا‌ل‌الدین رفیع‌فر، تهران: 1375، دانشگاه تهران، 44.
 
8.      باور، محمود. '''''کوه‌گیلویه و ایلات آن'''''. گچساران: 1324، ص، 105.


8.      باور، همانجا، 105.




علی بلوکباشی
علی بلوکباشی

نسخهٔ ‏۱۶ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۵۹

چَرام، نام یکی از ایلات لُر استان کهگیلویه و بویراحمد و از ایلات مستقل چهاربنیچه گروه قومی جاکی.

مردم این ایل در منطقه‌ای از کهگیلویه، شامل نواحی بلاد شاپور و رِوِن در شمال‌ شرقی بهبهان زندگی می‌کنند که به منطقه چرام معروف است[۱]. منطقه چرام در مرکز کهگیلویه و میان نواحی متعلق به طوایف بویراحمد علیا در شرق، سردسیر بویراحمد سفلا در شمال، گرمسیر بویراحمد سفلا (دهدشت) در غرب، بویراحمد گرمسیر در نیمه غربی و بابویی در نیمه شرقی- جنوبی قرار دارد[۲]. قلمرو چرامی‌ها از تمام مناطق ایلات دیگر کهگیلویه کوچک‌تر، لیکن پر آب و حاصلخیزتر است[۳].

محمود باور 12 تیره و صفی‌نژاد 13 طایفه با جمعیتی حدود 7500 تن برای ایل چرام برشمرده و نام برده‌اند که بایاری، بگلرنباری یا بناری، آرندی، دیلگونی و کشتاس از جمله آن‌ها بوده‌اند[۴][۵]. هر یک از این طایفه‌ها دارای چند اولاد و یا تَش بودند[۶]. در گذشته مرکز کلانترنشین ایل چرام قلعه تَل‌گِرد، در گرمسیر و در 500 کیلومتری بهبهان بود که تابستان‌ها به ییلاق تَسوج (طسوج) و اطراف کوه ساورز می‌رفتند[۴]. کلانترهای چرام همیشه از تیره یا طایفه «بگلار» (احتمالاً همان بگلربناری) بودند[۷]. 80 درصد چرامی‌ها در اوایل سده 14ش یکجانشین شده بودند و به زراعت می‌پرداختند. در تاریخ سیاسی ایلات کهگیلویه، پیوسته ایل چرام با بویراحمد گرمسیری و بابویی‌ها در برابر بویراحمد سردسیری متفق و متحد می‌شدند[۸].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

1.     باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص104.

2.     صفی‌نژاد، جواد. اطلس ایلات کهگیلویه. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص145.

3.     صفی‌نژاد، جواد. عشایر مرکزی ایران. تهران: 1368، امیرکبیر، ص176-179.

4.     باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص104-106. صفی‌نژاد، جواد. اطلس ایلات کهگیلویه. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص45.

5.     جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه. 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص336-341.

6.     باور. همانجا، ص104-106.

7.     دومورینی،ژ. عشایر فارس. ترجمه جلا‌ل‌الدین رفیع‌فر، تهران: 1375، دانشگاه تهران، 44.

8.     باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص، 105.


علی بلوکباشی

  1. باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص104.
  2. صفی‌نژاد، جواد. اطلس ایلات کهگیلویه. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص145.
  3. صفی‌نژاد، جواد. عشایر مرکزی ایران. تهران: 1368، امیرکبیر، ص176-179.
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص104-106.
  5. صفی‌نژاد، جواد. اطلس ایلات کهگیلویه. تهران: 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص45.
  6. جمعیت و شناسنامه ایلات کهگیلویه. 1347، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، ص336-341.
  7. دومورینی،ژ. عشایر فارس. ترجمه جلا‌ل‌الدین رفیع‌فر، تهران: 1375، دانشگاه تهران، 44.
  8. باور، محمود. کوه‌گیلویه و ایلات آن. گچساران: 1324، ص، 105.