ادیب صابر: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۷

ادیبْ صابر (مق 546 ق) دبیر، شاعر.

شهاب‌الدین صابر بن اسماعیل ترمذی مشهور به ادیب صابر و متخلص به ادیب و صابر از شاعران سده 6 ق به شمار می‌رود. اصلش از ترمذ بود، اما در آغاز جوانی از بخارا رهسپار خراسان شد ودر هرات به تحصیل دانش پرداخت^[۱]. پس از آن در نیشابور با سمت دبیری به سلک نزدیکان مجدالدین ابوجعفر علی موسوی، رئیس خراسان پیوست. سپس توسط مجدالدین به خدمت سلطان سنجر سلجوقی (حک 511 ـ 552 ق) درآمد و اشعاری در ستایش او سرود^[۲]. بعدها از سوی سنجر به رسالت نزد علاءالدین آتسز رفت و چندی در خوارزم به سر برد. چون آتسز دانست که ادیب صابر نهانی اخباری از دربار او برای سنجر می‌فرستد، دستور داد تا او را در جیحون غرق کردند^[۳].

شیوه بیان او ساده و روان و بیشتر به سبک رودکی و فرخی بود. از دقیقی و عنصری نیز پیروی می‌کرد و برخی از مضمون‌های اشعارش را از آنان می‌گرفت. ظاهراً آوازه او در شاعری تحت تأثیر شهرت دبیری وی قرار داشت^[۴]. آثار آگاهی ادیب صابر از فنون ادبی، اشعار و ترجمه شعر عرب، مبادی ریاضی و فلسفه در سروده‌های او دیده می‌شود، معزّی، رشید و طواط، خاقانی و جز آنان از معاصران وی بودند^[۵].

نیز نگاه کنید به

سلجوقیان

مآخذ

ناصح، محمدعلی. دیوان ادیب صابر ترمذی. تهران: علمی، 1343، ص الف (مقدمه).
نفیسی، سعید. تاریخ نظم و نثر در ایران. تهران: فروغی، 1344، ج 1، ص 84.
خانلری (کیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی دری. تهران: بیناد فرهنگ ایران، 1348، ص 41.
زرین کوب، عبدالحسین. از گذشته ادبی ایران. تهران: انتشارت بین المللی الهدی، 1375، ص 285.
فروزانفر، بدیع الزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 241 و 243.

ابوالقاسم رادفر

↑ ناصح، محمدعلی. دیوان ادیب صابر ترمذی. تهران: علمی، 1343، ص الف (مقدمه).
↑ نفیسی، سعید. تاریخ نظم و نثر در ایران. تهران: فروغی، 1344، ج 1، ص 84.
↑ خانلری (كیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی دری. تهران: بیناد فرهنگ ایران، 1348، ص 41.
↑ زرین کوب، عبدالحسین. از گذشته ادبی ایران. تهران: انتشارت بین المللی الهدی، 1375، ص 285.
↑ فروزانفر، بدیع الزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 241 و 243.

[1] ناصح، محمدعلی. دیوان ادیب صابر ترمذی. تهران: علمی، 1343، ص الف (مقدمه).

[2] نفیسی، سعید. تاریخ نظم و نثر در ایران. تهران: فروغی، 1344، ج 1، ص 84.

[3] خانلری (كیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی دری. تهران: بیناد فرهنگ ایران، 1348، ص 41.

[4] زرین کوب، عبدالحسین. از گذشته ادبی ایران. تهران: انتشارت بین المللی الهدی، 1375، ص 285.

[5] فروزانفر، بدیع الزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 241 و 243.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''اديبْ صابر''' (مق 546 ق) دبير، شاعر.
+'''ادیبْ صابر''' (مق 546 ق) دبیر، شاعر.
-شهاب‌الدين صابر بن اسماعيل ترمذي مشهور به اديب صابر و متخلص به اديب و صابر از شاعران سدة 6 ق به شمار مي‌رود. اصلش از ترمذ بود، اما در آغاز جواني از بخارا رهسپار خراسان شد ودر هرات به تحصيل دانش پرداخت.<sup>1</sup> پس از آن در نيشابور با سمت دبيري به سلك نزديكان مجدالدين ابوجعفر علي موسوي، رئيس خراسان پيوست. سپس توسط مجدالدين به خدمت سلطان سنجر سلجوقي (حك 511 ـ 552 ق) درآمد و اشعاري در ستايش او سرود.<sup>2</sup> بعدها از سوي سنجر به رسالت نزد علاءالدين آتسز رفت و چندي در خوارزم به سر برد. چون آتسز دانست كه اديب صابر نهاني اخباري از دربار او براي سنجر مي‌فرستد، دستور داد تا او را در جيحون غرق كردند.<sup>3</sup>
+شهاب‌الدین صابر بن اسماعیل ترمذی مشهور به ادیب صابر و متخلص به ادیب و صابر از شاعران سده 6 ق به شمار می‌رود. اصلش از ترمذ بود، اما در آغاز جوانی از بخارا رهسپار خراسان شد ودر هرات به تحصیل دانش پرداخت<ref>ناصح، محمدعلی. '''''دیوان ادیب صابر ترمذی'''''. تهران: علمی، 1343، ص الف (مقدمه).</ref>. پس از آن در [[نیشابور]] با سمت دبیری به سلک نزدیکان مجدالدین ابوجعفر علی موسوی، رئیس خراسان پیوست. سپس توسط مجدالدین به خدمت سلطان سنجر [[سلجوقیان|سلجوقی]] (حک 511 ـ 552 ق) درآمد و اشعاری در ستایش او سرود<ref>نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم و نثر در ایران'''''. تهران: فروغی، 1344، ج 1، ص 84.</ref>. بعدها از سوی سنجر به رسالت نزد علاءالدین آتسز رفت و چندی در خوارزم به سر برد. چون آتسز دانست که ادیب صابر نهانی اخباری از دربار او برای سنجر می‌فرستد، دستور داد تا او را در جیحون غرق کردند<ref>خانلری (كیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی دری'''''. تهران: بیناد فرهنگ ایران، 1348، ص 41.</ref>.
-شيوة بيان او ساده و روان و بيشتر به سبك رودكي و فرخي بود. از دقيقي و عنصري نيز پيروي مي‌كرد و برخي از مضمون‌هاي اشعارش را از آنان مي‌گرفت. ظاهراً آوازة او در شاعري تحت تأثير شهرت دبيري وي قرار داشت.<sup>4</sup> آثار آگاهي اديب صابر از فنون ادبي، اشعار و ترجمة شعر عرب، مبادي رياضي و فلسفه در سروده‌هاي او ديده مي‌شود، معزّي، رشيد وطواط، خاقاني و جز آنان از معاصران وي بودند.<sup>5</sup>
+شیوه بیان او ساده و روان و بیشتر به سبک رودکی و فرخی بود. از دقیقی و عنصری نیز پیروی می‌کرد و برخی از مضمون‌های اشعارش را از آنان می‌گرفت. ظاهراً آوازه او در شاعری تحت تأثیر شهرت دبیری وی قرار داشت<ref>زرین کوب، عبدالحسین. '''''از گذشته ادبی ایران'''''. تهران: انتشارت بین المللی الهدی، 1375، ص 285.</ref>. آثار آگاهی ادیب صابر از فنون ادبی، اشعار و ترجمه شعر عرب، مبادی ریاضی و فلسفه در سروده‌های او دیده می‌شود، معزّی، رشید و طواط، خاقانی و جز آنان از معاصران وی بودند<ref>فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 241 و 243.</ref>.
-'''مآخذ:'''
+== نیز نگاه کنید به ==
-# ناصح، محمدعلي. '''''ديوان اديب صابر ترمذي'''''. تهران: علمي، 1343، ص الف (مقدمه).
+* [[سلجوقیان]]
-# نفيسي، سعيد. '''''تاريخ نظم و نثر در ايران'''''. تهران: فروغي، 1344، ج 1، ص 84.
-# خانلري (كيا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبيات فارسي دري'''''. تهران: بيناد فرهنگ ايران، 1348، ص 41.
+== مآخذ ==
-# زرين كوب، عبدالحسين. '''''از گذشتة ادبي ايران'''''. تهران: انتشارت بين المللي الهدي، 1375، ص 285.
+# ناصح، محمدعلی. '''''دیوان ادیب صابر ترمذی'''''. تهران: علمی، 1343، ص الف (مقدمه).
-# فروزانفر، بديع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمي، چ 2، 1350، ص 241 و 243.
+# نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم و نثر در ایران'''''. تهران: فروغی، 1344، ج 1، ص 84.
+# خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی دری'''''. تهران: بیناد فرهنگ ایران، 1348، ص 41.
+# زرین کوب، عبدالحسین. '''''از گذشته ادبی ایران'''''. تهران: انتشارت بین المللی الهدی، 1375، ص 285.
+# فروزانفر، بدیع الزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 241 و 243.
 ابوالقاسم رادفر