ابن فارض
ابنفارض، ابوحفص شرفالدین عمر، نامدارترین شاعر عارف مشرب عرب. (576- 632ق). پدرش از سرزمین شام به دیار مصر کوچ کرد و او درآنجا چشم به جهان گشود و بالید. نام ابن فارض در حوزه عرفان و تصوف قرن 7ق در کنار نام کسانی چون ابن عربی و صدرالدین قونوی جای میگیرد و قصاید او مخصوصاً تائید کبری، همراه با فصوصالحکمه ابن عربی و فکوک صدرالدین قونوی، در خانقاهها تدریس میشده است.
تائید ابنفارض آکنده از مفاهیم و اصطلاحات عرفان نظری است. بر خلاف ابن عربی که نظریه عرفانی خود را به شیوه فلسفی و استدلالی و به طور جامع و فراگیر ارائه میدهد، ابنفارض در پی تبیین فلسفی نظام هستی نیست. ابنفارض وجود واجب را با وجود خود و وجود عالم یکی نمیداند، بلکه معتقد است که سالک در سیر و سلوک خویش به مرحلهای میرسد که از انانیت خود و از جمیع خواهشهای نفسانی تهی میشود و در نتیجه به نوعی هوشیاری دست مییابد که درآن خود را با حق یگانه میبیند و محب و محبوب و شاهد و مشهود یکی میشوند[۱]. روشن است که چنین بلند پروازیهایی، متشرعان ظاهرپرست و صاحب قدرت را خوشایند نیست. به همین سبب ابنفارض، سرانجام از سوی بسیاری از علما و نیز بسیاری از مشایخ روزگار خود تکفیر شد[۲]؛ اما جان به سلامت برد و در قاهره درگذشت.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
امیر حسین ساکت اف