بچاقچی

بچاقچی، از ایلات بزرگ ترک زبان و شیعی مذهب استان کرمان.
بچاقچیها از نسل شخصی به نام علمدار هستند که به روایاتی ابتدا در قرهداغ اذربایجان یا علمده مرند میزیستند. برخی انها را از ایل افشار میدانند که در زمان نادرشاه افشار به کرمان کوچانده شدند[۱].
بچاقچیها در شرق و جنوب شرقی شهرستان سیرجان و در مناطق چهارگنبد، سوختهچالی، و بَلْوَرْد (محل اقامت خوانین ایل) زندگی میکنند. کوچندگان این ایل بین استانهای کرمان و هرمزگان ییلاق و قشلاق میکنند[۲].
بچاقچیها از چند دههپیش به تدریج یکجانشین شدهاند. از مهمترین طوایف ایل بچاقچی میتوان به اَنکَلو (انگلو)، اَرَشلو، عباسلو، سوختهچالی و ... اشاره کرد[۳].
ایل بچاقچی به چند طایفه، تیره تقسیم میشود. سلسله مراتب قدرت نیز به ترتیب: ایلخان (رئیس ایل) کلانتر یا خان یا ریش سفید (رییس طایفه) و کدخدا و ریش سفید (رییس تیره) است[۴].کوچکترین واحد اقتصادی ایل ایشوم خوانده میشود که یک واحد دامدار است و از ترکیب توافقی چند خانوار غیر ثابت از تیرههای مختلف خویشاوند یا غیر خویشاوند، شکل میگیرد[۵].جمعیت بچاقچیها را بین 200 تا 2000 خانوار تخمین زدهاند[۶]. بچاقچیهای کوچنده 461 خانوار و 2638 نفر گزارش شدهاند[۷].
بچاقچیها به گلهداری و زراعت و باغداری مشغولند. زنان انها نیز به بافتن قالی و گلیم و جاجیم میپردازند[۸].
نیز نگاه کنید به
ماخذ
- ↑ میر شکرایی، محمد. «بلورد، پایگاه ایل بچاقچی»، مجموعه مقالات مردمشناسی. تهران: 1362، ص 100.
- ↑ وزیری کرمانی، احمدعلی. جغرافیای کرمان. به کوشش محمدابراهیم باستانی پاریزی، تهران: 1353، ص 154؛ فرهنگ جغرافیایی ایران (ابادیها). تهران: 1322، 8/15.
- ↑ میرشکرایی، تهران: 1362، 106؛ کیهان، مسعود. جغرافیای مفصل ایران. تهران: 1311، 2/95.
- ↑ میرشکرایی،تهران: 1362 ، ص 101-104.
- ↑ میر شکرایی، محمد. «بلورد، پایگاه ایل بچاقچی»، مجموعهمقالات مردمشناسی. تهران: 1362،
- ↑ وزیری،تهران: 1353، 199؛ کیهان، تهران: 1311.
- ↑ سرشماری اجتماعی ـ اقتصادی عشایر کوچنده (1377)، نتایج تفصیلی، استان کرمان، تهران: 1378.
- ↑ میرشکرایی، 101.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
معصومه ابراهیمی
تلخیص از مقاله بچاقچی دایرةالمعارف بزرگ اسلامی