سرمد

سرمد، به معنای همیشه و دائم و سرمدی یعنی همیشگی و دائمی به امری گفته می‌شود كه اول واخر نداشته باشد. در فلسفه به وجودی سرمدی اطلاق می‌شود كه از دو سو دوام داشته باشد، یكی دوام وجود در گذشته كه ازان تعبیر به ازل می‌كنند^* و دیگری دوام وجود دراینده كه ازان به ابد^* تعبیر می‌شود. همچنین از نسبت امر ثابت به امر ثابت دیگر، تعبیر به سرمد شده است. مانند نسبت ذات خداوند به صفات او. این اصطلاح كه ریشه‌ای قرانی دارد در مقابل دو اصطلاح دهر^* (نسبت امر ثابت به امر متغیّر) و زمان^* (نسبت امر متغیّر به امر متغیّر دیگر) قرار دارد.

ماخذ:

1.    جرجانی، میرسید شریف. تعریفات. مدخل «سرمدی»، ص52؛ احمد، نگری. دستور العلماء. 2/167- 116.

2.    القصص. 71 و 72.

3.    سبزواری، ملاهادی. شرح منظومه. 2/310.

اصغر دادبه

مبنع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

اصغر دادبه