احمد قوام السلطنه

قوام‌السلطنه، احمد،  فرزند میرزا ابراهیم معتمدالسلطنه (1252- 1334ه.ش). ملقب به دبیرحضور، وزیر حضور، قوام‌السلطنه، از فعالان سیاسی دوران قاجار و پهلوی. او در 11 سالگی به پیشكاری ناصرالدین شاه در آمد.در هفده سالگی برای تحصیل علوم سیاسی به فرانسه رفت. اما تحصیل را به پایان نرساند. پس از بازگشت به ایران رئیس دفتر مخصوص مظفرالدین شاه شد. با نهضت مشروطه‌خواهی همراهی داشت و پس از فتح تهران معاون وزارت كشور شد. او مدارج ترقی را طی كرد و به مقام‌های وزرات، نمایندگی مجلس و نخست‌وزیری رسید. مدتی والی خراسان بود. در جریان كودتای سید ضیاء دستگیر و به زندان افتاد. پس از سقوط سید ضیاء به مدت هشت ماه به نخست‌وزیری رسید. سپس به اروپا تبعید شد. از آغاز حكومت رضاشاه به ایران آمد. در 1321ش نخست‌وزیر ایران شد اما كناره گرفت و در 1324ش در همین مقام در سفر به مسكو مسألة تخلیة آذربایجان از قوای شوروی را دنبال كرد.در زمان او ژاندارمری تأسیس شد. زمانی كه دكتر مصدق در 1330ش از نخست‌وزیری كناره گرفت.

محمدرضا شاه او را به این مقام منسوب كرد كه در اثر قیام مردمی 30 تیر1331ش دوباره مصدق به نخست‌وزیری رسید. او كه مشاور شاهان پهلوی بود در 31 تیر 1334ش در سن 82 سالگی درگذشت و در مقبرة خانوادگی در قم به خاك سپرده شد.

مآخذ  

6.     عاقلی، باقر. نخست‌وزیر ایران. تهران: 1370، انتشارات جاویدان.ه در اثر قیام مردمی 30 تیر1331 دوباره مصدق به نخست‌وزیری رسید. او كه وران قار سمتننم

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

اکبر فلاحی