بُنْچاقِ اورامان
بُنْچاقِ اورامان، سه سند ملكي بازمانده از سده نخستين پيش از ميلاد.
اين سندها درباره فروش دو تاكستان بوده كه بر روی پوست آهو نوشته شده و در نزديكي روستاي اورامان (كردستان) كشف شده است. دو سند آن به زبان و خط يونانی با تاريخ سلوكی، يكی معادل 87/ 88 پم و ديگری معادل 21/ 22 پم است. در پشت يكی از سندها كلماتی به زبان و خط پارتی نوشته شده كه خلاصهای از متن يونانی است و تاريخ نگارش آن به احتمال از متن يونانی جديدتر است. سند سوم به زبان پهلوانيک (پارتی) است و تاریخ اشکانی منطبق با سده نخست میلادی دارد[۱].اين سندها اكنون در موزه بريتانيا نگهداری میشوند. خط پارتی اين متن به خط سفالينههای نسا نزديک است[۲][۱].
اين سندها گواهی میدهند كه درهمان سده اول ميلادی زبان پهلوانيک جانشين زبان يونانی، در ديوانی شاهنشاهی اشكانی شده و از نظر ساختار دستوری جملهها، نشان دهنده زبان پهلوانيک است. واژگان ايرانی آن محدود و بيشتر واژهها آرامی است. بر روی هم اين سند 23 واژه ايرانی ميانه دارد كه 15تای آنها اسم خاص هستند[۳][۴].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ تفضّلی، احمد. تاريخ ادبيات ايران پيش از اسلام. به كوشش ژاله آموزگار، تهران: سخن، 1376، ص 77.
- ↑ نیزنک: راشد محصل، محمدتقی. كتيبههای ايران باستان. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1381، ص 82.
- ↑ نيز نک: زرشناس، زهره. زبان و ادبيات ايران باستان. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، 1382، ص 35.
- ↑ سميعی، احمد. ادبيات ساسانی. تهران: دانشگاه آزاد ايران، 1355، ص 47ـ 48.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر