باشگاه کتاب
باشگاه كتاب[1]، نهاد توزيعكنندة كتاب از طريق پست ميان افراد يا اعضا.
باشگاه كتاب متون چاپ و منتشر شده را به منظور تجديد چاپ با بهايي كمتر از نظام معمول تجاري در اختيار اعضاء ميگذارد. حق تأليف حاصل از فروش توسط باشگاه كتاب ـ از لحاظ توليد ارزش افزوده ـ هم به نفع ناشر و هم به سود مؤلف است.1
در ايران شايد بتوان نخستين اقدام مشابه در اين زمينه را تشكيل انجمن دوستداران كتاب ايران* (تأسيس 1330ش) دانست كه به همت محسن صبا در تهران تأسيس شد. اين انجمن در طول حيات خود كار چاپ و نشر كتابهاي فارسي نفيس و اهداي آنها به اعضاي انجمن را به عهده داشته است.2 هم اكنون مؤسسهها و سازمانهاي مختلف خصوصي و دولتي نيز به اين امر همت گماشتهاند. به طور مثال، مؤسسه فرهنگي جهان تاب قزوين از سال 1375 به طور آزمايشي طرح ارسال كتاب براي علاقهمندان را آغاز كرد و مؤسسة فرهنگي و اطلاعرساني نمايه نيز با موجودي بيش از 15000 عنوان كتاب به ايجاد باشگاه كتاب نمايه همت گماشت.3
با وجود اين گوناگوني، شكل سازماني آنها كمو بيش يكسان است، تخفيفهاي متنوعي به كتابهاي انتخاب شده ميدهند، و تقريباً كلية آنها براي ترغيب عضويت، كتاب را رايگان يا با تخفيف كلي عرضه ميكنند.4
موفقيت هر باشگاه كتاب به سرعت، كارآيي و ارائة خدمات لازم براي هر عضو نيز وابسته است.
باشگاهها براي ارزان فروختن كتابها، لازم است كه كتاب را خود توليد كند يا با تخفيفي ويژه از ناشر بخرد.5
مآخذ:
1. "Book Clubs", International Encyclopedia of Information and Library Science. P. 33.
2. «؛انتشارات انجمن دوستداران كتاب»، سخن. س چهارم، ش 7، خرداد 1332، ص 584-585.
3. «باشگاه كتاب نمايه»، كتاب هفته. ش 38، شنبه 15 دي 1380، ص 23.
4. "Book Club", The New Encyclopedia Britanica. Vol. II, P. 370.
5. «باشگاه كتاب»، كتابداري. ترجمة ناصر مظاهري، س سيويكم، دفتر 26 و 27، 1376، ص 62-63.
[1]. Book Club