پساک

پساک، نوعی سربند٭و یا تاج٭ مانند که با انواع گل‌ها و سبزه‌ها، بویژه گیاه مورد، تزیین شده و یا ساخته می‌شد و بزرگان در مواقع شادی و جشن بر سر می‌گذاشتند.¹

ایران باستان٭: در دوره اشکانیان گاه امیران سربندی از گیاه بر سر خود می‌گذاشته‌اند. البته نوع مصنوعی آن را که سربندی ساخته شده با برگ‌های طلایی بود، نیز بر سر می‌نهادند.² زنان و مردان ساسانی از پساک‌های سربندی شکل صورتی، آبی، سفید و رنگ‌های دیگر استفاده می‌کردند.³

ابتدای اسلام تا مغول: امراء و بزرگان سامانی در مجالس عشرت، تاجی از برگ گیاه مورد بر سر می‌نهادند.⁴

ز زیور همه غرق در سیم و زر                    پساکی ز گل بر نهاده بسر⁵

نک : سربند

مآخذ :

1- یادداشت مولف

2- بصمه چی، فرج. دلیل المتحف العراقی، بغداد، مطبعة الحکومة،1960، ص 138، لوح 57 "اکلیلان من الذهب الخاص" بدست آمده از گوری از"وارکا" در میان رودان، سده 3 م، موزه بغداد

3- Ghirshman,R.Iran.Parthes et Sassanides, Paris,Gallimard,1962,Pp.144,

fig 183; Ibid,Bichapour.Fouilles de chapour,muse du Louvre, Paris, 1971, vol 2, Pp.40-41, pl.A, pl. 9-12, no 1-4. table.9, 17

نقوش رنگی موزائیکی، بیشاپور

4- شعر رودکی در وصف مجلس امیر خراسان. تاریخ سیستان، مولف ناشناخته، تصحیح محمد تقی بهار،تهران، 1314، ص 319

هر یک بر سر پساک مورد نهاده        ابش و می سرخ و زلف و جعدش ریحان

5- اسدی طوسی. لغت فرس، به کوشش محمد دبیرسیاقی، تهران، کتابخانه طهوری، 1336، ص 92، 103. 

محمدرضا چیت ساز