اسباب بازی

اسباب‌ بازی، یا بازیچه وسیله‌ای که کودک یا نوجوان با ان بازی و خود را سرگرم می‌کند. این وسیله ممکن است سنگ، شاخه درخت، گوش ماهی، توپ، عروسک، یا نمونه‌های کوچک چوبی یا گلی از جانوران، یا نمونه‌هایی از وسایل کشاورزی و حمل و نقل امروزی یا چیزهایی مانند انها باشند، تاریخچه اسباب بازی به دوران پیش از تاریخ می‌رسد. در عصر حجر تکه‌های استخوان و سنگ را به شکل مهُره و مکعب برای بازی کودکان می‌ساختند و کودکان با اسباب بازی‌هایی هم که از وسایل شکار بزرگسالان برای انها ساخته‌ بودند، بازی می‌کردند.

یکی از قدیمی‌ترین اساب بازیهای کودکان مشرق زمین بادبادک بود که در حدود سه هزار سال پیش ساخته شد. از اسباب بازیهای کودکان ایرانی در دوران پیش از اسلام اگاهی چندانی نداریم. باستانشناسان در کاوشهایی که در شوش، گیلان و سیلک کاشان انجام داده‌اند مجسمه‌های ظریف و کوچکی از انسان و چهارپایان و پرندگان یافته‌اند که از سفال و چوب و سنگ ساخته شده‌اند. بعضی از نویسندگان دوره‌های اسلامی از دُهُل، بوق، گردونچه (گردونه کوچک) و اسب چوبی در زمره اسباب بازیهای کودکان ایرانی نام برده‌اند. در کتب تاریخی و واژه‌نامه‌های قدیم نیز نام برخی از بازیچه‌های ایرانی مانند فرفره، چالیک (الَک دولک)، جغجغه، اسب چوبی و عروسک امده‌اند. در دوره معاصر اسباب‌ بازی‌های کودکان در سراسر جهان تقریباً یکسان و شبیه به یکدیگر شده‌اند و کارخانه‌های تولید اسباب بازی، ساخته‌های خود را به همه جهان، از جمله ایران صادر می‌کنند. امروزه در ساخت و انتخاب و بکار بردن نوع اسباب بازی، کوشش می‌شود تا نمونه‌هایی باشند که در رشد و تکوین شخصیت کودکان در همه زمینه‌های علمی اثر بگذارند.

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

علی بلوکباشی

تلخیص سیامک امینی