عکاسی هنری
عكاسي هنري، خلق عكسهايي با مفهوم ذهني خاص يا مفاهيمي كه با ظرافت، نمودهاي عينيِ جهان واقع را بنماياند. در اين شاخه از عكاسي، عكس به منظور كاربرد خاصي همچون گزارش، خبر، تبليغات و ... تهيه نميشود. و خلق عكسها براساس ديدگاههاي شخصي عكاس و مباني بيان هنري صورت ميگيرد.
تنوع ديدگاههاي شخصي در اين نوع عكاسي، بسيار زياد است و بر اساس سبكها و مكتبهاي گوناگون در هنرهاي تجسمي، داراي ويژگيهاي مشتركي است.
در ايران، اين شاخه از عكاسي، در سالهاي مياني سلطنت ناصرالدين شاه، توسط برخي از عكاسان به صورتي ناخود آگاه تجربه شده و در سالهاي بعد نيز به همين شكل ادامه يافت.1
نخستين حركتهاي آگاهانه در زمينة عكاسي هنري، از اوايل دهة 1340ش توسط چند تن از عكاسان در ايران انجام شد.
تأسيس تالار ايران كه بعدها به تالار قندريز معروف شد در 1343ش يكي از جريان سازترين نهادهاي مدني هنري ايران بود كه معرفي عكاسي هنري را در كنار معرفي ساير جريانات پيشرو هنرهاي تجسمي در ايران در سرلوحة كار خود قرار داده بود.2
معرفي برخي از عكاسان پيشرو در زمينة عكاسي هنري نيز به تدريج در برخي روزنامهها و سپس در نشريات تخصصي عكاسي كمي پيش از دهة 1350ش آغاز شد و محلي شد براي معرفي و ارائة آثار عكاسان پيشگام در زمينة هنر.3 در اين راستا، كوششهايي نيز از سوي برخي عكاسان، با تأسيس انجمن عكاسي آبادان*، كمي پيش از آغاز دهة 1340ش در معرفي و تثبيت جايگاه عكاسي هنري در ايران شروع شده بود. با بر پايي برخي نمايشگاههاي گروهي و انفرادي از عكاسان ايراني در زمينة عكاسي هنري، در اوايل دهة 1350ش اين زمينه از عكاسي، به تدريج جاي خود را در ميان ساير هنرهاي تجسمي مطرح در ايران باز نمود.
ادامة اين نوع از عكاسي را ميتوان در سالهاي پس از انقلاب 1357ش و جنگ تحميلي به ويژه با تأسيس رشتة عكاسي در دانشگاه تهران، انتشار نشريات تخصصي عكس و برگزاري نمايشگاهها و شركت عكاسان ايراني در نمايشگاهها و مسابقات بينالمللي پيگيري نمود. اوج توجه به اين شاخه از عكاسي از دهة 1370ش به بعد با اقبال عمومي عكاسان به ويژه نسل جديد دانشآموختگان عكاسي در ايران آغاز شده است.
مآخذ:
1. طهماسبپور، محمدرضا. «عكاسي خلاق، در سرآغاز تاريخ عكاسي ايران»، نشرية عكاسي خلاق. تهران: س اول، ش 1، ديماه 1383، ص53- 57.
2. پاكباز، رويين. نگارخانة ايران تهران: وزارت فرهنگ و هنر، 1355، ص 3-10.
3. براي ديدن آثار برخي عكاسان اين زمينه، نگاه كنيد به:
آثار عكاسان ايران در 1347ش، كتاب سال اطلاعات (روزنامه). تهران: مؤسسة اطلاعات، 1348.
محمدرضا طهماسب پور