ایل کولیوند
كوليوند، از طوايف لر استان لرستان.
برخي روايات محلي خاستگاه جغرافيايي اين طايفه را ماهيدشت در استان كرمانشاه دانستهاند كه در زمان صفويان گروه بزرگي از آنها به لرستان وشاخهاي از آنها به فارس كوچانده شدند. كوليوندهاي فارس به ايل سرخي معروفند.
در گذشته كوليوندها به همراه طایفههای حَسَنْوند و يوسفْوَندها، ايل بزرگ سلسله را تشكيل ميدادند. برخي منشأ اين سه طایفه را شخصي به نام سَلسَل دانستهاند.1
سرزمين كوليوندها در جلگة اَلِشْتَر استان لرستان قرار دارد و که به سبب آب وهواي مناسب و چراگاههاي فراوان آن، ييلاق كوليوندها نیز به شمار ميرود.2 امروزه اكثر كوليوندها يكجانشين شدهاند وگروههايي از آنها بين دهستانهاي شهرستانهاي درهشهر، دِهْلُران، شادگان و سلسله در استانهاي ايلام، خوزستان و لرستان ييلاق و قشلاق ميكنند.3
كوليوندها به 4 تيرة فَرخشَه، اصلوشه، بَمارشه و گرَمشه تقسيم ميشوند.4
کولیندها بیشتر از راه كشت برنج وحبوبات، دامداري و فروش زغال تهیه شده از چوبهاي جنگلهاي جلگة الشتر از زندگی میگذرانند.5
شمار جمعیت كوچندگان كوليوند را در 1377ش 317 خانوار و 2513 نفر تخمين زدهاند.6
مآخذ:
1. جغرافياي لرستان پيشكوه و پشتكوه. از نويسندهاي ناشناس، به كوشش سكندر اماناللهي، لرستان: 1370، ص 37-67.
2. ناشناس. جغرافيايي لرستان پيشكوه و پشتكوه. به كوشش سكندراماناللهي، لرستان: 1370، ص 46، 78، 153.
3. سرشماري اجتماعي،اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستانها. تهران، 1378، ص 39.
4. اماناللهي، سكندر. قوم لُر. تهران: 1370، ص 168.
5. ناشناس. همانجا.
6. سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي. تهران: 1378، ص 51.
معصومه ابراهیمی