آجیل چهارشنبه سوری
آجیل چهارشنبه سوری
در شب چهارشنبه سوری آنگاه که آتشها فرو نشست و بازیها پایان یافت افراد خانوادهها به شادی دور هم مینشینند. سالخوردگان روستایی، با داستانسراییهای خود سرمای اسفند را بدرود میگویند، و کودکان-شادمانه از هفتهای که نوروز را در بی میآورد، قهرمانان افسانهها را در گوشههای ذهنشان مینشانند. در این میان مادرها سینیهای آجیل را میآورند. در همه جای ایران زمین آجیل چهارشنبهسوری ویژگی خود را دارد.گیلانیها و آذربایجانیها آن را از چهارشنبه بازار میخرند. پاککردن آجیل چهارشنبهسوری هم مراسم خاصی دارد که هنوز در بیشتر مناطق معمول و مجری است و برای این کار هفت دختر باکره را به خانه میخوانند تا آجیلها را تمیز و مرتب کنند و برای استفاده اهل خانه و مهمانها مهیّا گردانند. آجیل چهارشنبهسوری در خراسان آجیل بینمک نامیده میشود که عبارت است از انجیر، کشمش، خرما، توت خشک، ندق، پسته و بادام و معتقدند که خوردن این هفت نوع آجیل بینمک در مب چهارشنبه آخر سال شگون دارد. در بزرگآباد و ارومیه، کشمش، مویز، گردو، بادام، سنجد، خرما، انجیر، شیرینی، آب نبات، تخمه، قاقوت و تخممرغ فرنگی را در سینی یا سفره میگذارند در ظرفی نیز آب، آینه و سکه قرار میدهند و هر چه چراغ دارند همه را روشن میکنند. در سلماس خرید هفت رنگ آجیل بر عهده جوانان و بچههاست که از پیش به بازار میروند و آینه و کوزه و جوراب و دستمال و آجیل هفت رنگ میخرند بازارها نیز در شب چهارشنبهسوری چراغانی است. به طور کلی آجیل چهارشنبهسوری مجموعهای است از دانهها و میوههای خشک، مانند تخمه که آن را با آتش چهارشنبهسوری بو میدهند. شاهبلوط، باسلق، برنجک، مغزگردو، برگه هلو، برگه زردآلو، جوزقند، آلو و آجیلهایی که نام برده شد. معلوم است که هر منطقه از ایران، آنچه را که خود بیشتر دارد آماده میگرداند.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- شاهنامه به کوشش دکتر محمد دبیرسیافی
- محققان زمان پیامبر اریایی را قریب یک هزار و یک صد سال یپش از میلاد تخمین میزنند.
منبع اصلی
شعبانی، رضا (1379). آداب و رسوم نوروز. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.
نویسنده مقاله
رضا شعبانی
- دکتر صفا، ذبیح الله، گاهشماری و جشنهای ایران، شورای فرهنگ و هنر، تهران، صص ۷۱-۶۳ / اورنگ، مراد، جشنهای ایران باستان، درستی، ۱۳۳۵، صص ۴-۱ / دهخدا، علیاکبر، لفتنامه، ج ۱۴، دانشگاه تهران، پاییز ۱۳۷۳، ص ۲۰۱۸۲.