طبیعت بی جان
طبيعت بيجان (سهراب شهيدثالث، 1354)
فيلمي از كارگرداني كه به عنوان بنيانگذار رئاليسم در سينماي ايران شناخته شده است. شهيدثالث طبيعت بيجان را دربارة زندگي ساده و بدون فراز و فرود سوزنباني پير ساخت، كه با دريافت حكم بازنشستگياش مستأصل ميماند كه به كجا پناه ببرد.(1) شهيدثالث مثل فيلم اولش (يك اتفاق ساده)* با بازيگران غيرحرفهاي كار كرد، و از اين لحاظ كوشيد به نفس زندگي آدمها نزديكتر شود.(2) طول نماهاي فيلم او، براي ترسيم رئاليستي زندگي، آنقدر بلند هستند كه تا قبل از آن در سينماي ايران نمونه و سابقه نداشت. خود او گفته است طول اين نماها از اين بابت بلنداند تا در ذهن مخاطب رسوخ كنند.(3) در اين فيلم پيرمرد و پيرزني نابازيگر (ز. بنيادي و زهرا يزداني) نقشهاي اصلي را ايفا كردهاند. ديپلم هيئت داوران پروتستان و هزار مارك جايزة نقدي، ديپلم هيئت داوران كاتوليك و چهار هزار مارك جايزة نقدي و جايزة خرس نقرهاي بهترين كارگرداني در جشنوارة بينالمللي فيلم برلين (1974) به اين فيلم اهدا شده است.(4)
نيز نك: «يك اتفاق ساده»
مآخذ:
1ـ «فيلمشناخت ايران»، عباس بهارلو، نشر قطره، 1384، ص 487 و 488.
2ـ «يادنامة سهراب شهيدثالث»، به كوشش علي دهباشي، انتشارات شهاب ثاقب و انتشارات سخن، 1378، ص 346.
1- همان، ص 304.
2- «راهنماي فيلمهاي برگزيدة ايراني در جشنوارههاي داخلي و خارجي»، تدوين مهدي عصام، انتشارات وزارت فرهنگ و هنر، 1355، ص 139.
همچنين نك: «فيلم و سينما»، شمارة 8، 31 تير 1377، ص 30 تا 47.
عباس بهارلو